Οι ανανεωτικοί {LF}της κλιματικής αλλαγής

Η κλιματική αλλαγή έχει μπει πλέον για τα καλά στο πολιτικό λεξιλόγιο είτε ως πραγματικό διακύβευμα είτε ως δικαιολογία. Τις τελευταίες μέρες μάλιστα παρακολουθούμε μια σειρά δηλώσεων για την έναρξη της κλιματικής κρίσης που θυμίζει περίπου εκείνες τις διαφωνίες για το αν η οικονομική κρίση έφερε τα μνημόνια ή τα μνημόνια την κρίση.

Υπήρχαν όμως στην Ελλάδα λίγες αλλά σημαντικές πολιτικές φωνές που προειδοποιούσαν για την επερχόμενη οικολογική κρίση τουλάχιστον από τη δεκαετία του ’80, ενώ μετά τα μέσα των 00’s ενέταξαν την έννοια της «κλιματικής αλλαγής» επισήμως στο λεξιλόγιό τους, ακολουθώντας τα πορίσματα στα οποία είχε ήδη καταλήξει η διεθνής επιστημονική κοινότητα. Κι είναι δύσκολο να μην εντοπίσει κανείς την παραδοξότητα του να υποστηρίζει ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέξης Τσίπρας, ότι το κόμμα του «αιφνιδιάστηκε» από τα αποτελέσματα της κλιματικής αλλαγής στο Μάτι το 2018, όταν ο πολιτικός χώρος του ήταν μάλλον ο πρώτος, εκ των κοινοβουλευτικών, που έθεσε δημόσια το συγκεκριμένο ζήτημα.

Στην πρωτοπορία της συζήτησης αυτής ήταν η ομάδα στελεχών και φίλων που συγκροτούσαν και τη συντακτική ομάδα του περιοδικού «Νέα Οικολογία» που ιδρύθηκε το 1984 και επί μια δεκαπενταετία διαμόρφωνε περιβαλλοντική ατζέντα στην ανανεωτική Αριστερά. Ενδεικτικά οφείλει κανείς να αναφέρει τα ονόματα των Μιχάλη Μοδινού, Ηλία Ευθυμιόπουλου, Δημήτρη Παπαϊωάννου, Γιάννη Σχίζα, Κίμωνα Χατζημπίρου, Σπήλιου Παπασπηλιόπουλου, Νίκου Μάργαρη, Βαγγέλη Στογιάννη, του καθηγητή Λεωνίδα Λουλούδη, του Λευτέρη Παπαγιαννάκη και, βεβαίως, του αδελφού του, κορυφαίου στελέχους του Συνασπισμού, βουλευτή και ευρωβουλευτή, Μιχάλη Παπαγιαννάκη.

Η «ΠΡΟΦΗΤΕΙΑ» ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΑΚΗ. Ηδη από τον Μάρτιο του 2007, ο Μιχάλης Παπαγιαννάκης είχε συγγράψει ένα σχέδιο προτάσεων του Συνασπισμού «για ένα ουσιαστικό και δημόσιο διάλογο σχετικά με την Κλιματική Αλλαγή». Σε αυτό προειδοποιούσε: «Η πορεία της κλιματικής αλλαγής είναι γεγονός αναμφισβήτητο και μετρημένο. Οι μηχανισμοί που οδηγούν στην αλλαγή του κλίματος είναι πια διαπιστωμένοι και, σε ένα βαθμό, ταυτοποιημένοι και ποσοτικά αξιολογημένοι. Οι κύριοι υπεύθυνοι είναι οι ανθρώπινες δραστηριότητες και για να είμαστε πιο ακριβείς οι τρόποι με τους οποίους παράγουμε, κινούμαστε, κατοικούμε, καταναλώνουμε». Ο Παπαγιαννάκης, σε μια περίοδο ήταν απόλυτος για το ότι το θέμα «πρέπει να μπει με απόλυτη προτεραιότητα στον δημόσιο διάλογο και στην κεντρική πολιτική σκηνή». Και περιέγραφε με ανατριχιαστική, σήμερα, ακρίβεια το μέλλον που ζούμε: «Σε αυτή την υπερθέρμανση, που διαπιστώνεται πια αναντίρρητα από τις μετρήσεις της ανόδου της μέσης θερμοκρασίας του πλανήτη, οφείλονται μια σειρά από επικίνδυνα φαινόμενα, ήδη υπαρκτά ή πιθανότατα επερχόμενα, όπως η ένταση των καιρικών αλλαγών και καταστροφών, η τήξη των πάγων, η ανύψωση της στάθμης των υδάτων, η ερημοποίηση γαιών σε ορισμένες περιοχές. Καθώς και οι περαιτέρω συνέπειές τους όπως η υπεράντληση υδάτων και η εξάντληση υδροφόρων οριζόντων, νέες μορφές αστικής ρύπανσης, νέες απειλές κατά της δημόσιας υγείας, σημαντικές οικονομικές καταστροφές».

Η «ΠΡΑΣΙΝΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ». Στην άποψή του αυτή είχε έναν κορυφαίο «σύμμαχο» κι από τον χώρο της Κεντροαριστεράς. Τον Γιώργο Παπανδρέου, ο οποίος ομολογουμένως είχε κι αυτός από νωρίς πειστεί για την επερχόμενη κλιματική κρίση. Ενδεικτικά, την ίδια χρονιά, το 2007, ο Γιώργος Παπανδρέου είχε βάλει ήδη δυναμικά στην αντιπολιτευτική του ατζέντα, ως πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, τον όρο της «πράσινης ανάπτυξης» και συμμετείχε σε διεθνή fora όπου συνομιλούσε για την κλιματική αλλαγή με προσωπικότητες όπως ο Αλ Γκορ, ενώ και ως πρωθυπουργός είχε πρωταγωνιστικό ρόλο στη Μεσογειακή Πρωτοβουλία για την Κλιματική Αλλαγή. Είχαν προηγηθεί, βεβαίως, οι απαιτήσεις της Ευρωπαϊκής Ενωσης για περισσότερη «πράσινη» ενέργεια και παραγωγή, με κομβικό σημείο τη Χάρτα Σύγκλισης του 2003, με βάση την οποία είχε παρουσιάσει συγκεκριμένες δεσμεύσεις η τότε κυβέρνηση του Κώστα Σημίτη.