Ιός των γεννητικών οργάνων και {LF}κακοήθη νοσήματα

Ο ιός των ανθρωπίνων κονδυλωμάτων, human papiloma virus (HPV), είναι ο πιο συχνός σεξουαλικά μεταδιδόμενος ιός. Tις περισσότερες φορές δεν εμφανίζονται συμπτώματα αλλά μπορεί να προκαλέσει κονδυλώματα γεννητικών οργάνων και σπανιότερα καρκίνο. Τα κακοήθη νοσήματα που σχετίζονται με τον ιό είναι των γεννητικών οργάνων και κυριότερα του τραχήλου της μήτρας, του ορθού, του πρωκτού και του στοματοφάρυγγα. Τα τελευταία χρόνια έχει παρατηρηθεί μείωση στη συχνότητα εμφάνισης του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας λόγω του εμβολιασμού κατά του ιού αλλά και του προληπτικού ελέγχου με τεστ-ΠΑΠ.

Ωστόσο, σύμφωνα με τα αποτελέσματα μιας μελέτης που δημοσιεύτηκε στο Αμερικανικό Συνέδριο ASCO 2021, έχει διαπιστωθεί αύξηση των υπόλοιπων κακοηθειών κυρίως στους μεγαλύτερους ασθενείς. Οι ερευνητές προκειμένου να καθορίσουν την ακριβή συχνότητα των κακοηθειών που σχετίζονται με το ιό συνέλεξαν δεδομένα από τη βάση στατιστικών δεδομένων ασθενών με καρκίνο από το 2001 έως το 2017 στην Αμερική. Διαπιστώθηκε πως στις γυναίκες το ποσοστό εμφάνισης κακοήθειας που σχετίζεται με τον ιό είναι 13/100.000 και πιο συχνά αφορά τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας (52%). Επιπλέον, ενώ τα τελευταία 16 χρόνια η συχνότητα εμφάνισης καρκίνου τραχήλου της μήτρας μειώνεται κατά 1% ετησίως, ο καρκίνος του στοματοφάρυγγα, του κόλπου, του αιδοίου, του πρωκτού και του ορθού αυξάνονται σημαντικά από 1% έως 2% ετησίως. Υπολογίζεται πως μέχρι το 2025 η συχνότητα εμφάνισης του καρκίνου του πρωκτού και του ορθού θα έχουν ξεπεράσει του τραχήλου της μήτρας στις γυναίκες άνω των 55 ετών.

Οσον αφορά τους άντρες, η συχνότητα του συνόλου των κακοηθειών που σχετίζονται με τον ιό ήταν 11/100.000 το 2017 και το 81% αφορούσε τον καρκίνο του στοματοφάρυγγα. Τα τελευταία 16 χρόνια παρατηρήθηκε αύξηση κατά 2,3% ετησίως στον καρκίνο του στοματοφάρυγγα, του πρωκτού και του ορθού, ενώ η αύξηση του καρκίνου του στοματοφάρυγγα διαπιστώθηκε κυρίως σε ασθενείς 65-69 ετών κατά 4,2% ετησίως.

Η πρόεδρος του συνεδρίου Lori Pierce, τονίζει ιδιαίτερα πως ο κατάλληλος προληπτικός έλεγχος και το πρόγραμμα εμβολιασμού έχουν αποδώσει μειώνοντας τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας. Οσον αφορά όμως τις υπόλοιπες κακοήθειες χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή καθώς υπάρχει σημαντική αύξηση και υπάρχει ανάγκη θέσπισης κατάλληλων προγραμμάτων προληπτικού ελέγχου και εμβολιασμού.

Ο Θάνος Δημόπουλος είναι καθηγητής Θεραπευτικής Αιματολογίας – Ογκολογίας, πρύτανης του ΕΚΠΑ