Διχάζει ΕΚΤ και Fed το άλμα του πληθωρισμού

Σε σταυροδρόμι βρίσκονται οι μεγάλες κεντρικές τράπεζες από όλο τον κόσμο καθώς η μεγάλη άνοδος του πληθωρισμού – λόγω της πανδημίας και του ράλι των τιμών της ενέργειας – έχει επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό τον προγραμματισμό τους. Τα μηνύματα που στέλνουν είναι διαφορετικά και αυτό φαίνεται ιδιαίτερα ανάμεσα στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και την Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ.

Ο επικεφαλής οικονομολόγος της ΕΚΤ Φίλιπ Λέιν δήλωσε ότι η ευρωζώνη βρίσκεται σε μια «εντελώς διαφορετική», όπως τη χαρακτήρισε, κατάσταση από άλλες χώρες, προσθέτοντας ότι υπάρχουν «ισχυροί λόγοι» για την πτώση του πληθωρισμού το επόμενο έτος στο μπλοκ. Θα ήταν «αντιπαραγωγικό να ακολουθήσουμε πιο περιοριστική νομισματική πολιτική στην τρέχουσα συγκυρία», πρόσθεσε. Αντίθετα, ο αντιπρόεδρος της Fed Ρίτσαρντ Κλαρίντα ανέφερε ότι μέχρι το τέλος του επόμενου έτους και εάν η οικονομία προχωρήσει όπως αναμένεται, θα υπάρξουν οι απαραίτητες προϋποθέσεις για να αυξηθούν τα επιτόκια των ΗΠΑ από το τρέχον σχεδόν μηδενικό επίπεδό τους.

Την ίδια στιγμή, η Τράπεζα της Αγγλίας έχει μπερδέψει τις αγορές, δεχόμενη για αυτό πολλές επικρίσεις. Την προηγούμενη εβδομάδα η BoE διέψευσε τις προσδοκίες και διατήρησε αμετάβλητα τα επιτόκια δανεισμού, βάζοντας τις ανησυχίες για επιβράδυνση της οικονομικής ανάπτυξης πάνω από τις ανησυχίες που έχουν δημιουργηθεί για το άλμα του πληθωρισμού. Ωστόσο, στην επίσημη ανακοίνωσή της ανέφερε ότι το κόστος δανεισμού θα πρέπει να αυξηθεί «τους επόμενους μήνες» για να περιοριστεί η άνοδος των τιμών. Δεν είναι τυχαίο ότι, όπως ανέφερε το Bloomberg, η απόφαση της Τράπεζας της Αγγλίας να μην αυξήσει τα επιτόκια μπορεί να δημιουργήσει τώρα ερωτηματικά για την αξιοπιστία της και την αξιοπιστία του επικεφαλής της Αντριου Μπέιλι επειδή είχαν δημιουργήσει προσδοκίες για πιο αυστηρή νομισματική πολιτική.

Η κεντρική τράπεζα της Νορβηγίας από την πλευρά της έχει δώσει σήμα ότι σχεδιάζει να αυξήσει το βασικό της επιτόκιο τον Δεκέμβριο, συνεχίζοντας την πιο αυστηρή νομισματική πολιτική που ξεκίνησε τον Σεπτέμβριο. Σε αύξηση των επιτοκίων προχώρησε επίσης την προηγούμενη εβδομάδα η κεντρική τράπεζα της Πολωνίας σε μια προσπάθεια να ανακόψει την έκρηξη του πληθωρισμού. Η αύξηση των επιτοκίων κατά 75 μονάδες βάσης αύξησε το επιτόκιο αναφοράς της χώρας στο 1,25%.

Ολες αυτές οι εξελίξεις δείχνουν τις αποκλίνουσες απόψεις μεταξύ των κεντρικών τραπεζών σχετικά με το πόσο γρήγορα θα πρέπει να ακολουθήσουν πιο περιοριστική νομισματική πολιτική ως απάντηση στον αυξανόμενο παγκόσμιο πληθωρισμό, σχολίαζαν οι «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς». Η αναζωπύρωση της καταναλωτικής ζήτησης, τα σημεία συμφόρησης στην εφοδιαστική αλυσίδα και το αυξανόμενο κόστος ενέργειας ωθούν τις τιμές υψηλότερα σε όλο τον κόσμο.

Η ΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΚΤ. Η ΕΚΤ από την πλευρά της παραμένει προσηλωμένη στην πολιτική της, με την πρόεδρο Κριστίν Λαγκάρντ να είναι η πρώτη που θέλησε να αποκρούσει προσδοκίες των αγορών πως η ΕΚΤ μπορεί να προχωρήσει σε αυξήσεις επιτοκίων το 2022, παρά το γεγονός ότι ο πληθωρισμός στην ευρωζώνη τρέχει ήδη με 4,1% για τον Οκτώβριο σύμφωνα με προβλέψεις της Eurostat. Ομως τα στελέχη της τράπεζας θεωρούν ότι η άνοδος αυτή των τιμών θα είναι παροδική και θα αποκλιμακωθεί από του χρόνου.

Ο πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ Τζερόμ Πάουελ από την πλευρά του ανακοίνωσε ότι η Fed θα αρχίσει να κλείνει τη στρόφιγγα της μεγάλης ρευστότητας μειώνοντας το μηνιαίο ποσό αγοράς ομολόγων και εξέφρασε μικρότερη βεβαιότητα με πριν ότι το ράλι του πληθωρισμού θα είναι προσωρινό. Απέφυγε να πάρει θέση για τα επιτόκια αναφέροντας ότι η Fed θα πράξει ανάλογα με τις συνθήκες, αλλά οι αγορές προεξοφλούν τις πρώτες αυξήσεις από το επόμενο έτος.