Μια ανάσα από {LF}τη γενικευμένη σύρραξη

Η απειλή μια «γενικευμένης σύρραξης» ανάμεσα σε Ισραήλ και Παλαιστίνιους, για την οποία έχει προειδοποιήσει εδώ και ημέρες ο ΓΓ του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, μεγαλώνει κάθε ώρα και ημέρα που περνά. Ολα δείχνουν, μάλιστα, ότι είναι έτοιμη να ξεσπάσει σε πολλά μέτωπα ταυτόχρονα: Τη Λωρίδα της Γάζας, όπου ο ισραηλινός στρατός και οι δυνάμεις της Χαμάς και των άλλων παλαιστινιακών οργανώσεων βρίσκονται κυριολεκτικά με το δάχτυλο στη σκανδάλη, ενώ οι (ενίοτε αντιφατικές) πληροφορίες για επικείμενη χερσαία εισβολή οργιάζουν. Την Ιερουσαλήμ, που έδωσε αυτή τη φορά το έναυσμα για τον νέο γύρο των συγκρούσεων, με την (ανεξήγητα σκληρή) στάση των ισραηλινών αρχών στη διάρκεια του Ραμαζανιού και την επικείμενη έξωση οικογενειών Παλαιστινίων από τις κατοικίες τους. Και φυσικά, τις πόλεις του Ισραήλ που έχουν μεικτό πληθυσμό, όπως για παράδειγμα η Λοντ, όπου ένοπλες ομάδες ακροδεξιών εποίκων και Αράβων είναι έτοιμες για ένα βίαιο ξεκαθάρισμα λογαριασμών.

Η τελευταία πλευρά μοιάζει να είναι αυτή που φοβίζει περισσότερο την πολιτική ηγεσία του Ισραήλ, όπως έδειξαν οι δηλώσεις τόσο του προέδρου Ρέουβεν Ρίβλιν όσο και του Μπένιαμιν Νετανιάχου. Μάλιστα, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ ισχυρίστηκε πως η κατάσταση στις πόλεις τον φοβίζει περισσότερο από ό,τι η Χαμάς – αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο να αναλάβει την υπόθεση ο στρατός. Από την πλευρά του, ο εκπρόσωπος της αστυνομίας τόνισε ότι το επίπεδο βίας που παρατηρείται από την περασμένη Δευτέρα είναι πρωτόγνωρο εδώ και δεκαετίες, ενώ ισχυρίστηκε πως οι δυνάμεις του ουσιαστικά «αποτρέπουν τα πογκρόμ».

Η σημερινή ημέρα θεωρείται, μάλιστα, ιδιαιτέρως κρίσιμη, καθώς είναι η επέτειος της «Νάκμπα» – της «Καταστροφής» του 1948, που οδήγησε στον δρόμο της προσφυγιάς πάνω από 750.000 Παλαιστίνιους μετά τη δημιουργία του κράτους του Ισραήλ. Πολύ περισσότερο καθώς έρχεται μετά το κάλεσμα του ηγέτη της Χαμάς, Ισμαήλ Χανίγιε, προς τους Αραβες του Ισραήλ και των κατεχόμενων εδαφών της Δυτικής Οχθης για μαζικές διαδηλώσεις.

Την ίδια στιγμή, οι διπλωματικές πρωτοβουλίες δεν έχουν φέρει αποτέλεσμα. Ενδεικτική είναι η ενημέρωση από την αντιπροσωπεία της Αιγύπτου μετά τις επαφές της με την κυβέρνηση του Ισραήλ και την παλαιστινιακή πλευρά. Σύμφωνα με πηγή που επικαλέστηκε το ρωσικό πρακτορείο Tass από το Κάιρο, η αντιπροσωπεία πρότεινε να υπάρξει προσωρινή ανακωχή που κατόπιν θα γινόταν μόνιμη. «Μέχρι στιγμής η πρωτοβουλία δεν μοιάζει να έχει προοπτική επιτυχίας. Προτάθηκε τρίωρη κατάπαυση του πυρός, κατόπιν εξάωρη, αλλά δεν υπήρξε καμία απάντηση». Οι Παλαιστίνιοι «απαιτούν το Ισραήλ να σταματήσει τις επιθετικές ενέργειες στην Ανατολική Ιερουσαλήμ. Το Ισραήλ απλούστατα αρνείται να απαντήσει στις πρωτοβουλίες και τις εκκλήσεις για κατάπαυση του πυρός. Η αιγυπτιακή αντιπροσωπεία ήταν αναγκασμένη έτσι να αποχωρήσει».

Επίσης, οι ΗΠΑ – που αναγκάζονται να παρέμβουν μάλλον με… βαριά καρδιά και ενώ στις τάξεις των Δημοκρατικών έχει εκδηλωθεί «εμφύλιος» για τη στάση που πρέπει να τηρηθεί – απέρριψαν την πρόταση Τυνησίας, Νορβηγίας και Κίνας για την πραγματοποίηση νέας συνεδρίασης (ανοιχτής, αυτή τη φορά) του Συμβουλίου Ασφαλείας. Το επιχείρημα της αμερικανικής πλευράς είναι ότι τα δεδομένα δεν έχουν αλλάξει ουσιαστικά σε σύγκριση με τις δύο συνεδριάσεις που προηγήθηκαν αυτή την εβδομάδα. Ολα δείχνουν, όμως, ότι η Ουάσιγκτον αναμένει να έχει εικόνα από τον βοηθό υπουργό Εξωτερικών, Χάντι Αμρ, ο οποίος αποστέλλεται εσπευσμένα στην περιοχή.

Πάντως, ο Αντονι Μπλίνκεν – ο οποίος, όπως και ο Τζο Μπάιντεν, έθεσε ως προαπαιτούμενο τη διακοπή εκτόξευσης ρουκετών κατά του εδάφους του Ισραήλ – άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο η συνεδρίαση να πραγματοποιηθεί στις αρχές της επόμενης εβδομάδας. Μέχρι τότε, βεβαίως, πολλά μπορούν να συμβούν. Ενδεικτικό είναι το θρίλερ που διαδραματίστηκε τα ξημερώματα της Παρασκευής, όταν ο εκπρόσωπος του στρατού του Ισραήλ ανακοίνωσε ότι ξεκίνησε η χερσαία επίθεση στη Γάζα, κάτι που αναίρεσε περίπου δύο ώρες αργότερα – για να φανεί, τελικά, ότι μάλλον επρόκειτο για στοχευμένη επιχείρηση των ειδικών δυνάμεων σε δίκτυο υπόγειων τούνελ της Χαμάς στα σύνορα.

Στο μεταξύ, το κόστος σε ανθρώπινες ζωές συνεχίζει να μεγαλώνει. Ο τελευταίος απολογισμός έκανε λόγο για τουλάχιστον 119 νεκρούς Παλαιστίνιους στη Γάζα και 8 στο Ισραήλ, ενώ οι τραυματίες είναι εκατοντάδες από τις αεροπορικές επιδρομές και τις ρουκέτες (ως χθες είχαν εκτοξευτεί πάνω από 1.750). Αυτό, ωστόσο, δεν μοιάζει να προβληματίζει τον Νετανιάχου ο οποίος – εκτός από το γεγονός ότι φέρει τεράστια ευθύνη με την πολιτική του, ειδικά στο θέμα των εποικισμών – σε αυτή τη σύγκρουση βρήκε την ευκαιρία για να αποφύγει (έστω και προσωρινά) το ενδεχόμενο να χάσει την πρωθυπουργία.

Οσο για τους Παλαιστίνιους, μοιάζουν πιο απομονωμένοι παρά ποτέ στον αραβικό κόσμο, με αποτέλεσμα ο Ταγίπ Ερντογάν να επιχειρεί να εμφανιστεί ως ο μόνος σύμμαχός τους. Παράλληλα δε, συνεχίζεται ο «εμφύλιος» μεταξύ των κέντρων εξουσίας Χαμάς και Φατάχ, όπως έδειξε και η απόφαση του Μαχμούντ Αμπάς για αναβολή των εκλογών του Μαΐου.