Μετανιωμένοι συνδικαλιστές

Το νομικό πλαίσιο που διέπει τις σχέσεις στον πιο κρίσιμο πυρήνα δημιουργίας ευημερίας, τις επιχειρήσεις, δημιουργήθηκε, εν πολλοίς, σε δύο χρονικές στιγμές. Πρώτη, το 1982, όταν ο Ανδρέας θέλησε να κάνει ένα ιστορικό δώρο στην Αριστερά. Εβαλε τον Απόστολο Κακλαμάνη να συντάξει, συλλήβδην διατάξεις που ικανοποιούσαν τα συνδικάτα και γενικά την Αριστερά. Αδιαφόρησε για τη ζοφερή πραγματικότητα που ήδη ζούσε η οικονομία. Αποτέλεσμα: ραγδαία απώλεια ανταγωνιστικότητας και συνεχή υποτίμηση της δραχμής. Δεύτερη στιγμή το 1990 όταν η τρικομματική υπό τον καθηγητή Ζολώτα αυτοπαγιδεύθηκε, κυρίως λόγω έξυπνων ελιγμών του Χαρίλαου Φλωράκη, αδιαφορίας Παπανδρέου και αισιόδοξης αδημονίας Κωνσταντίνου Μητσοτάκη. Το καρτέλ των κομματικών συνδικάτων ενισχύθηκε περαιτέρω και ο ιδιωτικός τομέας αφέθηκε στη μοίρα μιας ραγδαίας υποβάθμισης αμοιβών και εκπροσώπησης. Την ώρα που τα περισσότερα «έξυπνα» ευρωπαϊκά κράτη, είχαν, επιτέλους, πάρει στα σοβαρά το έλλειμμα ανταγωνιστικότητας έναντι ΗΠΑ και Μεγάλης Βρετανίας, η Ελλάδα προσάραζε στο υπό κατάρρευση σοβιετικό «μοντέλο».

Πιστεύω ακράδαντα ότι υπάρχουν δύο λόγοι που οδηγούν συνδικάτα και συνοδοιπορευόμενα κόμματα της αντιπολίτευσης σε εκδηλώσεις άφρονος αντιπαράθεσης προς ένα σύνολο θετικών και προοδευτικών νομοθετικών ρυθμίσεων. Ο ένας είναι λόγοι παράδοσης και δόγματος. Είναι δυνατόν μια «δεξιά» κυβέρνηση να θέλει το καλό των εργαζομένων; Οχι βέβαια. Ρίξε μια απεργία! Ο άλλος λόγος, πιο πονηρός, είναι η μερική απώλεια προστασίας των προνομίων της συνδικαλιστικής γραφειοκρατίας.

Ενστικτωδώς, οι παλαίμαχοι του συνδικαλισμού, που στηρίζουν και στηρίζονται από τα μεγαλύτερα συν ΚΚ κόμματα του δημοκρατικού τόξου, αντιλαμβάνονται ότι κινδυνεύει η καθεστηκυία καρέκλα τους. Πόσοι μεταξύ μας γνωρίζουν τις στενές σχέσεις διαπλοκής μεταξύ κομματικών μηχανισμών, βουλευτών και συνδικαλιστών; Σε ποια κράτη πληρώνονται (από τον καταναλωτή και τον φορολογούμενο) και εξελίσσονται βαθμολογικά, σε ιδιωτικές και δημόσιες μονάδες, εργατοπατέρες που δεν έχουν εργαστεί επί δεκαετίες;

Οταν ο Χατζηδάκης ζητεί μητρώο μελών, με πληρωμένη τη συνδρομή και με υποχρεωτική συμμετοχή, ηλεκτρονικά όταν η φυσική παρουσία είναι δύσκολη, στις γενικές συνελεύσεις που λαμβάνουν κρίσιμες αποφάσεις, όπως μια απεργία. Κι όμως, αυτό είναι που θα δώσει το χαμένο κύρος στον συνδικαλισμό. Φοβούνται την (αστική) ευθύνη που αναλαμβάνουν αν παρεμποδίσουν βιαίως κάποιον που θέλει να εργαστεί και να μη συμμετάσχει στην κινητοποίηση. Δεν θέλουν να περνά ούτε ένα λεωφορείο ή ένας συρμός στα τρία δρομολόγια για να «παραλύει» η πόλη ώστε να μεγαλώνει το κόστος της απεργίας για τους πολλούς που στριμώχνονται στα ΙΧ τους. Βρίσκουν περιορισμένη την προστασία της συνδικαλιστικής άδειας σε όσα ισχύουν για τις εγκύους.

Κι όμως, εφαρμόζοντας, μερικά μόνον, από όσα ισχύουν σε χώρες που προοδεύουν καλύτερα από εμάς θα δούμε βελτιώσεις που οι περισσότεροι εργαζόμενοι δεν τις έχουν φανταστεί. Σε λίγο χρόνο, ελπίζω, ακόμη και οι κάποιοι από τους σημερινούς εχθρούς των αλλαγών που εισηγείται ο Χατζηδάκης, θα μετανιώσουν και θα συμφωνήσουν ότι τα συνδικάτα συμμετέχουν πιο αποτελεσματικά στην κοινωνική και οικονομική ζωή. Γι’ αυτό είναι καλύτερο να υπάρχει σαφής πλειοψηφία στη Βουλή: να αναλαμβάνει τις ευθύνες της.

Ο Μπάμπης Παπαδημητρίου είναι δημοσιογράφος και βουλευτής