Η «δήλωση» του Αρλινγκτον

Ενα από τα πρώτα διατάγματα που υπέγραψε ο αμερικανός πρόεδρος Μπάιντεν αμέσως μόλις εγκαταστάθηκε στον Λευκό Οίκο ήταν αυτό για την άρση της απαγόρευσης εισόδου πολιτών από μουσουλμανικές χώρες στις ΗΠΑ. Μόλις λίγο πριν, ο ίδιος πρόεδρος, προτού καν περάσει το κατώφλι του νέου του γραφείου, είχε βρεθεί στο Μνημείο του Αγνώστου Στρατιώτη στο Αρλινγκτον για να αποτίσει διπλό φόρο τιμής: αφενός, στους αμερικανούς στρατιώτες που έπεσαν σε όλους τους πολέμους της χώρας του και, αφετέρου, στα άμαχα θύματα της εποχής μας, στους νεκρούς της πανδημίας. Εκεί, ο Μπάιντεν έκανε κάτι πάρα πολύ σπάνιο και εξίσου σημαντικό για τη σημερινή Αμερική και το αξίωμά του, που όμως κατανοήθηκε πολύ λιγότερο από το διάταγμα: έκανε τον σταυρό του.

Στην εποχή που η πολιτική ορθότητα έχει οδηγήσει τις εκφράσεις των θρησκευτικών συναισθημάτων σε απαράδεκτα, ανελεύθερα απαγορευτικά επίπεδα διεθνώς και ιδίως στην Αμερική, αυτό ήταν ένα εξαιρετικά ισχυρό μήνυμα. Μάλιστα, όποιος δει τις σχετικές εικόνες θα διαπιστώσει πως ο Μπάιντεν έχει σαφή συνείδηση του γεγονότος ότι είναι κάτι που ενώ προδήλως θέλει να κάνει, πρέπει να το κάνει κάπως «εσωτερικά», σαν να μη θέλει να «προκαλέσει» κανέναν. Και όντως δεν θέλει. Θέλει όμως να δώσει το στίγμα και την ταυτότητά του. Ο Μπάιντεν είναι ο δεύτερος καθολικός αμερικανός πρόεδρος. Και το δείχνει με τέτοιον τρόπο, ακριβώς προτού υπογράψει μια απόφαση που δίνει το μήνυμα της ανοικτότητας στον μουσουλμανικό κόσμο.

Ο αμερικανός πρόεδρος είναι βετεράνος της πολιτικής. Αυτό σημαίνει ότι ξέρει πολύ καλύτερα από τον καθένα τη σημασιοδότηση των κινήσεων, ειδικά όταν αυτές γίνονται σε τόσο ταραγμένες εποχές, από τέτοια θέση ισχύος και μπροστά σε ένα κοινό που τον κοιτάει καρφωμένο σε ολόκληρο τον πλανήτη. Το λεκτικό μήνυμά του, ο λόγος του στην ανάληψη των καθηκόντων του, είναι το ένα επίπεδο του στίγματος που έδωσε από την πρώτη στιγμή – και ήταν λόγος πολύ στοχευμένος, γεμάτος με αναφορές που επίσης δεν αναλύθηκαν όσο τους άξιζε. Το άλλο επίπεδο όμως είναι πολύ πιο βαθύ. Η κίνηση στο Αρλινγκτον λέει περισσότερα και πειστικότερα από όσα θα μπορούσε να πει και ο πιο καλά προετοιμασμένος λόγος. Αυτό το βαθύ μήνυμα, ειδικά όταν προηγείται του διατάγματος για τους μουσουλμάνους, δείχνει ξεκάθαρα κάποια πράγματα.

Πρώτον, ότι ο Μπάιντεν έχει στο μυαλό του μια απόλυτα δομημένη ευρεία ατζέντα για ένα από τα μείζονα ζητήματα της εποχής μας. Και ξέρει και πώς να την επιβάλλει. Δεύτερον, ότι αυτή η ατζέντα δεν υπακούει τυφλά στην πολιτική ορθότητα, που είναι ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά του Δημοκρατικού Κόμματος σε βαθμό υπερβολής και αυτοαναίρεσης. Τρίτον, ότι ο πρόεδρος θα είναι 100% ο Μπάιντεν και όχι ένας άνθρωπος μεγάλης ηλικίας που η βούληση και οι αποφάσεις του κινούνται από τα περιβάλλοντα και τους επιτελείς του, καθώς το διπλό στίγμα που έδωσε είναι απόλυτα προσωπικό. Με αυτή την κίνηση έδειξε ποιος «είναι το αφεντικό» όχι στο επίπεδο που είναι αυτονόητο και το ξέρουν όλοι, αλλά σε εκείνο της ταύτισης του αξιώματος με τις αξίες του. Τέταρτον, κάτι ακόμα: ότι σύνθεση και συνύπαρξη δεν σημαίνουν και απώλεια ταυτότητας. Και αποδέκτες είναι σαφώς όλοι: χριστιανοί και μουσουλμάνοι. Πέμπτον, ότι σχηματίζοντας μια κυβέρνηση γεμάτη από εκπροσώπους μειονοτήτων δεν το έκανε επικοινωνιακά αλλά ουσιαστικά.

Η «δήλωση» του Αρλινγκτον ήταν ίσως η πιο βαθιά ενέργεια πολιτικής έκφρασης και δέσμευσης που έχει υπάρξει τα τελευταία πολλά χρόνια στις ΗΠΑ. Και ίσως και η πιο ελπιδοφόρα. Δείχνει αυθεντικότητα, δύναμη επιλογών και απόφαση για πολιτική ουσίας. Οχι μόνο για επικοινωνία.