Ολοι στη μάχη!

Οι προειδοποιήσεις είναι σαφείς. «Εχουμε μια τεράστια δύναμη. Μπορούμε είτε να σώσουμε τον κόσμο μας, είτε να καταδικάσουμε την ανθρωπότητα σε ένα εφιαλτικό μέλλον», είπε τον περασμένο Σεπτέμβριο ο ΓΓ του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, στον οποίο πρέπει να αναγνωριστεί ότι καταβάλλει σοβαρές προσπάθειες να πείσει τους ηγέτες του πλανήτη να «συνάψουν ειρήνη με τη φύση» – ίσως επειδή έχει τρεις εγγονούλες και θέλει όταν μεγαλώσουν να μπορούν να λένε ότι υπήρξε μια γενιά που κατάλαβε ότι ο κόσμος ακολουθούσε λάθος δρόμο.

«Στο κλίμα, η συνεργασία είναι ο μόνος τρόπος να αποφύγουμε τη συλλογική αυτοκτονία στην οποία οδηγείται ο κόσμος», δήλωσε πρόσφατα ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ για το κλίμα Τζον Κέρι, αναφερόμενος κυρίως στη χώρα του και στην Κίνα, που από κοινού ευθύνονται για πάνω από τις μισές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου. Μόνο που ο πρόεδρος της Κίνας, ο Σι Τζινπίνγκ, θα απουσιάσει επιδεικτικά από την παγκόσμια σύνοδο για το κλίμα που ξεκινά αύριο στη Γλασκώβη με τη συμμετοχή 196 χωρών και της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Και ο πρόεδρος Μπάιντεν μπορεί να επανέφερε στις Ηνωμένες Πολιτείες στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, από τις οποίες είχε αποσυρθεί ο προκάτοχός του, αλλά δεν έχει εξασφαλίσει την απαιτούμενη συναίνεση στο Κογκρέσο για την εφαρμογή των αναγκαίων μέτρων.

Και τα μέτρα αυτά είναι σκληρά. Για να επιτευχθεί ο στόχος που έθεσε το 2016 η σύνοδος των Παρισίων να μην αυξηθεί η θερμοκρασία του πλανήτη πάνω από 1,5 βαθμό σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα, θα πρέπει το 2030 οι εκπομπές να είναι κατά 45% μικρότερες σε σχέση με το 2010. Ομως ο κόσμος βαδίζει προς την αντίθετη κατεύθυνση. Με τα σημερινά δεδομένα, οι εκπομπές σε εννιά χρόνια θα είναι κατά 16% φορές μεγαλύτερες σε σχέση με το 2010. Κι αυτό θα οδηγήσει μέχρι τα τέλη του αιώνα σε μια καταστροφική αύξηση της θερμοκρασίας κατά 2,7 βαθμούς Κελσίου.

Οποιος έχει αρχίσει πραγματικά να τρομάζει ότι τα ακραία καιρικά φαινόμενα θα είναι όλο και πιο συχνά, όλο και πιο έντονα, πρέπει να λάβει υπόψη του ακόμη μια εκτίμηση. Από το 2015 κι ύστερα, προειδοποιεί το Δίκτυο Δράσης για το Κλίμα (RAC), οι χώρες του G20 χρηματοδοτούν κάθε χρόνο τρεις φορές περισσότερο τα ορυκτά καύσιμα απ’ ό,τι τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Σύμφωνα με τον γενικό γραμματέα του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού Πετέρι Ταάλας, αν συνεχιστεί αυτή η τάση η αύξηση της θερμοκρασίας στο τέλος του αιώνα θα φτάσει τους 4 βαθμούς.

Είναι φανερό ότι η σύνοδος της Γλασκώβης πρέπει πάση θυσία να πετύχει. Για να συμβεί αυτό, θα πρέπει να οριστικοποιηθούν οι διατάξεις της συνόδου των Παρισίων ώστε να αρχίσουν να εφαρμόζονται. Θα πρέπει επίσης οι πλούσιες χώρες να τηρήσουν επιτέλους τη δέσμευση που ανέλαβαν το 2009 να δαπανούν συλλογικά 100 δισεκατομμύρια τον χρόνο για να βοηθήσουν τις φτωχές χώρες να προσαρμοστούν στις απαιτήσεις της κλιματικής αλλαγής και να μειώσουν τις εκπομπές τους. «Αυτό που περιμένουμε στη Γλασκώβη δεν είναι περισσότερες δηλώσεις και δεσμεύσεις, αλλά αξιόπιστα σχέδια που θα μπορούμε να ελέγχουμε και να επαληθεύουμε», λέει στην «Guardian» ο Κρις Ράπλεϊ, καθηγητής κλιματικής επιστήμης στο University College του Λονδίνου.

Καταλυτικό ρόλο θα παίξει – παίζει ήδη – η πίεση των πολιτών, κυρίως των νέων, ακόμη και των πολύ νέων. Οπως έλεγε πρόσφατα η διάσημη πρωτευοντολόγος Τζέιν Γκούντολ, πολλοί επιχειρηματίες και πολιτικοί τής είπαν ότι άλλαξαν στάση όταν πήγαν στο σουπερμάρκετ με το επτάχρονο εγγονάκι τους και τους είπε, «όχι, μην το αγοράσεις αυτό, μας είπαν στο σχολείο ότι κάνει κακό στα ζώα».

Ολοι στη μάχη λοιπόν! Οχι για ένα καλύτερο μέλλον αυτή τη φορά. Αλλά για να υπάρξει μέλλον.