Οι προσλήψεις {LF}ως ιερό δισκοπότηρο {LF}του πελατειακού κράτους

Σε μια τυχαία αναζήτηση για τις υπό εξέλιξη προσλήψεις, εντόπισα, μέσα σε λίγα λεπτά, τις εξής προκηρύξεις των τελευταίων τριών ημερών: «Επτά νέοι διαγωνισμοί για 411 προσλήψεις» (20/5), «50 διαθέσιμες θέσεις στο ΥΠΕΞ» (20/5), «ΑΣΕΠ: Ξεκινούν οι αιτήσεις για 33 μόνιμες θέσεις» (21/5) και «115 μόνιμες προσλήψεις στο Υπουργείο Οικονομικών» (22/5). Αλλες πληροφορίες δεν δίδονται. Ας πούμε, ποια θα είναι η δουλειά που θα κάνουν εκείνοι που θα προσληφθούν, τι πρέπει να ξέρουν σε σχέση μ’ αυτήν, ποιοι θα είναι οι όροι εργασίας, η εξέλιξη ή η αμοιβή τους.

Τίποτα απ’ όλα αυτά δεν είναι σημαντικό κατά την κρίση των εργοδοτών και, βεβαίως, εκείνων που διαμεσολαβούν την είδηση. Σημαντικό είναι μόνο να καταφέρει ο υποψήφιος να διοριστεί, γιατί μετά «θα κάααθεται» (για να αποδώσουμε με τη κλασική ατάκα του Μ. Φωτόπουλου τη σχεδόν καθολική αντίληψη για τη δουλειά στο Δημόσιο).

Η έλξη του Δημοσίου δεν απομειώθηκε ακόμη κι όταν βρέθηκε υπό τη δαμόκλειο σπάθη των απαγορεύσεων της τρόικας. Ακόμη και τότε, όμως, τα πλαφόν δεν κατάφεραν να σταματήσουν τις ρουσφετολογικές προσλήψεις. Εκτός του ότι οι ελληνικές κυβερνήσεις έκαναν περισσότερες προσλήψεις από τις συμφωνημένες, η δίοδος των εκτάκτων αποδείχτηκε ότι οδηγούσε στο ιερό δισκοπότηρο, το Γκράαλ του Δημοσίου.

Κι όπως η κατάκτηση του Γκράαλ οδηγεί, κατά τον μύθο, στην ψυχική και πνευματική ολοκλήρωση του ατόμου, έτσι κι ο διορισμός στο Δημόσιο οδηγεί στην οικονομική και κοινωνική ολοκλήρωση του υποψηφίου.

Τι κι αν οι περισσότερες από τις προσδοκίες του δεν θα επιβεβαιωθούν ποτέ; Αυτές έχουν κανονιστικό χαρακτήρα. Δεν διαψεύδονται ακόμη κι όταν η πραγματικότητα τις διαψεύδει. Δεν αμφισβητούνται ακόμη κι όταν η χώρα χρεοκοπεί. Κι όχι μόνο από τους υποψήφιους αλλά κι από τα κόμματα και τα πρόσωπα που ασκούν τη διακυβέρνηση.

Μόνο οι μεταρρυθμιστές μπορούν να αλλάξουν το status quo. Aλλά το είδος, εσχάτως, σπανίζει. Ετσι, αλλαγές που έχουν γίνει, εδώ και δεκαετίες, σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, σ’ εμάς παραμένουν desideratum: να αποκτήσουμε μια ανεξάρτητη αρχή αξιοποίησης του ανθρώπινου κεφαλαίου, να υιοθετήσουμε έναν αξιόπιστο προγραμματισμό αναγκών σε προσλήψεις, να κατοχυρώσουμε σύγχρονα – πραγματικά, όχι fake – περιγράμματα θέσεων για επαγγέλματα που εκείνοι που τα ασκούν θα αμείβονται αναλόγως των επιδόσεών τους και της ποιότητας των υπηρεσιών που παρέχουν στους πολίτες.

Αλλά για να γίνουν όλα αυτά, θα πρέπει να υπάρξει ένα καλά μελετημένο και ολοκληρωμένο πρόγραμμα διοικητικών μεταρρυθμίσεων. Οι χρηματοδοτήσεις που έχουν εξαγγελθεί θα μπορούσαν να συμβάλουν στη δημιουργία του.

Μια διακομματική συνεννόηση έπειτα από μια ουσιαστική διαβούλευση θα μπορούσε να οδηγήσει σ’ ένα πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων που θα περιλαμβάνει όχι επιδερμικές αλλαγές αλλά προγράμματα και δράσεις που θα οδηγήσουν σε ανατροπή των στερεοτύπων εντός και εκτός της χώρας.

Πόσο μακριά από το όραμα αυτό είμαστε σήμερα; Πολύ. Αλλά η ανάγκη να φτάσουμε στο Γκράαλ της αντιπελατειακής Ελλάδας είναι μεγαλύτερη από κάθε άλλη φορά.

Ο Παναγιώτης Καρκατσούλης είναι εμπειρογνώμων Δημόσιας Διοίκησης, πρώην βουλευτής