Μεγαλομανία και σωρεία λαθών

Λένε πως η μια γενιά χτίζει και η επόμενη καταστρέφει. Εμπνευσμένοι γονείς μεγαλωμένοι σε συνθήκες δύσκολες χτίζουν αυτοκρατορίες, ενώ η επόμενη γενιά της «εύκολης ζωής» δεν κατορθώνει να σηκώσει το βάρος της διαχείρισης και χάνει όλη την οικογενειακή δύναμη. Η Κατερίνα Ζηρίδη πήρε αποφάσεις σε περίοδο οικονομικής άνθησης και βρέθηκε σύντομα στο κέντρο μιας αδυσώπητης οικονομικής κρίσης. Η συνθήκη αυτή όμως δεν δικαιολογεί τη θλιβερή κατάληξη της οικογενειακής της επιχείρησης, καθώς και άλλα μεγάλα ιδιωτικά σχολεία έκαναν επενδύσεις αλλά κατόρθωσαν να επιβιώσουν. Στην περίπτωση των εκπαιδευτηρίων Ζηρίδη το σαράκι που τρώει και πολλούς πολιτικούς, η βεβαιότητα ότι «ξέρεις», σε συνδυασμό με την κακή επιλογή συνεργατών οδήγησαν πιο γρήγορα ένα καράβι που έβαζε νερά στην αναγκαστική βύθισή του, ενώ θα μπορούσαν οι τρύπες του να έχουν πρόχειρα κλείσει, σε αναμονή καλύτερων συνθηκών.

Τα λάθη που συσσωρεύτηκαν τα προηγούμενα χρόνια στην πλάτη ενός από τα πιο ιστορικά σχολεία της χώρας, ήταν πολλά. Και όλα σχεδόν ήταν αποτέλεσμα λάθος συνεργατών σε όλους τους νευραλγικούς τομείς. Το σχολείο ιδρύθηκε το 1933 στον Πειραιά, μετά τους βομβαρδισμούς των Γερμανών μετακόμισε στην πλατεία Βικτωρίας και το 1962 εγκαταστάθηκε σε ένα μεγάλο και λειτουργικό συγκρότημα στον Παράδεισο Αμαρουσίου. Θα μπορούσε να έχει μείνει εκεί ως σήμερα. Δεν έμεινε. Η Κατερίνα Ζηρίδη αναλαμβάνει τη διεύθυνση του σχολείου το 1971 μαζί με τον αδελφό της Παναγιώτη, ο ίδιος το 1997 αποχωρεί. Αντιλαμβάνεται ότι το μοντέλο που σχεδιάζει η αδελφή του δεν «περπατάει», και φυσικά δεν συμμετέχει πια στην επιχείρηση όταν η ίδια προχωράει στην «υπερεπένδυση» των Σπάτων το 2002, σε ένα «σχολείο-χωριό» απλωμένο σε μια τεράστια έκταση, λειτουργικά πανάκριβο και πρακτικά απομακρυσμένο από την «ασφάλεια» του κέντρου του Αμαρουσίου, με 5 ακόμη μεγάλους επιχειρηματίες της ιδιωτικής εκπαίδευσης στην ίδια περιοχή.

«Την περίοδο που είχε μετακομίσει της το είχα πει, πρόκειται για τεράστιο ρίσκο, που μπορεί να οδηγήσει σε αποτυχία» λέει σήμερα πολιτικός και έμπειρος εκπαιδευτικός που έχει παρακολουθήσει την πορεία της οικογένειας Ζηρίδη των τελευταίων ετών από κοντά. «Είχε όμως ένα μεγαλοϊδεατισμό που με ξεπερνούσε και μου απάντησε ότι δεν έχω όραμα για να σκέφτομαι έτσι…».

Η αλήθεια είναι ότι στην περιοχή των Σπάτων που μετακόμισε το σχολείο, την περίοδο εκείνη, ο ιδιοκτήτης μεγάλων και κραταιών εκπαιδευτηρίων της περιοχής (που λειτουργεί με επιτυχία και σήμερα) αναγκάστηκε να χτίσει μια νέα πτέρυγα για να ανταπεξέλθει στον ανταγωνισμό. Κάτι που ωστόσο, το πέτυχε.

Το σχολείο όμως που κατασκεύασε η Κατερίνα Ζηρίδη στα Σπάτα ήταν τόσο σπάταλο ενεργειακά με τη λογική του απλωμένου «χωριού» που αποτελούνταν από πολλά μικρά κτίρια στον ίδιο χώρο, ώστε εύκολα θα μπορούσε κανείς να πει ότι και μόνο ο σχεδιασμός του ήταν το πρώτο βήμα για την οικονομική της καταστροφή.

Η αλήθεια είναι ότι η μεγαλομανία είναι μια ασθένεια που χαρακτηρίζει συχνά τους γόνους επιτυχημένων οικογενειών, οι οποίοι δεν έχουν αναπτύξει τα κριτήρια και την ηθική απόσταση που καλλιεργεί μόνο ο κόπος και η προσπάθεια σε συνθήκες δύσκολες. Η Κατερίνα Ζηρίδη δεν ήταν άνθρωπος ανέντιμος, ούτε χαρακτήρας ιδιοτελής. Ομως πολλοί ήταν εκείνοι που απομακρύνθηκαν από δίπλα της όταν έκριναν ότι απλά δεν ήταν άνθρωπος σταθερός, με αξίες και ιδανικά θεμελιωμένα. Τη μια στιγμή προχωρούσε σε αδελφοποιήσεις με σχολεία της Γερμανίας ή της Κύπρου και την άλλη με τη Μεγάλη του Γένους Σχολή της Κωνσταντινούπολης ή την Αθωνιάδα Σχολή του Αγίου Ορους. Τη μια καλούσε τον Οικουμενικό Πατριάρχη στο σχολείο της για τα εγκαίνια των εγκαταστάσεών του και την άλλη διαφήμισε τραγουδιστές σταρ του life style, τα παιδιά των οποίων φοιτούσαν στο σχολείο της.

Προσέλαβε τον νυν πρόεδρο του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής Γιάννη Αντωνίου, σε περίοδο που ο ίδιος ήταν εκτός των κέντρων «εξουσίας» για να στήσει ένα μηχανισμό αξιολόγησης των εκπαιδευτικών της, χωρίς να έχει υπολογίσει πώς θα διαχειριστεί πολιτικά τις αντιδράσεις των συνδικαλιστών εκπαιδευτικών…

Σ’ αυτό το κλίμα, με εντάσεις, με χρέη εκατομμυρίων στην Εφορία και το ΙΚΑ τα οποία συσσωρεύονταν, το σχολείο συνέχισε να λειτουργεί μέχρι και το 2017 όπου οι εγκαταστάσεις στα Σπάτα βγήκαν σε πλειστηριασμό και πέρασαν στα χέρια γνωστής τράπεζας για δάνεια άνω των 22 εκατ. ευρώ. Την ίδια τύχη είχε και η οικία της Κατερίνας Ζηρίδη στην Κηφισιά για χρέη ύψους 8,6 εκατ. ευρώ στην Εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία.

Με τους εκπαιδευτικούς του σχολείου απλήρωτους τους τελευταίους μήνες, το ερώτημα που πλανιόταν στον χώρο ήταν αν το σχολείο θα μετακόμιζε αλλού ή απλά θα έκλεινε. Πολλοί περίμεναν το πρώτο. Ετσι τους είχε διαμηνυθεί.

Ωστόσο, την ίδια την επιχειρηματία, δεν θα την ακολουθήσει η θλιβερή παρακαταθήκη όλων εκείνων που κλείνουν τις ιδιοκτησίες τους αφήνοντας απλήρωτους τους εργαζομένους τους και κρύβοντας φορτωμένους τραπεζικούς λογαριασμούς στην Ελλάδα ή το εξωτερικό. Η Κατερίνα Ζηρίδη, όπως και ο πατέρας της πριν από αυτήν, δεν ήταν ανήθικη. Εδωσε όλη την προσωπική της περιουσία για να σώσει το σχολείο της, τη διεύθυνση του οποίου ανέλαβε το 1971, και δεν κράτησε για τον εαυτό της και τις κόρες της τίποτα. Ηδη κατά πληροφορίες, επιστρέφονται οι προκαταβολές που είχαν δοθεί για τη χρονιά 2020-21, ενώ οι γονείς των μαθητών ειδοποιήθηκαν πλέον επισήμως ότι το σχολείο κλείνει οριστικά. Με έναν επίλογο ωστόσο που ήταν αναντίστοιχος προς την ιστορία του…