Στάση αναμονής από την Αθήνα

Στάση αναμονής και χαμηλούς τόνους κρατά η Αθήνα μετά την επιστροφή του τουρκικού ερευνητικού «Ορούτς Ρέις» και του στολίσκου που το συνόδευε στο λιμάνι της Αττάλειας, με την ολοκλήρωση της σχετικής παράνομης NAVTEX που είχε εκδώσει η Τουρκία. Με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη να στέλνει σαφές μήνυμα από τη Θεσσαλονίκη ότι η απόσυρση του «Ορούτς Ρέις» ήταν ένα θετικό πρώτο βήμα αλλά θα πρέπει να υπάρξει και συνέχεια, η ελληνική πλευρά συνεχίζει να «χτίζει» την πολιτική της με ορίζοντα την ευρωπαϊκή Σύνοδο Κορυφής στις 24 και 25 Σεπτεμβρίου, όπου οι ευρωτουρκικές σχέσεις θα τεθούν επί τάπητος, κρατώντας ωστόσο «μικρό καλάθι» για τις προθέσεις αποκλιμάκωσης από την πλευρά της Τουρκίας. Για το Μέγαρο Μαξίμου και το ΥΠΕΞ, για να φτάσουμε στην αποκλιμάκωση απαιτείται ένας μακρύς δρόμος με «συνέπεια και συνέχεια», κάτι που τίθεται ως πρώτη προϋπόθεση για την επιστροφή στον διάλογο, με τον Πρωθυπουργό να σημειώνει με νόημα ότι «έχουμε δει στο παρελθόν και άλλα πρώτα θετικά βήματα, που τα ακολούθησαν αρνητικά βήματα».

Σε αυτό το πλαίσιο, η Αθήνα δεν εγκαταλείπει τον στόχο για κατάρτιση ενός καταλόγου πιθανών ευρωπαϊκών κυρώσεων απέναντι στην Αγκυρα, που θα λειτουργήσουν ως υπαρκτή απειλή στο τραπέζι, προκειμένου να συγκρατεί την Τουρκία από την ολική επαναφορά σε επιθετικές ενέργειες, όπως η παραβίαση κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας και της Κύπρου, αλλά και η εργαλειοποίηση του Προσφυγικού – Μεταναστευτικού.

Ενας στόχος που ωστόσο – σύμφωνα και με διπλωματικούς κύκλους – ίσως και να δυσκολεύει μετά την κίνηση της τακτικής της Τουρκίας, που έγινε εν όψει της Συνόδου Κορυφής, προκειμένου να αμβλύνει τις εντυπώσεις και να δώσει περιθώρια ελιγμών υπέρ της, από τις χώρες που μέχρι σήμερα λειτουργούσαν ως κυματοθραύστες απέναντι σε πολιτικές που θα έθιγαν την Αγκυρα. Η διπλωματική πολιτική που ακολούθησε η Αθήνα το προηγούμενο διάστημα ενημερώνοντας αναλυτικά τόσο τις Βρυξέλλες όσο και τη διεθνή κοινότητα για τις κινήσεις της Τουρκίας είχε δημιουργήσει ένα πιεστικό πλαίσιο για την Αγκυρα, η οποία αυτή τη στιγμή επιχειρεί να ξεφύγει, αποφεύγοντας το κόστος. Ενδεικτική των προθέσεων της Αγκυρας είναι η συνεχιζόμενη εμπρηστική ρητορική που αφήνει να εννοηθεί ότι η αποχώρηση του «Ορούτς Ρέις» μάλλον δεν μπορεί να θεωρηθεί κίνηση καλής θέλησης με προοπτική.

«Δεν είμαστε αφελείς» ήταν και η απάντηση του κυβερνητικού εκπροσώπου Στέλιου Πέτσα για τις προθέσεις πλέον της Τουρκίας και για το αν η κυβέρνηση «διαβάζει» τακτικισμούς εν όψει της 24ης-25ης Σεπτεμβρίου, όπου αυτό που θα σταθμιστεί «είναι πώς θα έχει κινηθεί μέχρι τότε η Τουρκία και τι κινήσεις θα κάνει το επόμενο χρονικό διάστημα».

ΜΙΣΕΛ ΣΤΟ ΜΑΞΙΜΟΥ.  Για τις εξελίξεις αλλά και για το αν και πώς διαμορφώνονται οι συνθήκες επιστροφής των δύο πλευρών στις διερευνητικές επαφές – «αυτές που διέκοψε η Τουρκία το 2016 και όχι με διεύρυνση ατζέντας», όπως τονίζουν τα κυβερνητικά στελέχη – αναμένεται να συζητήσουν σήμερα στο Μαξίμου ο Κυριάκος Μητσοτάκης και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ, ο οποίος μετά την Αθήνα προγραμματίζει να βρεθεί σε Κύπρο και Μάλτα στο πλαίσιο της προετοιμασίας της ειδικής Συνόδου Κορυφής. Μετά την κατ’ ιδίαν συνάντηση Μητσοτάκη – Μισέλ αναμένονται κοινές δηλώσεις από το Μαξίμου, χωρίς όπως όλα δείχνουν να αλλάζει το δόγμα «τέλος προκλήσεων, αρχή των συζητήσεων» του Πρωθυπουργού. Στην Αθήνα φτάνει σήμερα και ο αιγύπτιος ΥΠΕΞ Σάμεχ Σούκρι, ο οποίος επίσης αναμένεται να έχει σειρά επαφών με τον Πρωθυπουργό και τον ΥΠΕΞ Nίκο Δένδια στον απόηχο των εξελίξεων.

Χαρακτηριστικές ήταν πάντως και οι αναφορές του εκπροσώπου της Κομισιόν Πίτερ Στάνο ότι «δεν αλλάζει τίποτα από το βασικό μήνυμα το οποίο τέθηκε από τους υπουργούς Εξωτερικών όταν συναντήθηκαν στο Βερολίνο» και ότι «η ΕΕ χρειάζεται να δει το τέλος των μονομερών ενεργειών στην Ανατολική Μεσόγειο».

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΣΤΟ ΝΑΤΟ. Να σημειωθεί ότι σήμερα στρατιωτικοί Ελλάδας και Τουρκίας θα προσέλθουν στο αρχηγείο του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες προκειμένου να κατατεθούν οι θέσεις της Αγκυρας επί των ελληνικών σχολίων αναφορικά με την πρόταση του γενικού γραμματέα της Συμμαχίας Γενς Στόλτενμπεργκ. Στόχος σύμφωνα με διπλωματικές πηγές των Βρυξελλών είναι να υπάρξει ένα τεχνικό κείμενο αρχών, με την Αθήνα να ζητά από το ΝΑΤΟ να σημειωθεί στο κείμενο και το ζήτημα της αποκλιμάκωσης. Η σημερινή συνάντηση δεν χαρακτηρίζεται έναρξη διαλόγου και ακολουθεί τις δύο προηγούμενες κατά τις οποίες επιδόθηκε το κείμενο Στόλτενμπεργκ στις δύο πλευρές και στη συνέχεια η ελληνική πλευρά κατέθεσε τις παρατηρήσεις της την περασμένη εβδομάδα.