Οι φυλές {LF}των ανυπάκουων{CR}

Η ανυπακοή στον Covid-19 δεν αποτελεί κάτι μοναδικό στην ιστορία των πανδημιών. Σκληρά διατάγματα δημόσιας υγείας συνάντησαν έντονη αντίδραση στο παρελθόν. Οπως η παραβίαση των μέτρων κατά της πανούκλας τον 18ο αιώνα ή οι διαμαρτυρίες ενάντια στις μάσκες κατά τη διάρκεια της ισπανικής γρίπης του 1918. Ολες οι παραπάνω περιπτώσεις είχαν την ίδια εξέλιξη: νέο κύμα θανατηφόρας έξαρσης των ασθενειών.

Δεν είναι τυχαίο ότι ήδη η οργή των συνωμοσιολόγων ξεχειλίζει στους δρόμους του Λονδίνου και του Βερολίνου. Στη Μαδρίτη οι διαδηλωτές έβαλαν και ταξικά χαρακτηριστικά. Αντιδρούν στην απόφαση επιβολής μερικής καραντίνας σε ορισμένες λαϊκές συνοικίες της ισπανικής πρωτεύουσας. «Δεν είναι καραντίνα, είναι διάκριση», φώναζαν οι διαδηλωτές. «Δεν βάζουν σε καραντίνα τους πλούσιους», πρόσθεταν.

Στην Ελλάδα το κίνημα των αρνητών του ιού είναι μάλλον πιο αδύναμο, αλλά υπάρχει. Κινείται υποδορίως. Στην πρώτη στραβή θα βγει στην επιφάνεια, πιο έντονα. Θα εκμεταλλευτεί κάθε λάθος. Κάθε στραβή του συστήματος.

Οι συνωμοσιολόγοι «κοιτούν» όμως με ενδιαφέρον μια άλλη κατηγορία πολιτών που κινείται δίπλα τους, με τα ίδια χαρακτηριστικά, αλλά λιγότερο συνειδητοποιημένοι. Τους «ωχαδερφιστές» της χώρας. Αυτούς για τους οποίους «μάλλον υπάρχει ο ιός» αλλά «δεν τρέχει και τίποτα να μην εφαρμόσουμε τα μέτρα». Φτάνει να μη διαταραχθεί η ζωή τους.

Οπως η κυρία από τη Θήβα, επέλεξε να παραστεί στην κηδεία συγγενούς της παρά τα συμπτώματα πυρετού που είχε, αντίστοιχα αντιδρούν και σε άλλες χώρες. Μια πρόσφατη έρευνα του King’s College London στο Ηνωμένο Βασίλειο σε πάνω από 30.000 άτομα μεταξύ Μαρτίου και Αυγούστου, διαπίστωσε ότι μόνο το 18,2% ανέφερε ότι έμεινε στο σπίτι μετά την εμφάνιση συμπτωμάτων του ιού. Στο 10,9% κατεβαίνει το σχετικό ποσοστό για όσους ειδοποιήθηκαν στο πλαίσιο ιχνηλάτησης κρούσματος ότι θα πρέπει να περιοριστούν για λίγες μέρες.

Χωρίς αμφιβολία, τα ίδια ποσοστά ισχύουν και στην Ελλάδα.

Η κατηγορία αυτή των πολιτών είναι πιο επικίνδυνη από αυτή των συνωμοσιολόγων. Πιο επικίνδυνη για τους πιο ευάλωτους. Για πυρήνες διαβίωσης ηλικιωμένων ή ανοσοκατεσταλμένων. Γιατί πολύ απλά δεν εκδηλώνονται.

Η τάση αναπτύσσεται καθημερινά μέσα στην κοινωνία. Εμφανίζεται δε και με άλλα χαρακτηριστικά. Για παράδειγμα, σέβονται λόγω της απειλής προστίμου ή προσβολών συμπολιτών τους την υποχρέωση της χρήσης μάσκας, αλλά υποστηρίζουν όλο και λιγότερο την αυτοαπομόνωση και τον αυτοπεριορισμό ως μέσο προστασίας. Στη Γαλλία, μόνο το 48% των ανθρώπων υποστηρίζει σήμερα την απομόνωση εκείνων που είχαν επαφή με μολυσμένους ασθενείς, από 78% τον Μάρτιο. Επεσε επίσης στο Ηνωμένο Βασίλειο και την Ισπανία, αν και σε μικρότερο βαθμό.

Στην τάση αυτή εντάσσεται και το περίφημο κίνημα των μαθητών. Το «κίνημα των καταλήψεων».

Μερίδα των μαθητών εφευρίσκει κάθε μορφή διαμαρτυρίας κατά του κράτους προκειμένου όπως λένε να προστατευτούν από τον ιό, καθώς αυτό όπως επίσης λένε, δεν τους προστατεύει. Ταυτόχρονα όμως φωνάζουν και για τους περιορισμούς που φέρνει ο ιός.

Διαμαρτύρονται οι μαθητές και οι καθοδηγητές τους, ότι η κυβέρνηση δεν φρόντισε να δημιουργήσει της κατάλληλες συνθήκες προστασίας τους από τον ιό. Οι ίδιοι ωστόσο δεν εφαρμόζουν κανένα μέτρο κατά τη διάρκεια των διαμαρτυριών τους.

Ούτε λόγος για αυτοπεριορισμό και αυτοπροστασία. Ούτε λόγος για κοινή λογική. «Γιατί έτσι». «Γιατί μπορούμε».

Η πιο επικίνδυνη και αντικοινωνική συμπεριφορά, αυτή των καταλήψεων δημόσιου χώρου, βρήκε τώρα να μας υπενθυμίσει την παρουσία του. Στη χειρότερη στιγμή.

Το κίνημα των συνωμοσιολόγων μπορεί να αντιμετωπιστεί και αντιμετωπίζεται. Το κίνημα των καθοδηγητών και των… ανήσυχων μαθητών τους δύσκολο. Από αυτούς άλλωστε θα βγει η επόμενη γενιά των «ωχαδερφιστών»…