Ουκ εν τω πωλώ

Το ζήτημα που έχει γεννηθεί με την επιχειρηματική δραστηριοποίηση σε ακίνητα έλληνα ευρωβουλευτή δεν θέλω να το κρίνω ad hominem. Οχι μόνο γιατί υπήρξαμε συνάδελφοι και γνωρίζω τις ικανότητες του συγκεκριμένου προσώπου. Αλλά και γιατί, σε πολιτικό πάντα επίπεδο, η αντιπαράθεσή μου δεν θα είχε ως αιχμή τα αμέτρητα τουίτ και τα πολλά ακίνητα, αλλά την εκ μέρους του εγκατάλειψη, ενώ υπήρξε πρωτεργάτης, του «ευρωκομμουνιστικού» εγχειρήματος των συναδέλφων του που έφυγαν από τον ΣΥΡΙΖΑ (ασχέτως αν οι περισσότεροι ξαναγύρισαν, και με διόλου ένδοξο τρόπο) και την ενσωμάτωσή του, εξαρχής αλλά με διαρκώς αυξανόμενο ζήλο, σε ένα «σύστημα» με το οποίο σφόδρα διαισθάνομαι ότι η συγγένειά του ήταν περισσότερο τακτικιστική/ωφελιμιστική παρά ιδεολογική/πολιτική.

Το όποιο ενδιαφέρον από τις συνεχείς αποκαλύψεις που αφορούν περιουσιακά του στοιχεία στρέφεται, στα μάτια μου, γύρω από δύο γενικότερα ζητήματα, με τα οποία τυχαίνει να έχω ασχοληθεί αλλά και αντιμετωπίσει στην πράξη: αφενός τη σχέση πολιτικής και ηθικής και αφετέρου τις απαιτήσεις της δουλειάς του ευρωβουλευτή.

Ως προς το πρώτο, αυτό που κάνει εντύπωση δεν είναι τόσο η κτήση περιουσιακών στοιχείων – που εξάλλου δικαιολογούνται από τα δηλωμένα εισοδήματά του – όσο η προσπάθεια να δοθεί ένας ηθικολογικός, και μάλιστα από «αριστερή» σκοπιά, χαρακτήρας: δεν πρόκειται δήθεν για προσπάθεια προσπορισμού κέρδους αλλά για «κοινωνική προσφορά» που αφορά συνανθρώπους που έχουν ανάγκη και σε γειτονιές που αναβαθμίζονται μέσω αυτής της προσφοράς. Και να ισχύει αυτό ως κίνητρο, δεν εξηγεί και δεν δικαιολογεί ούτε τις προσθήκες, κατόπιν δημοσιογραφικών ερευνών, κι άλλων κι άλλων ακινήτων, ούτε τον οιονεί επαγγελματικό χαρακτήρα των συναλλαγών, ούτε τον τόνο των απαντήσεων που δίνει, σε κάθε φάση, ο ενδιαφερόμενος. Κυρίως δεν προσφέρεται για μάθημα ηθικής, για προσπάθεια ανάδειξης μιας «ευαίσθητης Αριστεράς», που ξεπηδά από κάποιο εγγενές «ηθικό πλεονέκτημά» της, μόνο και μόνο επειδή αυτο-αποκαλείται «Αριστερά», και αντιπαραβάλλεται με τη «σκληρότητα» και την «αναλγησία» της Δεξιάς, που ταυτίζεται με τον «νεο-φιλελευθερισμό», αλλά και με τα σοσιαλδημοκρατικά κόμματα, που βολεύει να ταυτίζονται με τα δεξιά. Ολη αυτή η κατασκευή διαλύθηκε όταν κλήθηκαν να ασκήσουν την εξουσία, και άρα κρίθηκαν για πράξεις και όχι για λόγια, πολλοί εκπρόσωποι της «Αριστεράς», και πάντως σίγουρα το κόμμα του συγκεκριμένου ευρωβουλευτή. Δεν υπάρχει «δεξιά» και «αριστερή» ηθική, μόνο ηθική της πράξης και της στάσης – που όσο περισσότερο διαφημίζεται, τόσο πιο ύποπτη είναι.

Το ότι η συγκεκριμένη στάση προέρχεται από ευρωβουλευτή, έχει και αυτό τη σημασία του. Ενώ η εκπροσώπηση της χώρας στο πιο δημοκρατικό από τα ευρωπαϊκά όργανα έχει ιδιαίτερο πολιτικό βάρος και θα έπρεπε να δημιουργεί αντίστοιχη αίσθηση ευθύνης, ο συσχετισμός, στη συνείδηση των ευρωπαίων πολιτών, των ευρωβουλευτών με καλοπληρωμένους «υπαλλήλους» που ενδιαφέρονται μόνο για τα προνόμιά τους πληγώνει περισσότερο το ευρωπαϊκό πολιτικό σχέδιο παρά τα πρόσωπα που έτσι το «υπηρετούν». Για όποιον δηλώνει, δεξιός ή αριστερός, ευρωπαϊστής, αυτό θα έπρεπε να είναι το ισχυρότερο ηθικό αντικίνητρο.

Ο Κώστας Μποτόπουλος είναι συνταγματολόγος