Σίγησε η φωνή μιας ολόκληρης γενιάς

«Εχε γεια, Γιάννη. Αγάπησα και ζήλεψα το χρώμα της φωνής σου. Και όχι μόνο εγώ. Ησουν θεμέλιο της γενιάς μας. Καλό σου ταξίδι. Χαρούλα». Το αποχαιρετιστήριο μήνυμα της Χαρούλας Αλεξίου στον προσωπικό της λογαριασμό στο Facebook αποτυπώνει την αξία της φωνής και της ερμηνευτικής δεινότητας ενός καλλιτέχνη που άφησε το ισχυρό αποτύπωμά του στην ελληνική μουσική σκηνή. Ο Γιάννης Πουλόπουλος, που έφυγε χθες από τη ζωή σε ηλικία 79 ετών μετά από σοβαρά προβλήματα υγείας που αντιμετώπιζε το τελευταίο διάστημα, ανήκε σε μια ακριβή περιοχή της, που είχε τη δύναμη να επηρεάζει, να εμπνέει και να δίνει ερμηνευτικές συντεταγμένες ακόμη και σε τραγουδιστές με ζηλευτές φωνές, όπως η Χαρούλα Αλεξίου αλλά και ο σπουδαίος Γιάννης Πάριος.

Αυτό το επιβεβαιώνει ο μαέστρος Γιώργος Κατσαρός. Ο συνθέτης ανασύρει από τη μνήμη του τα λόγια του Γιάννη Πάριου: «”Πόσο μου αρέσει να πηγαίνω στις μπουάτ και ν’ ακούω τον Γιάννη να τραγουδάει” μού έλεγε ο Γιάννης Πάριος. Τον θαύμαζε πολύ. Η γνωριμία μου με τον Γιάννη Πουλόπουλο έγινε όταν τον έστειλε σ’ εμένα ο Μάνος Χατζιδάκις να τον ακούσω. Τραγουδούσε σε μπουάτ εκείνη την εποχή του Νέου Κύματος. Γίναμε φίλοι, συνεργαστήκαμε στα νυχτερινά μαγαζιά και στη δισκογραφία. Κάναμε μαζί την επιτυχία “Πάμε για ύπνο, Κατερίνα”. Δουλέψαμε στη “Νεράιδα” όπου εμφανιζόταν μαζί με τη Μαρινέλλα και τον Χρηστάκη, κάνοντας τεράστια επιτυχία στις αρχές του 1970. Ηταν ένα εξαιρετικό παιδί που δεν του άρεσαν τα αυτόγραφα και οι φιγούρες. Αισθανόταν άβολα όταν του έστελναν λουλούδια. Ηταν ένας τραγουδιστής σκεπτόμενος. Δεν τον απασχολούσε η δόξα, του άρεσε να κάνει τη δουλειά του, να τραγουδάει ωραία. Ηταν ένα πάρα πολύ σεμνός και πολύ καλός οικογενειάρχης. Μαζί κάναμε πάρα πολλές συναυλίες και στην Ελλάδα και στο εξωτερικό και είχα την τύχη να τον ζήσω από κοντά. Η χροιά της φωνής του ήταν τέτοια που τον έκανε αγαπητό και οικείο στον κόσμο. Είχε όμως και τεράστιες ερμηνευτικές ικανότητες. Οσο κι αν εμείς του διδάσκαμε τον τρόπο για να πει ένα τραγούδι, αυτός θα το ερμήνευε έτσι όπως ήθελε, όπως το είχε μέσα στο κεφάλι του δίνοντας το δικό του στυλ. Οπως τραγουδούσε όταν πρωτοβγήκε στην ελληνική μουσική σκηνή, έτσι τραγουδούσε και μέχρι το τέλος, μέχρι δηλαδή τη στιγμή που τα εγκατέλειψε όλα. Η ερμηνεία του επηρεάστηκε από τις δύσκολες συνθήκες της ζωής του. Ο Γιάννης επηρέασε με την ερμηνεία του πάρα πολλούς τραγουδιστές».

Η γνωριμία με τον Μίκη. Ο δρόμος όμως μέχρι την αναγνώριση και την αποδοχή δεν ήταν εύκολος. Ο Γιάννης Πουλόπουλος γεννήθηκε στις 29 Ιουλίου το 1941 στην Καρδαμύλη και μεγάλωσε στο Περιστέρι. Η μητέρα του πεθαίνει όταν εκείνος ήταν πέντε ετών και μεγαλώνει με τον πατέρα του και τον μικρότερο αδελφό του Βασίλη. Το χάρισμα της φωνής του έγινε αντιληπτό από τότε που ήταν μικρός. Αναζήτησε επίμονα την τύχη του στην Columbia προσπαθώντας να τον ακούσουν. Η επιθυμητή στιγμή ήρθε όταν τραγούδησε σε μια επιτροπή ακροάσεων, την οποία αποτελούσαν οι Μίκης Θεοδωράκης, Απόστολος Καλδάρας, Βασίλης Τσιτσάνης και Γιάννης Παπαϊωάννου. Ηταν ο μόνος επιτυχών της ακρόασης, κερδίζοντας τη συμμετοχή του στην παράσταση του Ιάκωβου Καμπανέλλη, στην οποία έγραψε τη μουσική ο Μίκης Θεοδωράκης. Ο Γιάννης Πουλόπουλος σε συνέντευξή του στο MEGA το 1990 είχε πει για εκείνη την συνεργασία: «Ερμήνευσα το “Στρώσε το στρώμα σου για δυο”, “Δόξα τω Θεώ”, “Το ψωμί είναι στο τραπέζι” (σ.σ.: σε στίχους Ιάκωβου Καμπανέλλη). Επειτα τα πράγματα πήραν τη ροή τους. Πρέπει όμως να επισημάνω ότι κουράστηκα πάρα πολύ γιατί ήταν άλλες εποχές τότε. Επρεπε να δουλεύω στην πρωινή δουλειά – π.χ. οικοδομή – και το βράδυ στις μπουάτ. Αυτό ήταν αναγκαίο, γιατί, όπως καταλαβαίνετε, δεν ήμουν Ωνάσης. Οταν βγήκα στο τραγούδι το μεροκάματο στις μπουάτ ήταν τόσο μικρό που δεν έφτανε για να ζήσω και έτσι αναγκαζόμουν να δουλεύω την ημέρα. Τα πράγματα τώρα είναι πολύ εύκολα. Τα μέσα ενημέρωσης είναι πάρα πολλά. Ενα νέο παιδί σήμερα μπορεί να κάνει έναν δίσκο εύκολα και να τον παρουσιάσει στην τηλεόραση, το ραδιόφωνο και αν έχει αξία να τον μάθει ο κόσμος. Σήμερα όμως λείπουν οι αφοσιωμένοι του τραγουδιού. Πρέπει όταν ξεκινάς να κάνεις κάτι, να το κάνεις σωστά. Να μην είναι κάτι άρπα κόλλα. Το τραγούδι δεν είναι διασκέδαση, είναι επάγγελμα. Βιάζονται να γίνουν όλοι Φρανκ Σινάτρα από τη μια στιγμή στην άλλη. Η δική μου η γενιά τραγουδά 25 χρόνια ο καθένας. Και μη γελιόμαστε, εμείς κρατάμε τα σκήπτρα του ελληνικού τραγουδιού».

Στο άρμα της Φίνος Φιλμ. Οι λαμπερές στιγμές στην εκπληκτική πορεία του είναι πάρα πολλές. Σημείο καμπής ήταν όταν στα τέλη της δεκαετίας του 1960 μπήκε στο άρμα της Φίνος Φιλμ παράλληλα με την δισκογραφία του. Αξίζει ν’ αναφερθούν μερικές εικόνες από τη διαδικασία των γυρισμάτων, έτσι όπως τις έχει αφηγηθεί σε παλαιότερη συνέντευξή του στο MEGA. «Τα στούντιο ήταν διάφορα. Εγώ δεν ήμουν ηθοποιός ούτε και θα μπορούσα να γίνω, διότι ουσιαστικά δεν ήξερα τι να κάνω τα χέρια μου».

Λευτέρης Παπαδόπουλος

«Κατάφερε να φτιάξει τη δική του σχολή»

Στην Ελλάδα υπάρχουν τρεις σχολές τραγουδιστών: Ο Γρηγόρης Μπιθικώτσης, ο Στέλιος Καζαντζίδης και ο Μανώλης Αγγελόπουλος. Ο Γιάννης Πουλόπουλος κατάφερε να χαράξει τον δικό του δρόμο, να φτιάξει τη δική του σχολή. Είχε μια ιδιαίτερη φωνή, ξεχωριστή, χλωρή, φωνή εφήβου. Ανήκει όμως στην κατηγορία των τραγουδιστών που τους ενδιέφερε ουσιαστικά η τέχνη τους. Τον απασχολούσε τι τραγούδια θα ερμηνεύσει, το ρεπερτόριο που ήθελε να χτίσει. Γι’ αυτό και έχει πει κομμάτια που θα μείνουν για πάντα. Εγώ τον έμαθα από τη συνεργασία που είχε με τον Μίκη Θεοδωράκη, «Στη γειτονιά των αγγέλων» του Ιάκωβου Καμπανέλλη. Ηταν ένα θεατρικό έργο που μετά τα τραγούδια της παράστασης έγιναν δίσκος. Οταν δηλαδή συνεργαστήκαμε στον «Δρόμο» – με τον Μίμη Πλέσσα – είχε ήδη κάνει μια μικρή αλλά πολύ σημαντική θητεία. Τα τραγούδια του δίσκου αυτού έχουν την ανεξίτηλη σφραγίδα της φωνής και της ερμηνείας του. Κανένας δεν θα τα πει όπως εκείνος. Θα ξεχωρίσω την ερμηνεία του στο τραγούδι «Το άγαλμα».

Ημερομηνίες – σταθμοί στη ζωή του

* Το πρώτο τραγούδι που ηχογραφεί ήταν το «Κορμί μου πονεμένο» στην Columbia σε στίχους και μουσική Μπάμπη Δαλιάνη το 1962.

* Τραγουδάει στο θεατρικό έργο του Ιάκωβου Καμπανέλλη τα τρία τραγούδια του Μίκη Θεοδωράκη – σε στίχους του συγγραφέα – «Στρώσε το στρώμα σου», «Δόξα τω Θεώ», «Το ψωμί είναι στο τραπέζι». Την ίδια χρονιά, το 1963, ηχογραφεί το ένα και μοναδικό τραγούδι με τον Σταύρο Ξαρχάκο «Το πρωινό τραγούδι» σε στίχους του Νίκου Γκάτσου.

* Αρχίζει τις βραδινές εμφανίσεις του στις μπουάτ, κάνοντας παράλληλα διάφορες δουλειές την ημέρα.

* Το 1965 τραγουδά τέσσερα τραγούδια του Μάνου Λοΐζου, ενώ το 1966 θα τραγουδήσει σε πρώτη εκτέλεση το «Ακορντεόν» για μια ταινία μικρού μήκους «Αθήνα πόλη χαμόγελο» σε σκηνοθεσία Λάμπρου Λιαρόπουλου. Την ίδια περίοδο κάνει την επιτυχία «Μη μου θυμώνεις, μάτια μου», του Σταύρου Κουγιουμτζή.

* Το 1966 ξεκινά η περίοδος της Φίνος Φιλμ. Γνωρίζεται με τον Μίμη Πλέσσα, τραγουδάει στην ταινία «Οι θαλασσιές οι χάντρες». Η συνέχεια είναι γνωστή.

* Το 1969 είναι σημαδιακή χρονιά. Ηχογραφεί το άλμπουμ που άλλαξε τη ροή της ελληνικής μουσικής ιστορίας και τη δική του: τον «Δρόμο» των Μίμη Πλέσσα και Λευτέρη Παπαδόπουλου.

*Από το 1969 ώς το 1971 κυκλοφόρησε 10 δίσκους.

* Κυκλοφόρησε δύο ποιητικές συλλογές: «Τετράδιο» (1971) και «Ταξίδι στο κέντρο της νύχτας» (1983).

* Οι τελευταίες του εμφανίσεις σε νυχτερινό κέντρο ήταν το 1997.