Σχέδιο μεταφοράς της βάσης του Ιντζιρλίκ στη Σούδα

Μία καυτή ατζέντα με θέματα γεωστρατηγικής σημασίας, με άξονα τα ενεργειακά και τις επενδύσεις στις νέες τεχνολογίες, καθώς και ο φάκελος των εξοπλιστικών, ανοίγει στις συζητήσεις του Κυριάκου Μηστοτάκη με τον επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Μάικ Πομπέο, στο Ακρωτήρι Χανίων. Σε περίοπτη θέση, ωστόσο, βρίσκεται το σχέδιο για μεταφορά της αμερικανικής βάσης από το Ιντζιρλίκ της Τουρκίας, με τη βάση της Σούδας να εξελίσσεται σε  πολύτιμη εναλλακτική των ΗΠΑ. Ανεπισήμως, όπως αναφέρουν και κυβερνητικές πηγές, το θέμα ανεπισήμως έχει ήδη τεθεί στο τραπέζι των διμερών επαφών.

Η ανεκτίμητη γεωστρατηγική σημασία της Σούδας, άλλωστε, για τον έλεγχο της Ανατολικής Μεσογείου, αναγνωρίζεται σε κάθε ευκαιρία από τις ΗΠΑ, σε μία περίοδο που θέλουν να στείλουν μήνυμα αναβαθμισμένης παρουσίας και ισχύος στην περιοχή. Δεδομένου μάλιστα ότι η αναθεωρητική ρητορική και επικίνδυνη, κατά πολλούς, πολιτική του τούρκου προέδρου, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος δείχνει να εξαντλεί την υπομονή των Αμερικανών, που βλέπουν το «ποτήρι να ξεχειλίζει», η Σούδα παίρνει ψήφο εμπιστοσύνης ως η ιδανική διέξοδος για τις αμερικανικές δυνάμεις. Σύμφωνα με πληροφορίες, μάλιστα, κατά την σημερινή επίσκεψή του με τον Κυριάκο Μητσοτάκη στη Σούδα, ο Πομπέο θα ανακοινώσει ότι στη βάση θα βρίσκεται, μονίμως πλέον, ελικοπτεροφόρο πλοίο του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ.

Χαρακτηριστικό των όσων λαμβάνουν χώρα στο παρασκήνιο είναι και σχετικό δημοσίευμα των Times του Λονδίνου, με σχόλιο ότι οι ΗΠΑ ξεκινούν τις συνομιλίες μεταφοράς της βάσης του Ιντζιρλίκ για να «τιμωρήσουν» τον Ερντογάν, έστω και αν το ερώτημα κατά πόσο μπορεί να μεταφερθεί το σύνολο του εξοπλισμού περιλαμβανομένου του πυρηνικού οπλοστασίου, από το Ιντσιρλίκ, παραμένει «ασαφές». Αναφορά στην εναλλακτική της Σούδας άλλωστε έκανε τις προηγούμενες μέρες και ο επικεφαλής της υποεπιτροπής εξωτερικών σχέσεων της αμερικανικής Γερουσίας για την Ευρώπη, Ρον Τζόνσον.

Το γεγονός άλλωστε ότι ο Μάικ Πομπέο επισκέπτεται σήμερα τη Σούδα, μαζί με τον Πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη και έχει προγραμματισθεί οι δηλώσεις τους να γίνουν από εκεί, ενισχύει ακόμα περισσότερο τα υπάρχοντα σενάρια. Μία επίσκεψη, η οποία είναι η δεύτερη σε έναν χρόνο και δεν θα ακολουθηθεί από αντίστοιχη στην Τουρκία, ενώ προηγήθηκε και επίσκεψη στην Κυπριακή Δημοκρατία και εκλαμβάνεται ως σαφές μήνυμα προς την Αγκυρα και τον Ερντογάν για τις προθέσεις και τους σχεδιασμούς της Ουάσιγκτον, από εδώ και στο εξής.

Οι σχεδιασμοί και οι δυνατότητες μετεγκατάστασης της βάσης του Ιντσιρλίκ στη Σούδα, σύμφωνα με πληροφορίες, αποτελούν από χθες ένα από τα κύρια ζητήματα των συνομιλιών του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Μάικ Πομπέο και κυρίως των συζητήσεων που έγιναν και θα συνεχιστούν και σήμερα μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας. Συνομιλίες οι οποίες στην παρούσα χρονική συνδέονται αναπόφευκτα και με την τουρκική επιθετικότητα απέναντι σε Ελλάδα, Κύπρο αλλά και τη στάση της Αγκυρας απέναντι στην Ουάσιγκτον.

Αμυντική συνεργασία. Πληροφορίες αναφέρουν ότι στη συνάντηση Πομπέο με τον ΥΠΕΞ, Νίκο Δένδια, στη Θεσσαλονίκη, έγινε αναφορά στο ζήτημα της έναρξης συζητήσεων για την αμυντική συνεργασία των δύο χωρών και την περαιτέρω επέκταση του αμερικανικού αποτυπώματος στην ελληνική επικράτεια, στο πλαίσιο και της αναθεωρημένης Συμφωνίας Αμοιβαίας Αμυντικής Συνεργασίας (MDCA), κάτι που σαφώς περιλαμβάνει και τη Σούδα. Αναφορά στη MDCA έγινε και στην κοινή δήλωση ΗΠΑ – Ελλάδας χθες, τονίζοντας ότι «κατά τον επικείμενο Στρατηγικό Διάλογο, οι δύο πλευρές σκοπεύουν να συζητήσουν σχετικά με τον τρόπο που θα συνδράμουν η μια την άλλη προκειμένου να εξασφαλίσουν τη διατήρηση ισχυρών, αποτελεσματικών και διαλειτουργικών ενόπλων δυνάμεων». Οπως σημειώνεται από την κυβέρνηση η επίσκεψη Πομπέο αντανακλά τον κομβικό ρόλο που παίζει αφενός η Θεσσαλονίκη ως αναπτυξιακό κέντρο για την περιοχή των Βαλκανίων και αφετέρου η Σούδα για τους γεωστρατηγικούς σχεδιασμούς στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή.

Ο Πομπέο τόνισε το «κοινό στρατηγικό όραμα» Ελλάδας και ΗΠΑ τονίζοντας ότι οι διμερείς σχέσεις βρίσκονται στο «υψηλότερο επίπεδο όλων των εποχών», ενώ το Στέιτ Ντιπάρτμεντ στην ανακοίνωσή του υπογραμμίζει ότι για την Ουάσιγκτον η Ελλάδα είναι πυλώνας σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο και τα Δυτικά Βαλκάνια και κρίσιμης σημασίας εταίρος στην ενίσχυση της ασφάλειας και της ευημερίας στην περιοχή. Τη δική της σημασία λίγο πριν από την άφιξη Πομπέο στην Ελλάδα αποκτά και η επικοινωνία του αμερικανού ΥΠΕΞ με τον γγ του ΝΑΤΟ, Γενς Στόλτενμπεργκ, με θέμα «την αποκλιμάκωση της κατάστασης στην Ανατολική Μεσόγειο» και «τη σημασία της ενότητας της Συμμαχίας του ΝΑΤΟ».