Η αβέβαιη ανάκαμψη της Αμερικής

Οπως και το μεγαλύτερο μέρος του κόσμου, έτσι και οι Ηνωμένες Πολιτείες προσπαθούν να ξεπεράσουν τόσο την πανδημία του COVID-19 όσο και μια βαθιά ύφεση που προκλήθηκε από τα μέτρα. Σε ετήσια ποσοστά, η οικονομία των ΗΠΑ συρρικνώθηκε κατά 5% το πρώτο τρίμηνο του 2020 και το δεύτερο τρίμηνο θα μπορούσε να συρρικνωθεί κατά 40% – την πιο απότομη πτώση μετά τη Μεγάλη Υφεση.

Επιπλέον, δεκάδες εκατομμύρια εργαζόμενοι έχασαν τη δουλειά τους, με αποτέλεσμα το ποσοστό ανεργίας να ανεβαίνει στο πιο υψηλό ποσοστό από τη Μεγάλη Υφεση, σε 14,7% τον Απρίλιο. Και παρόλο που το 70% αυτών που απολύθηκαν λένε ότι αναμένουν να πάνε ξανά στις δουλειές τους, η υπόθεση δεν θα είναι τόσο απλή επειδή πολλές εταιρείες θα αναδιπλωθούν, θα μετεγκατασταθούν ή θα αναδιοργανωθούν. Είναι αλήθεια ότι το αρχικό άνοιγμα της οικονομίας οδήγησε σε απότομη ανάκαμψη που προβλέπεται να συνεχιστεί το τρίτο τρίμηνο. Η απασχόληση αυξήθηκε κατά 2,5 εκατομμύρια τον Μάιο, ενώ τα δεδομένα για τον Μάιο και τον Ιούνιο δείχνουν σημαντική ανάκαμψη από τα χαμηλά του Απριλίου, με τη δραστηριότητα σε μερικούς τομείς να πλησιάζει ή ακόμα και να υπερβαίνει τα επίπεδα του προηγούμενου έτους. Αλλά η ανάκαμψη ποικίλλει ανά τομέα και περιοχή. Παρόλο που η τεχνολογία, οι αλυσίδες οικιακών προϊόντων και οι λιανικές πωλήσεις αλκοολούχων ποτών άνθησαν, τα ταξίδια και η διασκέδαση κατέρρευσαν και θα χρειαστούν πολύ περισσότερο χρόνο για να ανακάμψουν.

Τα μακροπρόθεσμα προβλήματα από την πανδημία και την ύφεση δεν θα εξαφανιστούν. Πριν χτυπήσει ο COVID-19 τα πράγματα είχαν αρχίσει να είναι καλύτερα για εργαζομένους χαμηλού εισοδήματος. Η ανεργία των μειονοτήτων ήταν σε χαμηλό όλων των εποχών και οι μισθοί αυξάνονταν πιο γρήγορα στο κάτω μέρος της κλίμακας των μισθών. Ωστόσο, ενώ θα χρειαστεί ισχυρή οικονομική ανάπτυξη για να διασφαλιστεί η επανάληψη αυτών των τάσεων, υπάρχουν άνθρωποι που έχουν μείνει πίσω. Για να αντιμετωπιστεί αυτό, απαιτείται αναζωογόνηση πολιτικών για τη διεύρυνση της εκπαίδευσης, τη μεταφορά ιδιωτικών θέσεων εργασίας και κεφαλαίων σε περιοχές με προβλήματα και τη διασφάλιση καλύτερης κατάρτισης εργασίας (συμπεριλαμβανομένων περισσότερων μαθητειών και αντιστοίχισης θέσεων εργασίας), καθώς και υιοθέτηση μιας νέας προσέγγισης για αλληλεπικαλυπτόμενα προγράμματα κατά της φτώχειας.

Οι παραλήπτες βοήθειας κοινωνικής πρόνοιας των ΗΠΑ αντιμετωπίζουν εξαιρετικά υψηλούς φορολογικούς συντελεστές. Είναι εξαιρετικά δύσκολο να προβλεφθεί η ταχύτητα και η ισχύς της οικονομικής ανάκαμψης των ΗΠΑ. Αυτό που είναι ξεκάθαρο ωστόσο είναι ότι πρέπει να ενισχύσουμε τα κίνητρα για εργασία, ενισχύοντας παράλληλα το δίχτυ ασφαλείας και για εκείνους που δεν μπορούν να εργαστούν.

Ο Μάικλ Μποσκίν είναι καθηγητής Οικονομικών στο Stanford University, συνεργάτης του Hoover Institution. Ηταν πρόεδρος της ομάδας οικονομικών συμβούλων του προέδρου George H.W. Bush από το 1989 έως το 1993 και επικεφαλής της Επιτροπής Μποσκίν για τον έλεγχο των στοιχείων του πληθωρισμού.