Τα τριγλυκερίδια μπορούν να μειωθούν με κατάλληλη διατροφή

Σύμφωνα με τις τελευταίες Κατευθυντήριες Οδηγίες τόσο της Αμερικανικής όσο και της Ευρωπαϊκής Καρδιολογικής Εταιρείας τα φυσιολογικά επίπεδα των τριγλυκεριδίων στον ορό του αίματος είναι μικρότερα των 150 mg/dl. Οριακά υψηλά επίπεδα είναι μεταξύ 150-190 mg/dl, υψηλά 200-499 mg/dl και πολύ υψηλά 500 mg/dl ή περισσότερο. Τα τριγλυκερίδια χρησιμεύουν ως αποθήκη ενέργειας του οργανισμού όταν βρίσκονται στα λιποκύτταρα, αφού είναι ο βασικός πάροχος άμεσης ενέργειας προς τις μυϊκές ίνες της καρδιάς και των σκελετικών μυών.

Ωστόσο, η υπερτριγλυκεριδαιμία που  οφείλεται σε αυξημένη παραγωγή ή σε μειωμένη κάθαρση των τριγλυκεριδίων αποτελεί έναν σημαντικό και τροποποιήσιμο παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση πρώιμης αθηρωματικής και καρδιαγγειακής νόσου. Σε περιπτώσεις ανθεκτικής σοβαρής υπερτριγλυκεριδαιμίας (τιμές τριγλυκεριδίων μεγαλύτερες από 1.000  mg/dL) ελλοχεύει σημαντικός κίνδυνος παγκρεατίτιδας. Είναι βασικό σε κάθε περίπτωση αυξημένων τριγλυκεριδίων να διερευνώνται και να αντιμετωπίζονται πιθανές αιτίες, όπως για παράδειγμα ο υποθυρεοειδισμός, η χρόνια νεφρική νόσος, η παχυσαρκία, το μεταβολικό σύνδρομο, ο μη ελεγχόμενος σακχαρώδης διαβήτης και η κατάχρηση αλκοόλ.

Σύμφωνα με τις τελευταίες οδηγίες για τη διαχείριση της εμμένουσας υπερτριγλυκεριδαιμίας σε ασθενείς με παράγοντες κινδύνου για αθηρωματική καρδιαγγειακή νόσο, τα αυξημένα τριγλυκερίδια μπορούν να μειωθούν με αλλαγές στη διατροφή (μείωση πάνω από 70%), αύξηση της σωματικής δραστηριότητας και άσκησης (μείωση έως και 30%) και μείωση του σωματικού βάρους (μείωση έως και 70%). Στις περιπτώσεις που τα τριγλυκερίδια εξακολουθούν να είναι αυξημένα παρά τα υγιεινοδιαιτητικά μέτρα και εφόσον ο κίνδυνος για καρδιαγγειακά επεισόδια είναι υψηλός, είναι αναγκαία η επιθετική μείωση της LDL χοληστερόλης, με τη χορήγηση στατίνης ή και εζετιμίμπης. Τα φάρμακα αυτά, αν και προορίζονται κυρίως για τη μείωση της LDL, μπορούν να μειώσουν επίσης τις τιμές των τριγλυκεριδίων κατά 10%-30% σε ασθενείς με κλινική αθηρωματική καρδιαγγειακή νόσο και εμμένουσα υπερτριγλυκεριδαιμία (τριγλυκερίδια νηστείας >150 και <500 mg/dL).

Επιπλέον, συνιστάται ότι μπορεί να εξεταστεί η προσθήκη εικοσιπενταενοϊκού οξέος (eicosapentaenoic acid) στο πρωτόκολλο θεραπείας ασθενών με ανθεκτική υπερτριγλυκεριδαιμία νηστείας (150 mg/dL έως 499 mg/dL), οι οποίοι είναι μεγαλύτεροι των 50 ετών και έχουν έναν ή περισσότερους παράγοντες υψηλού κινδύνου για αθηρωματική καρδιαγγειακή νόσο.

Τέλος, αναμένονται τα αποτελέσματα από τρέχουσες και μελλοντικές δοκιμές σχετικά με νέους θεραπευτικούς στόχους στην αθηροσκλήρωση, συμπεριλαμβανομένων των πρωτεϊνών ApoC-III και ANGPTL3, οι οποίες φαίνεται να είναι σημαντικοί ρυθμιστές στον μεταβολισμό των τριγλυκεριδίων.

Ο Κώστας Τσιούφης είναι καθηγητής Καρδιολογίας ΕΚΠΑ – Α’ Πανεπιστημιακή
Καρδιολογική Κλινική στο «Ιπποκράτειο» Αθηνών