Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη και στο {LF}μικρό επιχειρείν

Μπορεί στην Ελλάδα, η Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη να είναι, ακόμα, μια σχετικά καινούργια ορολογία, στην Ευρώπη όμως η επιχειρηματική ευθύνη έχει επεκταθεί σε όλες τις εκφάνσεις της παραγωγικής δράσης, ανεξάρτητα από το μέγεθος, το προϊόν ή την υπηρεσία που παράγεται. Τα νέα δεδομένα της πανδημίας, τόσο σε επίπεδο κοινωνίας αλλά και οικονομίας, δίνουν ίσως ένα ακόμα κίνητρο για την πολύ μικρή, μικρή ή και μεσαία επιχείρηση να σκεφτεί έξυπνα και να αξιοποιήσει τα οφέλη της εταιρικής ευθύνης, ώστε να δομήσει ένα πιο ισχυρό και πιστό πελατολόγιο. Ειδικότερα στην παρούσα περίοδο λειτουργεί στον καταναλωτή πολύ έντονα η λογική της επιβράβευσης απέναντι στις επιχειρήσεις που λειτουργούν υπεύθυνα. Πάντα ένα αγοραστικό κοινό, σε περιόδους κρίσης, προτιμά να απευθύνεται σε επιχειρήσεις με κοινωνικό αποτύπωμα.

Τα σύγχρονα πρότυπα κατανάλωσης δομούν ένα μοντέλο καταναλωτή που ερευνά συνεχώς και προτιμά να συναλλάσσεται με επιχειρήσεις που αποδεικνύουν συστηματικά την κοινωνική και περιβαλλοντική τους ευαισθησία, ανεξάρτητα από το μέγεθός τους. Ειδικότερα στη χώρα μας, όπου το μικρό επιχειρείν έχει δεσπόζουσα θέση, κινητοποιούνται σταδιακά οι δυνάμεις εκείνες της ενημέρωσης και της διείσδυσης των αξιών της ΕΚΕ στην παραγωγική διαδικασία. Η όποια επιχείρηση δομεί τη δραστηριότητά της με κανόνες ευθύνης απέναντι στον εργαζόμενό της, τον καταναλωτή, το περιβάλλον, πέρα από κάθε νομική υποχρέωση, τότε εφαρμόζει ΕΚΕ, έστω και αν δεν το αντιλαμβάνεται. Η υπευθυνότητα είναι τμήμα της κουλτούρας μιας ΜμΕ και εμπεριέχει σεβασμό και ωριμότητα δράσης, χαρακτηριστικά που μπορούν να αποφέρουν κέρδος, χρηματικό και κοινωνικό.

Η ΕΚΕ μπορεί να εφαρμοστεί τόσο στο εσωτερικό της επιχειρηματικής μονάδας, όσο και στο εξωτερικό περιβάλλον της, στην τοπική κοινωνία ή στο φυσικό περιβάλλον. Είναι βέβαιο πως υπάρχουν στη χώρα μας μικρές επιχειρήσεις που εφαρμόζουν ΕΚΕ, χωρίς να το αντιλαμβάνονται ή να το έχουν εντάξει σε έναν στρατηγικό σχεδιασμό. Αν μια επιχείρηση μεριμνά για το περιβαλλοντικό της αποτύπωμα, είτε σε επίπεδο κατανάλωσης ενέργειας είτε σε θέματα ανακύκλωσης, αν μια επιχείρηση βρίσκει τρόπους να διευκολύνει το εργασιακό περιβάλλον, να επενδύει στην εκπαίδευση των υπαλλήλων της, να δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας, να συμμετέχει σε δράσεις εθελοντισμού, τότε ναι εφαρμόζει ΕΚΕ. Αντιθέτως, οι ασύνδετες δράσεις χορηγίας ή η φιλανθρωπία δεν αποτελούν πρακτικές ΕΚΕ. Είναι δεδομένο πως η συστηματική και ορθή αξιοποίηση των πρακτικών ΕΚΕ γίνεται αντιληπτή στην εκάστοτε τοπική κοινωνία, η οποία δημιουργεί μια όλο και πιο θετική εικόνα για την επιχειρηματική μονάδα, ενισχύοντας την εμπιστοσύνη και την κατανάλωση. Η εφαρμογή ΕΚΕ οδηγεί παράλληλα σε αύξηση της εμπιστοσύνης των εργαζομένων, βελτιωμένο προϊόν ή υπηρεσία, ενώ αυξάνει και την αναγνωρισιμότητα της μονάδας.

Ο κάθε μικρός επιχειρηματίας οφείλει να εντοπίζει ανάγκες της τοπικής κοινωνίας αλλά και τις δικές του δυνατότητες στην άσκηση αποτελεσματικής ΕΚΕ. Δεν πρέπει να ξεχνάμε πως μια επιχείρηση που κερδίζει την εμπιστοσύνη του καταναλωτή, αναπτύσσεται οικονομικά, παράγει πλούτο και θέσεις εργασίας, οπότε θεωρείται αυτομάτως κοινωνικά υπεύθυνη. Καμία επιχείρηση δεν είναι πολύ μικρή για να μην μπορεί να εφαρμόσει ΕΚΕ. Υπάρχουν άπειρες καλές πρακτικές που δείχνουν πως το μικρό μέγεθος δεν είναι ανασταλτικός παράγοντας στην εφαρμογή πρακτικών ΕΚΕ. Ειδικά μια μικρή επιχείρηση που έχει στενότερη και πιο άμεση σχέση με τη γειτονιά, οφείλει να επενδύσει συγκροτημένα στη χάραξη μιας εξειδικευμένης ΕΚΕ, που θα εξασφαλίσει εξωστρέφεια, προβολή και σοβαρότητα στη συνείδηση της τοπικής αγοράς.

Ο Φώτης Μαραγκός είναι επιστημονικό στέλεχος του ΙΜΕ-ΓΣΕΒΕΕ