Πιο ενωτικός από τους αριστερούς, «πεθαίνεις»

Καμιά φορά, ιστορίες που φτάνουν από άλλες χώρες φορούν έναν μανδύα παιδευτικό, παραβολικό. Το αυτό συμβαίνει και με την ιστορία της γαλλικής Αριστεράς, που προγραμματίζει για το ερχόμενο Σάββατο συνάντηση στο Παρίσι, σε μια προσπάθεια να αποφασίσει αν θέλει να υπογράψει και επισήμως την άνοιξη του 2022, στις επόμενες προεδρικές εκλογές της Γαλλίας, το πιστοποιητικό θανάτου της ή αν σκοπεύει να κάνει κάτι για να τον αποτρέψει.

Ας γυρίσουμε όμως πρώτα λίγο πίσω, στο 2006 και το 2011, τότε που το γαλλικό Σοσιαλιστικό Κόμμα νόμιζε πως έβρισκε στις primaires, τις προκριματικές εκλογές, το αντίδοτο στη σοβαρή κρίση ηγεσίας που το απειλούσε από το τέλος της εποχής Μιτεράν και εξής: οι υποψήφιοι για το προεδρικό χρίσμα διεκδικούσαν την ψήφο των μελών ή ψηφοφόρων του κόμματος. Γίνονταν γνωστοί στη διάρκεια τηλεοπτικών εκπομπών, κινητοποιούσαν κόσμο γύρω από τις ιδέες τους και εν τέλει συνασπίζονταν γύρω από τον νικητή. Μια πραγματική υπόσχεση ανανέωσης, έπειτα από τόσους και τόσους εσωκομματικούς εμφυλίους.

Και το κόμμα έδειχνε πράγματι να βγαίνει κερδισμένο. Συνολικά 179.412 εγγεγραμμένα μέλη πήγαν να ψηφίσουν στην primaire του 2006. Πέντε χρόνια αργότερα, ο αριθμός των ψηφοφόρων εκτοξεύτηκε στα 2,6 εκατομμύρια, στον πρώτο εκλογικό γύρο, και στα 2,8 εκατομμύρια, στον δεύτερο, αφού το δικαίωμα ψήφου επεκτάθηκε σε όλους τους συμπαθούντες. Τον νικητή, μάλιστα, τον περίμενε ένα μπόνους: 650.000 ψηφοφόροι είχαν αφήσει τα στοιχεία τους, έγιναν χάρη και στο Ιντερνετ πραγματικοί πρεσβευτές της προεκλογικής του εκστρατείας.

Και μετά, το απόλυτο πατατράκ. O Φρανσουά Ολάντ, που εξελέγη πρόεδρος της Γαλλίας τον Μάιο του 2012, συνειδητοποίησε από την αρχή της θητείας του πως η primaire θα είχε ένα κόστος, πως οι αντίπαλοί του θα ζητούσαν εκείνα που τους χρωστούσε. Αντί για τη σύνθεση απόψεων στην οποία ήλπιζε, μια υπόκωφη ανταρσία διέλυσε σιγά σιγά την κυβέρνηση και το κόμμα, βγάζοντας νοκάουτ τους πάντες: τόσο τον απερχόμενο πρόεδρο, που δεν κατάφερε καν να θέσει υποψηφιότητα για την επανεκλογή του, όσο και εκείνους που του έσκαψαν τον λάκκο, για να ξεμείνουν τελικά κι αυτοί εντός του. Αρνούμενος να χαθεί μέσα «στους καβγάδες της primaire του Σοσιαλιστικού Κόμματος», ο Εμανουέλ Μακρόν, πρώην υπουργός του Φρανσουά Ολάντ, είχε ήδη στήσει το δικό το κίνημα και δρομολογούσε, με σύνθημα το «Ούτε Αριστερά ούτε Δεξιά», μία από τις μεγαλύτερες πολιτικές εκπλήξεις της γαλλικής (και ευρωπαϊκής) ιστορίας.

Πέρασαν τέσσερα χρόνια, στη Γαλλία έχει ήδη ξεκινήσει ατύπως η προεκλογική εκστρατεία για τις προεδρικές εκλογές της επόμενης άνοιξης, όλες οι δημοσκοπήσεις χρίζουν αναπόφευκτη μια νέα μονομαχία ανάμεσα στον Εμανουέλ Μακρόν και την ακροδεξιά Μαρίν Λεπέν στον δεύτερο γύρο, οι ίδιες δημοσκοπήσεις προειδοποιούν ξεκάθαρα τα κόμματα της Αριστεράς πως τους ψηφοφόρους τούς κουράζουν οι κούρσες πολλών μικρών αλόγων. Θεωρητικά, λοιπόν, γίνεται μια προσπάθεια συσπείρωσης, με πρωτεργάτη τον οικολόγο ευρωβουλευτή Γιανίκ Ζαντό, που θεωρεί «ιστορική ευθύνη» της Αριστεράς το να «καθίσει γύρω από το ίδιο τραπέζι». Και θα καθίσουν πράγματι γύρω από το ίδιο τραπέζι το Σάββατο, σύμφωνα με τις πληροφορίες, και οι Σοσιαλιστές, και οι Ανυπότακτοι Γάλλοι, και οι Κομμουνιστές, και το Ριζοσπαστικό Κόμμα της Αριστεράς, και το Génération.s. του πάλαι ποτέ Σοσιαλιστή υποψήφιου προέδρου Μπενουά Αμόν. Το ζητούμενο, ένα κοινό πρόγραμμα, με κεντρικούς άξονες την κοινωνική δικαιοσύνη και την οικολογική μετάβαση, το ιδανικό, ένας κοινός υποψήφιος – οι δημοσκοπήσεις, πάλι αυτές, δείχνουν πως το δυνητικό εκλογικό σώμα της Αριστεράς δεν ξεπερνά το 28%, ποτέ άλλοτε δεν ήταν τόσο αδύναμο επί 5ης Γαλλικής Δημοκρατίας, μόνο ένας κοινός υποψήφιος θα είχε κάποια ελπίδα, και αυτή σχετική.

Ομως ελπίδα, ουσιαστικά, δεν υπάρχει. Ο Ζαν – Λικ Μελανσόν, ο επικεφαλής Ανυπότακτος, έχει δηλώσει επισήμως υποψήφιος για την προεδρία, για μία ακόμα φορά, από το φθινόπωρο, ως «ένα νούμερο με κλακέτες για να πούμε πιο ενωτικός, πεθαίνεις» περιέγραψε την επερχόμενη συνάντηση, «πιο έτοιμος από ποτέ να κυβερνήσει», δηλώνει, κι ας συγκεντρώνει ένα 10%-11% στην πρόθεση ψήφου, από 19,58% που είχε εξασφαλίσει το 2017· οι Οικολόγοι, ζαλισμένοι λίγο από τα καλά τους αποτελέσματα στις ευρωεκλογές του 2019, ετοιμάζονται για primaire τον Σεπτέμβριο, κι ας αποσπά μόλις ένα 6% στην πρόθεση ψήφου ο δημοφιλέστερος ανάμεσά τους, ο Γιανίκ Ζαντό· το Γαλλικό Κομμουνιστικό Κόμμα πρότεινε μόλις ως υποψήφιο για την προεδρία τον εθνικό γραμματέα του, Φαμπιάν Ρουσέλ· και οι Σοσιαλιστές επιμένουν να προωθούν ως λύση μια υποψηφιότητα της δημάρχου του Παρισιού, της Αν Ινταλγκό – που συγκεντρώνει στην καλύτερη περίπτωση, ακόμα και αν τη στήριζαν Οικολόγοι και Κομμουνιστές, ένα 10%. Μιλούν όλοι για συσπείρωση της Αριστεράς, ενώ στην πραγματικότητα ζητούν να συσπειρωθούν όλοι οι υπόλοιποι πίσω από τους ίδιους, τα ίδια αναμασημένα πρόσωπα.

Λείπει βέβαια από την εξίσωση εκείνο το σοσιαλδημοκρατικό κίνημα που ίδρυσε με τον φιλόδοξο στόχο να σώσει την Αριστερά ο πρώην διευθυντής της «Libération», ο Λοράν Ζοφρέν, είναι όμως τόσο επίμονες οι φήμες πως πίσω του βρίσκεται ο Φρανσουά Ολάντ που, και να πάει κανείς να κλάψει, θα βγει κλαυσίγελος.