Το νέο χωροταξικό {LF}σε 11 βήματα

Η μείωση κατά 10% των συντελεστών δόμησης και η κατάργηση όλων των παρεκκλίσεων είναι πλέον η νέα πραγματικότητα στις εκτός σχεδίου περιοχές. Το σκηνικό έχει αλλάξει τελείως με τη δημιουργία νέων δεδομένων, για παράδειγμα στη χωροθέτηση των βιομηχανιών, την έκδοση οικοδομικών αδειών, τη δημιουργία Ψηφιακής Τράπεζας Γης και σε μια σειρά από άλλους τομείς. Το υπουργείο Περιβάλλοντος, σε μια προσπάθεια να ξεδιαλύνει το τοπίο, παρουσιάζει τα 11 πράγματα που αλλάζουν στη ζωή μας με το νέο χωροταξικό – πολεοδομικό νομοσχέδιο.

1ον) Μπαίνει τάξη στην άναρχη εκτός σχεδίου δόμηση. Οι συντελεστές δόμησης μειώνονται κατά 10%, ενώ μπαίνει τέλος στις παρεκκλίσεις αρτιότητας. Πρόκειται για τις παρεκκλίσεις που αφορούσαν οικόπεδα κάτω των τεσσάρων στρεμμάτων. Δεν αλλάζει τίποτα για την εκτός σχεδίου δόμηση στα τέσσερα στρέμματα.

Σύμφωνα με το Περιβάλλοντος, όσοι ιδιοκτήτες θέλουν να χτίσουν με βάση το υπάρχον καθεστώς έχουν τουλάχιστον έξι χρόνια για να το κάνουν. Ειδικότερα, εντός της προβλεπόμενης μεταβατικής περιόδου των δύο χρόνων, οι ιδιοκτήτες με οικόπεδα κάτω των τεσσάρων στρεμμάτων (στις εκτός σχεδίου περιοχές) έχουν τη δυνατότητα να προχωρήσουν στην έκδοση οικοδομικής άδειας, χωρίς όμως να «μετράει» ο χρόνος που χρειάζεται για τις άδειες του δημαρχείου ή της αρχαιολογικής υπηρεσίας, ενώ η οικοδομική άδεια ισχύει για τέσσερα επιπλέον χρόνια.

Οσοι από τους ιδιοκτήτες δεν βγάλουν οικοδομική άδεια κατά τη μεταβατική περίοδο, θα μπορούν να χτίσουν βάσει των όσων θα ορίσουν τα Τοπικά ή Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια που θα εκπονηθούν. Στόχος είναι να καλυφθεί όλη η Ελλάδα με Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια μέχρι το 2028. Εως το δεύτερο τρίμηνο του 2023 αναμένεται να έχουν εγκριθεί τα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια σε περίπου 350 δημοτικές ενότητες (32% της χώρας).

2ον) Μπαίνουν φραγμοί στη χωρίς κανόνες χωροθέτηση βιομηχανιών και επιχειρήσεων. Κατά 33% περιορίζεται ο συντελεστής δόμησης για μεμονωμένες βιομηχανικές δραστηριότητες. Στόχος η σημαντική ενίσχυση του σχεδιασμού και της οργανωμένης χωροθέτησης. Ετσι, στα επιχειρηματικά πάρκα για τη βιομηχανία όσο και στους οργανωμένους υποδοχείς (εφοδιαστικές αλυσίδες κ.ά.) αυξάνονται αισθητά οι συντελεστές δόμησης.

3ον) Ψηφιοποιείται και επιταχύνεται η έκδοση οικοδομικών αδειών. Το σύνολο των οικοδομικών αδειών εκδίδεται αυτόματα ύστερα από την ηλεκτρονική υποβολή του φακέλου με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά και εγκρίσεις.

4ον) Μπαίνει σε μια σειρά η κακή κατάσταση με τις πολεοδομίες. Μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 2021 συγκροτείται μια Υπηρεσία Δόμησης ανά περιφέρεια (ή περιφερειακή ενότητα βάσει των πραγματικών αναγκών). Παράλληλα, δημιουργείται Κεντρική Υπηρεσία Δόμησης στο Περιβάλλοντος για στρατηγικές επενδύσεις άνω των 500.000 ευρώ ή σε κτίρια άνω των 3.000 τ.μ. (που χρηματοδοτούνται από ευρωπαϊκούς πόρους), καθώς και υποθέσεις που μένουν «κολλημένες» πάνω από τρεις μήνες στις πολεοδομίες.

5ον) Κερδίζουν οι ιδιοκτήτες διατηρητέων και άλλες κατηγορίες ιδιοκτητών μέσω της  Ψηφιακής Τράπεζας Γης. Το «περίσσευμα» συντελεστή δόμησης από περιοχές και κτίρια όπου δεν μπορεί να αξιοποιηθεί, μεταφέρεται σε περιοχές όπου υπάρχει «έλλειμμα» βάσει περιβαλλοντικών κριτηρίων.

6ον) Διευκολύνονται ιδιοκτήτες και επενδύσεις με την απλοποίηση των χρήσεων γης. Μειώνονται οι γενικές χρήσεις γης – με Προεδρικό Διάταγμα που θα προωθηθεί αμέσως μετά τη δημοσίευση του νέου νόμου στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως – ώστε το σύστημα να είναι πιο ευέλικτο και να διευκολύνει τις μεικτές χρήσεις γης.

7ον) Τελειώνει η ομηρεία των πολιτών από τις ρυμοτομικές απαλλοτριώσεις. Προβλέπεται η αυτοδίκαιη άρση των ρυμοτομικών απαλλοτριώσεων εάν παρέλθει μεγάλο διάστημα από την υποβολή τους.

8ον) Μπαίνει τέλος στη «φάμπρικα» με τους ναΐσκους και τα ναΰδρια. Πλέον, επιτρέπεται η ανέγερση ναών μόνο στα τέσσερα στρέμματα και όχι (όπως ίσχυε μέχρι πρότινος) σε οικόπεδα άνω των 500 μέτρων.

9ον) Οι γειτονιές γίνονται πιο φιλικές στους πολίτες μέσω της «απόσυρσης» ορόφων ή κτιρίων. Παρέχονται κίνητρα στους ιδιοκτήτες για «απόσυρση» ορόφων ή ολόκληρων κτιρίων χωρίς κόστος για το Δημόσιο.

10ον) Δίνονται κίνητρα για την κατασκευή κτιρίων φιλικών στο περιβάλλον. Κτίρια που κατασκευάζονται με υψηλές προδιαγραφές ενεργειακής απόδοσης θα δικαιούνται επιπλέον συντελεστή δόμησης.

11ον) Βελτιώνεται η προσβασιμότητα των κτιρίων σε άτομα με αναπηρία και εμποδιζόμενα άτομα. Προβλέπεται, μεταξύ άλλων, η δυνατότητα εγκατάστασης κατασκευών όπως ειδικές ράμπες εκτός της ρυμοτομικής γραμμής και προσθήκη ανελκυστήρων σε κτίρια όπου δεν υπήρχε σχετική πρόβλεψη στην αρχική οικοδομική άδεια.