Κούβα: ανοίγει τις πόρτες στους ιδιώτες επενδυτές

Τα μεγάλα προβλήματα που αντιμετωπίζει η οικονομία σε συνδυασμό και με την πανδημία του COVID-19 οδηγούν, όπως όλα δείχνουν, την Κούβα στην απόφαση να ανοίξει περισσότερο την οικονομία στις ιδιωτικές επενδύσεις και επιχειρήσεις.

Προχωρώντας σε μια από τις μεγαλύτερες μεταρρυθμίσεις στην ιστορία της χώρας, όπου μέχρι τώρα η οικονομία ελεγχόταν σχεδόν πλήρως από το κράτος, η κυβέρνηση της Κούβας αποφάσισε τώρα να δώσει περισσότερες ελευθερίες στην ιδιωτική πρωτοβουλία.

Η κίνηση αυτή γίνεται μόνο λίγο καιρό μετά την υποτίμηση του εθνικού νομίσματος, του πέσο, από την κυβέρνηση του προέδρου Μιγκέλ Ντιάζ Κανέλ. Η υπουργός Εργασίας Μάρτα Ελένα Φέιτο Καμπρέρα ανακοίνωσε ότι η κυβέρνηση θα επιτρέψει στις ιδιωτικές εταιρείες να συμμετέχουν σε περισσότερους από 2.000 τομείς οικονομικής δραστηριότητας αντί για 127 τομείς που επιτρέπονται μέχρι σήμερα. Σε άλλους 124 τομείς θα μπορεί να συνεχίσει να δραστηριοποιείται μόνο το κράτος, αλλά η υπουργός δεν ανέφερε ποιοι είναι αυτοί.

Επιπλέον η Αβάνα σκοπεύει να βάλει τέλος στη χορήγηση κρατικών επιχορηγήσεων για ορισμένες κρατικές εταιρείες, ακόμη και εάν αυτό τις οδηγήσει σε χρεοκοπία.

Ακόμη η Κούβα δηλώνει έτοιμη να υιοθετήσει ξένες επενδύσεις ιδιαίτερα στον τομέα των τηλεπικοινωνιών για τη δημιουργία κέντρων επικοινωνίας με στόχο την εξαγωγή υπηρεσιών, τη δημιουργία ειδικού Κέντρου Υπηρεσιών Πληροφορικής, την κατασκευή υποδομής δικτύου και τον εκσυγχρονισμό των σχετικών υποδομών, όπως ανέφεραν τα κρατικά μέσα ενημέρωσης της χώρας.

Οικονομολόγοι στην Κούβα ζητούν εδώ και πολλά χρόνια την υιοθέτηση μεταρρυθμίσεων με στόχο την ενίσχυση για την οικονομία του ρόλου των μικρών επιχειρήσεων – με κύριο στόχο να υπάρξει επανεκκίνηση της οικονομίας και να δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας. Μόνο το 2020 η ύφεση στην οικονομία της Κούβας έφτασε το 11%. Αυτό οφείλεται στην πανδημία που κυριολεκτικά κατέστρεψε τον τουρισμό της χώρας, αλλά και στις σκληρές κυρώσεις που είχε επιβάλει στην Αβάνα ο προηγούμενος πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ. Τα προβλήματα στην οικονομία είχαν γίνει τόσο μεγάλα, σε συνδυασμό με τη σημαντική αύξηση του πληθωρισμού, που οι περισσότεροι κάτοικοι της χώρας αναγκάζονταν να αντιμετωπίσουν την έλλειψη βασικών αγαθών ή να στέκονται σε τεράστιες ουρές για την απόκτησή τους.

Η πρόσφατη υποτίμηση του πέσο οδήγησε επιπλέον σε αύξηση της τιμής των περισσότερων αγαθών, υπηρεσιών και υπηρεσιών κοινής ωφελείας, προκαλώντας μεγάλες αντιδράσεις των πολιτών παρά τις μεγάλες αυξήσεις των κρατικών μισθών και συντάξεων.

Ο πρόεδρος της χώρας είχε δηλώσει το 2020 ότι η χώρα βρίσκεται στη δίνη διεθνούς αλλά και εσωτερικής κρίσης και υποσχέθηκε να εφαρμόσει μια σειρά μεταρρυθμίσεων για την αύξηση των εξαγωγών, τη μείωση των εισαγωγών και την τόνωση της εγχώριας ζήτησης. Είπε ότι τα μέτρα θα περιλαμβάνουν «τη βελτίωση του μη κρατικού τομέα, με άμεση προτεραιότητα την επέκταση της αυτοαπασχόλησης και την άρση των εμποδίων». Ο μη κρατικός τομέας στον οποίο αναφέρεται ο Μιγκέλ Ντιάζ Κανέλ αποτελείται κυρίως από μικρές ιδιωτικές επιχειρήσεις και συνεταιρισμούς, τους υπαλλήλους τους, τους τεχνίτες, τους οδηγούς μεταφορών και ιδιαίτερα ταξί και τους εμπόρους.

Σύμφωνα με την υπουργό Εργασίας, στους κλάδους αυτούς υπάρχουν περισσότερα από 600.000 άτομα, ή το 13% περίπου του εργατικού δυναμικού. Ολοι αυτοί χαρακτηρίζονται ως αυτοαπασχολούμενοι και εκτιμάται ότι το 40% αυτών εξαρτάται κυρίως από την τουριστική βιομηχανία ή από τις μεταφορές. Είναι ενδεικτικό ότι ο πολύ σημαντικός για την Κούβα τουριστικός κλάδος σημείωσε πτώση σχεδόν κατά 80% πέρυσι όσον αφορά τον αριθμό των επισκεπτών. Τον Νοέμβριο άνοιξαν εκ νέου τα αεροδρόμια και επέστρεψαν κάποιοι τουρίστες, αλλά η νέα αύξηση των κρουσμάτων COVID-19 φαίνεται να υπονομεύει πάλι τις ελπίδες για ανάκαμψη.