Οι αντιρατσιστικές διαδηλώσεις επί Τραμπ

Οι ΗΠΑ βρίσκονται σήμερα στην τέταρτη εβδομάδα μαζικών διαδηλώσεων κατά του θεσμικού ρατσισμού και της αστυνομικής βίας. Ουσιαστικές συζητήσεις για τη μεταρρύθμιση της αστυνομίας λαμβάνουν πλέον χώρα και σε ορισμένες περιπτώσεις, έχουν ήδη σημειώσει πολιτικές επιτυχίες. Παρότι είναι ακόμα νωρίς και η ιστορία αποτελεί μία προειδοποίηση κατά της υπερβολικής αισιοδοξίας, μοιάζει σαφές πως οι διαδηλώσεις που ξέσπασαν μετά τη δολοφονία του Τζορτζ Φλόιντ παράγουν περισσότερα και πιο απτά αποτελέσματα από ό,τι παρήγαγαν αντίστοιχες πρόσφατες διαδηλώσεις. Η κατάσταση αυτή εγείρει ένα ενδιαφέρον ερώτημα: γιατί και πώς κατάφεραν οι διαδηλωτές να επιτύχουν τόσο πολλά περισσότερα υπό έναν ακροδεξιό λευκό πρόεδρο από ό,τι είχαν καταφέρει, μετά τις διαδηλώσεις του Φέργκιουσον, υπό έναν φιλελεύθερο μαύρο πρόεδρο;

Ενας πρώτος λόγος είναι πως ο πρόεδρος δεν είναι ο παντοδύναμος πολιτικός που πολλοί, εντός και εκτός Αμερικής, θεωρούν. Ενας άλλος, πως ο Μπαράκ Ομπάμα, φοβούμενος μήπως απορριφθεί ως ένας ηγέτης της «πολιτικής της ταυτότητας», ήταν σε γενικές γραμμές πολύ απρόθυμος να χρησιμοποιήσει το περιορισμένο πολιτικό του κεφάλαιο προκειμένου να καταπολεμήσει τον θεσμικό ρατσισμό. Ρόλο έχουν παίξει ωστόσο και κάποιοι συγκυριακοί και δομικοί παράγοντες. Οι σημερινές διαδηλώσεις πραγματοποιούνται σε ένα πολιτικό πλαίσιο πολύ διαφορετικό από εκείνο που υπήρχε όταν η αστυνομία σκότωσε τον Μάικλ Μπράουν, τον Αύγουστο του 2014.

Η χώρα βγαίνει από ένα πρωτοφανές lockdown. Σαράντα εκατομμύρια Αμερικανοί έχουν μείνει άνεργοι. Είναι η αρχή του καλοκαιριού. Και τόσο η πανδημία του κορωνοϊού όσο και η σχετιζόμενη οικονομική κρίση έχουν πλήξει δυσανάλογα τη μαύρη κοινότητα. Χωρίς να ξεχνάμε πως βρισκόμαστε σε προεκλογική περίοδο, ενόψει των προεδρικών εκλογών του Νοεμβρίου. Οι σημερινές διαδηλώσεις χτίστηκαν πάνω σε προγενέστερες διαδηλώσεις. Και είναι κομμάτι τριάμισι ετών προοδευτικών διαδηλώσεων εναντίον της προεδρίας Τραμπ.

Ο Κας Μούντε είναι πολιτικός επιστήμονας και καθηγητής στο πανεπιστήμιο της Τζόρτζια