Τα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα δεν είναι χώροι ανομίας

Ας ξεκαθαρίσουμε καταρχήν την πραγματική κατάσταση μέσα στα Πανεπιστήμια: τα ελληνικά Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, από τα οποία αποφοιτούν κάθε χρόνο χιλιάδες πτυχιούχοι με γνώσεις και δεξιότητες υψηλού επιπέδου και οι οποίοι απορροφώνται από τις καλύτερες επιχειρήσεις και ερευνητικά κέντρα της Ελλάδας και του εξωτερικού, δεν είναι χώροι ανομίας. Είναι τουλάχιστον αφελές να αναπαράγεται – συχνά με ευθύνη των μέσων – η αντίληψη αυτή, όταν την ίδια στιγμή η εγκληματικότητα έξω από τα ΑΕΙ, τις γειτονιές και άλλους δημόσιους χώρους αποτελεί μία καθημερινή και δύσκολα αντιμετωπίσιμη πραγματικότητα.

Αυτό ασφαλώς δεν σημαίνει ότι τα Πανεπιστήμια είναι άμοιρα προβλημάτων ούτε ότι είναι απρόσβλητα από περιστασιακά μεν, αλλά σοβαρά συμβάντα παραβατικότητας. Είναι άλλωστε νωπή η μνήμη των πρόσφατων απαράδεκτων και καταδικαστέων γεγονότων στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Επίσης κανένα απολύτως εκπαιδευτικό ίδρυμα δεν έχει ανοσία απέναντι στο κοινό έγκλημα, για παράδειγμα διαρρήξεις γραφείων και κλοπές, συνήθως φορητών υπολογιστών. Ενα συχνότερο, διαφορετικού όμως χαρακτήρα φαινόμενο αφορά τις απόπειρες παρεμπόδισης λειτουργίας των συλλογικών οργάνων (Συγκλήτων, Συνελεύσεων Τμημάτων) και των οργάνων διοίκησης των Πανεπιστημίων, κυρίως από οργανωμένες φοιτητικές παρατάξεις, προκειμένου να εξαναγκασθούν τα μέλη των θεσμικών οργάνων να λάβουν αποφάσεις «καθ’ υπαγόρευση». Παρότι στις περιπτώσεις αυτές ασκείται πολλές φορές λεκτική και ψυχολογική βία, δεν πρέπει να θεωρούνται ούτε να εξισώνονται με εγκληματικές ή ουσιαστικά παραβατικές ενέργειες. Αναδεικνύουν, δυστυχώς, ένα τεράστιο έλλειμμα κουλτούρας διαλόγου και ουσιαστικής αποδοχής των δημοκρατικών πρακτικών, καθώς παραβιάζουν την ίδια την έννοια του Ασύλου.

Σε απάντηση αυτών των δεδομένων, η Σύγκλητος του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών επεξεργάστηκε και κατέθεσε πρόσφατα μία ολοκληρωμένη πρόταση για τη φύλαξη των Πανεπιστημίων. Η πρόταση αυτή προβλέπει την ανάθεση της φύλαξης σε πανεπιστημιακό προσωπικό το οποίο θα προσλαμβάνεται μέσω ΑΣΕΠ και θα έχει κατάλληλα προσόντα, όπως άρτια γνώση του χώρου του Ιδρύματος στο οποίο θα υπηρετούν και των μελών της κοινότητάς του (για να μπορούν π.χ. να αντιληφθούν την παρείσδυση εξωπανεπιστημιακών ατόμων), ικανότητα άμεσης απόκρισης σε διαφορετικής κρισιμότητας περιπτώσεις και ανάλογη επικοινωνία με τη διοίκηση του Πανεπιστημίου και, το κυριότερο, δεξιότητα στην ορθή κατηγοριοποίηση κάθε συμβάντος ανάλογα με τη σοβαρότητά του και προπαντός ψυχραιμία στη διαχείρισή του. Εξυπακούεται ότι το προσωπικό αυτό πρέπει να είναι αριθμητικά επαρκές τόσο για να καλύπτει τις ανάγκες επιτήρησης ολόκληρης της Πανεπιστημιούπολης όσο και για να μπορεί να παρέμβει αποτελεσματικά στην επίλυση συμβάντων έντασης (όπως αυτά που προαναφέρθηκαν) αποκαθιστώντας τον δημοκρατικό διάλογο και προστατεύοντας τις θεσμικές διαδικασίες. Θα πρέπει επίσης να είναι μόνιμο για να μπορέσει να αποκτήσει την σε βάθος γνώση του εξειδικευμένου περιβάλλοντος ανά πανεπιστήμιο, υποκείμενο ωστόσο σε συχνή και αυστηρή αξιολόγηση και λογοδοσία.

Τέλος, το προσωπικό φύλαξης θα είναι επιφορτισμένο και με την κατά το δυνατόν πρόληψη τέλεσης ποινικών πράξεων (π.χ. κλοπών), χωρίς ωστόσο να υποκαθιστά την Αστυνομία, η δυνατότητα επέμβασης και οι αρμοδιότητες της οποίας είναι σαφέστατα καθορισμένες από την σε ισχύ νομοθεσία σχετικά με το άσυλο.

Ο Σπύρος Κίντζιος είναι πρύτανης του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών