Η Σκωτία μετά {LF}τη στερλίνα

Οι πιθανότητες ανεξαρτησίας της Σκωτίας αυξάνονται κάθε μέρα. Στο δημοψήφισμα της Σκωτίας το 2014, περίπου το 45% των ψηφοφόρων τάχθηκε υπέρ της ανεξαρτησίας. Το Brexit, στο οποίο αντιτάχθηκε περίπου το 60% των ψηφοφόρων της Σκωτίας, αναγκάζει τώρα το εκλογικό σώμα της Σκωτίας να επιλέξει μεταξύ παραμονής στο Ηνωμένο Βασίλειο και παραμονής στην Ευρωπαϊκή Ενωση, μετατοπίζοντας περαιτέρω την κοινή γνώμη προς ένα καθεστώς ανεξαρτησίας.

Οι εμπορικές διαπραγματεύσεις της ΕΕ του πρωθυπουργού Μπόρις Τζόνσον αυξάνουν αυτό το δίλημμα. Αντανακλώντας τέτοιες πιέσεις, το κλίμα υπέρ της ανεξαρτησίας έχει ξεπεράσει το 50% σε έξι δημοσκοπήσεις που διεξήχθησαν φέτος. Αλλά αν νομίζετε ότι οι διαπραγματεύσεις του Ηνωμένου Βασιλείου με την ΕΕ είναι όλο δυσκολίες, απλώς περιμένετε τις διαπραγματεύσεις με τη Σκωτία.

Πρέπει τα έσοδα από το πετρέλαιο της Βόρειας Θάλασσας να κατανέμονται κατά κεφαλήν ή γεωγραφικά, παρόμοια με τα αλιευτικά δικαιώματα; Πρέπει η ευθύνη για την εξυπηρέτηση του εθνικού χρέους του Ηνωμένου Βασιλείου να ανατεθεί σε συνάρτηση με τα σχετικά εθνικά εισοδήματα ή με πληθυσμούς; Επίσης, υπάρχουν νομισματικές ρυθμίσεις. Κάποιος μπορεί να πιστεύει ότι αυτό δεν είναι θέμα διεθνούς διαπραγμάτευσης. Πολλοί θα υποθέσουν ότι μια ανεξάρτητη Σκωτία θα πρέπει να έχει το δικό της νόμισμα, το οποίο διαχειρίζεται η δική της κεντρική τράπεζα. Αλλά μια άλλη πρόσφατη δημοσκόπηση διαπίστωσε ότι το 40% των Σκωτσέζων περιγράφουν ότι είναι «λιγότερο πιθανό» να ψηφίσουν για ανεξαρτησία εάν αυτό σήμαινε αντικατάσταση της λίρας – στερλίνας. Βεβαίως, η δημοσκόπηση ανατέθηκε από ένα υπέρ του Ηνωμένου Βασιλείου λόμπι. Ωστόσο, το αποτέλεσμα είναι ενδεικτικό της ανησυχίας που αισθάνονται πολλοί Σκωτσέζοι για την παραίτηση από τη στερλίνα για έναν αβέβαιο διάδοχο.

Ο συνδυασμός της ανεξαρτησίας της κεντρικής τράπεζας και στόχευσης του πληθωρισμού είναι η λιγότερο κακή εναλλακτική λύση. Η εμπειρία της Σουηδίας δείχνει ότι μπορεί να υπάρχει νομισματική σταθερότητα σε ένα μικρό μέλος της ΕΕ που δεν έχει υιοθετήσει το ευρώ. Φυσικά, αυτό προϋποθέτει υψηλό επίπεδο δημοσιονομικής πειθαρχίας, κάτι που η Σουηδία, αλλά όχι ακόμα η Σκωτία, έχει αποδείξει ότι έχει.

Γνωρίζω, έχοντας ζήσει εκεί, ότι η σκωτσέζικη ταυτότητα είναι ισχυρή. Τα δημοψηφίσματα ανεξαρτησίας αφορούν περισσότερα από απλώς τα οικονομικά, όπως αποδεικνύει η ίδια η ψηφοφορία για το  Brexit του Ηνωμένου Βασιλείου. Αλλά η Σκωτία χρειάζεται ένα σχέδιο για ένα νέο νόμισμα και μια ανεξάρτητη κεντρική τράπεζα, καθώς και ένα σχέδιο για τη μετέπειτα μετάβασή της στο ευρώ. Αυτά θα μπορούσαν να καθησυχάσουν τους Σκωτσέζους που λαχταρούν την ανεξαρτησία, αλλά ανησυχούν για το τι ακολουθεί.

Ο Μπάρι Αϊχενγκριν είναι καθηγητής Οικονομικών στο University of California, Berkeley, και πρώην σύμβουλος στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο