Αγωνία μετά τα 6,7 Ρίχτερ στη Σάμο

Ηταν μια από τις σφοδρότερες σεισμικές δονήσεις που έχει ζήσει η Ελλάδα τα τελευταία χρόνια. Το ισχυρό χτύπημα του Εγκέλαδου που σημειώθηκε χθες το μεσημέρι στο Αιγαίο προκάλεσε τον θάνατο δύο μαθητών λυκείου που επιστρέφοντας από το σχολείο καταπλακώθηκαν από χαλάσματα στο Βαθύ ενώ προκλήθηκαν και εκτεταμένες καταστροφές σε κτίρια και υποδομές. Επιπλέον σημειώθηκαν τραυματισμοί και  καταρρεύσεις παλαιών κτιρίων στη Σάμο, υλικές ζημιές σε  Ικαρία και Χίο αλλά και δεκάδες πεσμένα κτίρια. Στην άλλη πλευρά του Αιγαίου ο Εγκέλαδος άφησε πίσω του τουλάχιστον τέσσερις νεκρούς και πλημμύρες, λόγω τσουνάμι (στη Σμύρνη). Μάλιστα, τρία μικρότερα τσουνάμι εκδηλώθηκαν και στη Σάμο.

Η δόνηση, μεγέθους 6,7 Ρίχτερ, που εκδηλώθηκε λίγο πριν τις δύο το μεσημέρι, έγινε αισθητή σε ολόκληρη την Ελλάδα, από τη Θεσσαλονίκη μέχρι την Κρήτη, σε γειτονικές χώρες, όπως στην Τουρκία, την Αλβανία, τη Βόρεια Μακεδονία, τη Βουλγαρία αλλά και την Αίγυπτο και τη Λιβύη. Το επίκεντρό της εντοπίστηκε στον θαλάσσιο χώρο μεταξύ Σάμου και Τουρκίας, σε απόσταση περίπου 20 χιλιομέτρων από το Καρλόβασι, ενώ το μικρό εστιακό βάθος της, που υπολογίστηκε στα μόλις δέκα χιλιόμετρα κάτω από την επιφάνεια της Γης, κατέστησε εντονότερη την αισθητότητά της. Παρότι το Γεωδυναμικό Ινστιτούτο εκτίμησε το μέγεθος του σεισμού στα 6,7 Ρίχτερ, το Ευρωμεσογειακό Σεισμολογικό Κέντρο έκανε λόγο για δόνηση μεγέθους 7 Ρίχτερ.

Λίγο πριν από τις δύο το μεσημέρι η Γη άρχισε να τρέμει και οι κάτοικοι της Σάμου πετάχτηκαν έντρομοι από τα σπίτια τους. «Δεν έχουμε ξαναζήσει ποτέ κάτι τέτοιο στη ζωή μας. Ακόμα τρέμουν τα πόδια μας», έλεγαν σε δημοσιογράφους.

Ζημιές. Το φαινόμενο προκάλεσε εκτεταμένες ζημιές στο νησί: προσόψεις κτιρίων έπεσαν, τμήμα του ναού της Παναγίας της Θεοτόκου στο Καρλόβασι κατέρρευσε όπως και τα παλιά βυρσοδεψεία της περιοχής, ενώ προκλήθηκαν έντονα παλιρροϊκά κύματα, με τη στάθμη της θάλασσας να ανεβοκατεβαίνει σε ύψος ενός μέτρου τόσο στη Σάμο όσο και στην Ικαρία. Η Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας ειδοποίησε τους κατοίκους μέσω του τηλεφωνικού αριθμού 112 να απομακρυνθούν από το παραλιακό μέτωπο, καθώς οι επιστήμονες δεν μπορούσαν να αποκλείσουν το ενδεχόμενο μεγαλύτερων τσουνάμι σε περίπτωση που είχαν προκληθεί υποθαλάσσιες κατολισθήσεις.

Το αεροδρόμιο της Σάμου παρέμεινε προσωρινά κλειστό προκειμένου να εκτιμηθούν οι φθορές που υπέστη ενώ στην περιοχή μετέβη εκτάκτως ο υφυπουργός Πολιτικής Προστασίας Νίκος Χαρδαλιάς. Ζημιές σημειώθηκαν επίσης σε υποδομές και σε καταστήματα των Δωδεκανήσων. Αμέσως μετά τη σεισμική δόνηση παρατηρήθηκαν διακοπές στην ηλεκτροδότηση και προβλήματα στις τηλεπικοινωνίες.

Γνωστό ρήγμα. Σύμφωνα με τους επιστήμονες, το φαινόμενο εκδηλώθηκε σε μια περιοχή με υψηλή σεισμικότητα. Προήλθε, σύμφωνα με τον διευθυντή Ερευνών του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου, Αθανάσιο Γκανά, από την ενεργοποίηση γνωστού ρήγματος, «του ρήγματος της Σάμου, το οποίο έχει διεύθυνση από Ανατολή προς Δύση και κλίση προς Βορρά, γεγονός που εξηγεί γιατί έγινε έντονα αισθητός στην Αθήνα».

Οπως επισημαίνει ο Δρ. Γεράσιμος Παπαδόπουλος, σεισμολόγος και μέλος της Επιτροπής Εκτίμησης Σεισμικού Κινδύνου της χώρας, «το συγκεκριμένο ρήγμα είναι γνωστό στους επιστήμονες από προηγούμενους ισχυρούς σεισμούς που σημειώθηκαν εκεί κατά το παρελθόν. Ακριβώς στο ίδιο σημείο τον Αύγουστου του 1904 είχε εκδηλωθεί μεγάλος σεισμός, μεγέθους 6,9 Ρίχτερ». Ο ίδιος πρόσθεσε πως το τσουνάμι που ακολούθησε δεν προκαλεί έκπληξη στους επιστήμονες. «Σεισμοί τέτοιου μεγέθους μπορούν να προκαλέσουν τσουνάμι», είπε και επεσήμανε πως «το επόμενο χρονικό διάστημα θα έχουμε πολλούς ισχυρούς μετασεισμούς που μπορεί να φτάσουν σε μέγεθος ακόμη και τα 6 ή και τα 6,5 Ρίχτερ». Το γεγονός επιβεβαιώνει στα «ΝΕΑ» και ο διευθυντής ερευνών του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου, Βασίλης Καραστάθης, ο οποίος έκανε λόγο για «μετασεισμική δραστηριότητα που μπορεί να διαρκέσει ακόμη και τρεις μήνες». Την πρώτη ώρα μετά την εκδήλωση της δόνησης των 6,7 Ρίχτερ είχαν καταγραφεί τρεις μετασεισμοί μεγαλύτεροι των 4,2 Ρίχτερ και αρκετοί άλλοι μικρότεροι.