Μια μεγάλη ευκαιρία

Τα νέα δεν είναι τόσο μαύρα από το μέτωπο της οικονομίας, παρά την ύφεση στην οποία είναι βυθισμένη. Ολα δείχνουν ότι γλιτώνουμε από τα καταστροφικά σενάρια μιας οικονομικής συρρίκνωσης της τάξεως του 10% και άνω το 2020, με ό,τι αυτό θα έφερνε στην παραγωγή, στην απασχόληση και στα εισοδήματα των εργαζομένων. Με βάση τις νεότερες προβλέψεις, η ύφεση θα συγκρατηθεί στα επίπεδα του 7%-8%, αν δεν υπάρξει ένα δεύτερο κύμα της πανδημίας και η οικονομία θα επανέλθει σε ρυθμούς ανάπτυξης το επόμενο έτος.

Τίποτε όμως δεν εγγυάται ότι η προσδοκώμενη ανάπτυξη θα είναι ισχυρή και τα επόμενα χρόνια, με εξαίρεση το 2021 όπου αναμένεται θετική υπεραντίδραση, λόγω της φετινής βουτιάς. Αν κάτι ανέδειξε η περιπέτεια του κορωνοϊού, πέρα από την υπευθυνότητα με την οποία κυβέρνηση και πολίτες αντιμετώπισαν αυτή την υγειονομική καταιγίδα, είναι δυστυχώς και το πόσο ευάλωτη και ρηχή παραμένει η  ελληνική οικονομία. Χωρίς ισχυρή παραγωγική βάση, βαθιά εξαρτημένη από τον τουρισμό, άρα και ιδιαίτερα ευαίσθητη σε μικρές και μεγάλες αναταράξεις στο παγκόσμιο σκηνικό. Είναι σαφές ότι η συνέχιση της ίδιας πορείας, χωρίς δραστικές και τολμηρές αλλαγές, δεν μπορεί να διασφαλίσει εγγυήσεις για μια σταθερή και αυξανόμενη ευημερία των πολιτών τα επόμενα χρόνια.

Το ευτύχημα είναι ότι αυτή η κρίση, όπως εξελίσσεται, εμπεριέχει μέσα της όλα τα στοιχεία προκειμένου να αναδειχθεί σε ευκαιρία. Ισως στη μεγάλη ευκαιρία που ζητούσε η ελληνική οικονομία για να αλλάξει σελίδα. Καταρχήν ο τρόπος με τον οποίο συμπεριφέρθηκαν οι έλληνες πολίτες την περίοδο της έξαρσης της πανδημίας δείχνει ότι, στην πλειοψηφία τους, εμπιστεύονται το πολιτικό σύστημα και την επιστημονική κοινότητα της χώρας. Αυτή η εμπιστοσύνη, που είχε χαθεί στα χρόνια των Μνημονίων, είναι η βασική προϋπόθεση για να διαμορφωθεί η κρίσιμη κοινωνική πλειοψηφία που είναι απαραίτητη για να προχωρήσουν μεγάλες μεταρρυθμίσεις.

Από την άλλη, ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, με τον τρόπο που διαχειρίστηκε την κρίση, ενίσχυσε το πολιτικό του κεφάλαιο. Και αυτό του δίνει τη δυνατότητα να επιδιώξει και να διαμορφώσει εκείνους τους πολιτικούς και κοινωνικούς συσχετισμούς που θα ανοίξουν τον δρόμο για τις μεταρρυθμίσεις που απαιτούνται σε κρίσιμους τομείς: στη φορολογία, στην κοινωνική ασφάλιση, στο Δημόσιο, στην Παιδεία, στην Υγεία. Και φυσικά στην αγορά εργασίας για την καταπολέμηση της ζούγκλας που επικρατεί σήμερα, καθιστώντας ανασφαλείς και κακοπληρωμένους τους εργαζομένους. Τα προβλήματα της χώρας είναι μεγάλα, επείγουν και δεν χωρούν πολιτικούς τακτικισμούς.

Αλλά και οι ευρωπαϊκοί πολιτικοί συσχετισμοί είναι ευνοϊκοί, πλέον, προκειμένου η χώρα μας να δρομολογήσει τους στόχους της. Το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάκαμψης των 750 δισ. ευρώ, παρά τις αντιδράσεις θα πρέπει να θεωρείται δεδομένο, αφού αυτό αποφάσισε ο γαλλογερμανικός άξονας. Είναι ο χρηματοδοτικός μοχλός που αναζητούσε η ελληνική οικονομία για να πάρει μπρος η «μηχανή» των επενδύσεων. Την ίδια στιγμή η γερμανική προεδρία στην Ευρωπαϊκή Ενωση, κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2020, με την καγκελάριο Μέρκελ να θέλει να αφήσει ως παρακαταθήκη της θητείας της μια ισχυρότερη Ευρώπη, ευνοεί σαφέστατα τη λήψη στέρεων αποφάσεων και για τις ελληνικές επιδιώξεις.

Για αυτό, λοιπόν, το επόμενο εξάμηνο θα είναι πολύ κρίσιμο για τη χώρα μας. Οι αποφάσεις που θα ληφθούν στο διάστημα αυτό θα είναι καθοριστικές για το μέλλον.