Επανεκκίνηση με «ζωντανές» επιχειρήσεις, μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις

Ζούμε τη μεγαλύτερη κρίση στον πλανήτη μετά το κραχ του 1929 και τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Είναι χαρακτηριστικό ότι η Γαλλία ανακοίνωσε πως το 2000 θα έχει τη μεγαλύτερη ύφεση εδώ και 300 χρόνια. Η ανεργία στις Ηνωμένες Πολιτείες για τον μήνα Απρίλιο πήγε στο 14,7% από 3,3% τον μήνα Φεβρουάριο. Οι προβλέψεις για την ύφεση στην ευρωζώνη αναθεωρούνται συνεχώς προς το αρνητικότερο. Μέχρι σήμερα η Ελλάδα διαχειρίστηκε την κρίση στο υγειονομικό πεδίο με υποδειγματικό τρόπο, όπως άλλωστε αποτυπώνεται και στα διθυραμβικά ρεπορτάζ του διεθνούς Τύπου. Ξεκινά όμως τώρα η επόμενη φάση της κρίσης, που είναι και η δυσκολότερη, γιατί η επανεκκίνηση της οικονομίας είναι διαδικασία επίσης πρωτόγνωρη, καθώς δεν υπάρχει προηγούμενο τέτοιας καραντίνας για τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα.

Αναμφίβολα, η Ελλάδα καλείται να βρει λύσεις ευρισκόμενη σε μειονεκτική θέση συγκριτικά με άλλες χώρες, καθώς είναι ίσως η μόνη στον πλανήτη που καλείται να αντιμετωπίσει αθροιστικά τρεις επιβαρυντικούς παράγοντες:

– Εχει μεγάλη εξάρτηση από τον τουρισμό και τον συνδεδεμένο με αυτόν τομέα της εστίασης. Ο τουρισμός δέχεται άμεσα και έντονα τις συνέπειες της κρίσης και θα εξακολουθεί να τις υφίσταται για μεγάλο χρονικό διάστημα.

– Εχει υψηλό δημόσιο χρέος, άρα τα περιθώρια δανεισμού της για να αυξήσει τη ρευστότητα στην οικονομία είναι εκ των πραγμάτων περιορισμένα.

– Εξερχόμαστε μόλις από μια 10ετή οικονομική κρίση, συνεπώς τα οικονομικά επιχειρήσεων και νοικοκυριών είναι πιεσμένα σε πρωτόγνωρο βαθμό.

Από την άλλη πλευρά, βεβαίως, η χώρα μας έχει τρία μεγάλα πλεονεκτήματα:

– Η επιτυχής διαχείριση της κρίσης στο υγειονομικό πεδίο και το συνακόλουθο rebranding που πέτυχε σε διεθνές επίπεδο είναι βέβαιο ότι θα έχουν θετικές επιπτώσεις και στην οικονομία και φυσικά τον τουρισμό. Ενδεχομένως, φέτος, σε πρώτο χρόνο, τα οφέλη να είναι μικρότερα αλλά μεσομακροπρόθεσμα και κυρίως τη διετία 2021-22 προμηνύονται σημαντικά.

– Η ελληνική οικονομία έχει πιεστεί σε πολύ μεγάλο βαθμό, χωρίς όμως να παρουσιάζει εικόνα κατάρρευσης. Χαρακτηριστικά παραδείγματα: τον Απρίλιο εισπράχθηκε το 83% των προϋπολογισθέντων δημοσίων εσόδων. Πρόκειται για μείωση, αναμφίβολα, αλλά όχι κατάρρευση. Το 87% των επιταγών που μπορούσαν να τεθούν σε καθεστώς προστασίας για 75 ημέρες πληρώθηκαν κανονικά από τους εκδότες τους. Τα καταστήματα που άνοιξαν ξανά πριν λίγες ημέρες είχαν υψηλότερους τζίρους συγκριτικά με την ίδια περίοδο πέρυσι.

– Το υπαρκτό επενδυτικό ενδιαφέρον. Θυμίζω ότι το τελευταίο τρίμηνο του 2019 οι επενδύσεις «έτρεχαν» στη χώρα μας με ρυθμό 14,4%, τον υψηλότερο των τελευταίων ετών, καθώς η Ελλάδα, χάρις στις πολιτικές της κυβέρνησης του Κυριάκου Μητσοτάκη, είχε εισέλθει σε τροχιά μετεξέλιξής της στο νέο επενδυτικό hot-spot του πλανήτη. Πάντως, το ενδιαφέρον, τόσο το εγχώριο όσο και το διεθνές, για επενδύσεις στην Ελλάδα παραμένει αμείωτο. Κι όχι μόνο δεν έχει ακυρωθεί λόγω κορωνοϊού ούτε ένα από τα εν εξελίξει επενδυτικά σχέδια αλλά έχουν εμφανιστεί πολλοί νέοι ενδιαφερόμενοι για επενδύσεις στη χώρα μας.

Αρα η οικονομία δείχνει να αντιδρά και δική μας βασική αποστολή στο υπουργείο Ανάπτυξης και Επενδύσεων είναι να συμβάλουμε στο να αντιδράσει γρηγορότερα και καλύτερα. Προς την κατεύθυνση αυτή δίνουμε τέσσερις μεγάλες μάχες:

– Τη μάχη της ρευστότητας. Με πόρους του ΕΣΠΑ, μοχλεύουμε περισσότερα από 10 δισ. ευρώ μέσω του τραπεζικού συστήματος στην πραγματική οικονομία με τα τρία χρηματοδοτικά εργαλεία που σχεδιάσαμε για τις πληττόμενες επιχειρήσεις στον χρόνο-ρεκόρ των 45 ημερών: κάλυψη των τόκων για τρεις μήνες (Απρίλιο-Ιούνιο) των ενήμερων επιχειρηματικών δανείων, χορήγηση δανείων κεφαλαίου κίνησης με πλήρη επιδότηση επιτοκίου τα δύο πρώτα χρόνια (ΤΕΠΙΧ ΙΙ) και χορήγηση κεφαλαίου κίνησης με εγγύηση του Δημοσίου έως το 80% του ποσού του δανείου μέσω της Αναπτυξιακής Τράπεζας.

– Τη μάχη της αξιοποίησης των κονδυλίων του ΕΣΠΑ. Περισσότερα από 3 δισ. ευρώ διατίθενται για τη στήριξη των επιχειρήσεων, ελευθέρων επαγγελματιών και εργαζομένων καθώς και τη χρηματοδότηση δράσεων στην Υγεία, ενώ το ποσό πρόκειται να αυξηθεί. Παράλληλα, έχουμε καταφέρει να τετραπλασιάσουμε φέτος τον ρυθμό απορρόφησης των πόρων του ΕΣΠΑ συγκριτικά με πέρυσι.

– Τη μάχη προσέλκυσης επενδύσεων. Είμαστε σε συνεχείς τηλεδιασκέψεις με επενδυτές απ’ όλον τον πλανήτη, προχωρούμε έργα ΣΔΙΤ 500 εκατ. ευρώ και ενεργοποιούμε νέες προσκλήσεις του Αναπτυξιακού Νόμου για τις μικρομεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις, με αρχικό προϋπολογισμό 500 εκατ. και με στόχο, μέσα από συνεργασία με τις υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, να τον αυξήσουμε κατά 1,5 δισ. ευρώ.

– Τη μάχη για την περαιτέρω βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος. Ο ψηφισθείς το περασμένο φθινόπωρο Νόμος «Επενδύω στην Ελλάδα» παράγει ήδη αποτελέσματα, καθώς ήδη εγκρίναμε στρατηγικές επενδύσεις σε λιγότερο από μήνα από την υποβολή των επενδυτικών σχεδίων.

Η «επόμενη ημέρα» μάς βρίσκει να προχωρούμε αταλάντευτα στον δρόμο των μεταρρυθμίσεων, να σχεδιάζουμε νέες πρωτοβουλίες και να εφαρμόζουμε με συνέπεια ένα συγκροτημένο σχέδιο ώστε να επανεκκινήσουμε την οικονομία κρατώντας «ζωντανές» τις επιχειρήσεις και διατηρώντας τις θέσεις εργασίας. Το 2020 θα είναι μια πάρα πολύ δύσκολη χρονιά, δεν υπάρχει αμφιβολία γι’ αυτό. Κατά την προσωπική μου εκτίμηση, η ύφεση θα κυμανθεί σε οριακά μονοψήφια επίπεδα ακριβώς λόγω των μέτρων της κυβέρνησης – χωρίς αυτά θα ήταν πολύ μεγαλύτερη. Το 2021 θα έχουμε όμως πολύ μεγάλη ανάκαμψη. Είμαι, συνεπώς, ρεαλιστικά αισιόδοξος και πιστεύω ότι όπως κάναμε τη θετική έκπληξη στην Υγεία, μπορούμε να κάνουμε τη θετική έκπληξη και στην οικονομία.

Ο Αδωνις Γεωργιάδης είναι υπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων