Το δεύτερο κύμα έρχεται στην ψυχική υγεία

Ποιες θα είναι οι ψυχολογικές επιπτώσεις της καραντίνας και του φόβου που έχει δημιουργηθεί από την πανδημία; Η επιστημονική κοινότητα ασχολείται όλο και περισσότερο τον τελευταίο καιρό με το ερώτημα αυτό και καθώς δεν υπάρχουν πολλά στοιχεία, οι έρευνες που έχουν διεξαχθεί από τις αρχές του χρόνου δίνουν μια εικόνα. Στη Γαλλία, έρευνα σε 2.000 άτομα που δημοσιοποιήθηκε στις 7 Μαΐου δείχνει τις πρώτες επιπτώσεις στην ψυχική υγεία.

Τα περιοριστικά μέτρα τέθηκαν σε ισχύ στη Γαλλία στις 17 Μαρτίου. Μία εβδομάδα αργότερα, διπλάσιος αριθμός συμμετεχόντων απάντησαν ότι έχουν έντονη αγωνία. Το ποσοστό έφτασε στο 26,7% σε σύγκριση με το 13,5% σε αντίστοιχη έρευνα το 2017. Στα τέλη Απριλίου οι διαταραχές στον ύπνο αποτελούσαν πρόβλημα για το 66% των ερωτηθέντων, σε σύγκριση με κάτω του 50% πριν από τρία χρόνια. Η έρευνα έδειξε επίσης αύξηση στην κατανάλωση ψυχοτροπικών φαρμάκων στη διάρκεια της καραντίνας, από 10,5% στις αρχές Απριλίου σε 13,7% στο τέλος του ίδιου μήνα.

Ομως η ανησυχία για τη δημόσια υγεία για τον Covid-19 δίνει τη θέση της σταδιακά στην αγωνία για την οικονομική κατάσταση – και αυτό, προειδοποιούν επιστήμονες στις ΗΠΑ, δημιουργεί ένα δεύτερο απειλητικό κύμα για τη δημόσια υγεία, αυτή τη φορά ψυχολογικό. Γεγονός που φαίνεται στη σταδιακή αύξηση των αυτοκτονιών.

Μελέτη που δόθηκε στη δημοσιότητα την Παρασκευή προβλέπει ότι μέσα στην επόμενη δεκαετία έως και 75.000 άτομα μπορεί να οδηγηθούν σε «θάνατο από απελπισία» ως αποτέλεσμα της κρίσης του κορωνοϊού, ένας όρος που αναφέρεται σε αυτοκτονίες και θανάτους που έχουν σχέση από χρήση ουσιών. Η μελέτη πραγματοποιήθηκε από ερευνητές της Αμερικανικής Ακαδημίας Οικογενειακών Γιατρών. «Ελπίζω σε 10 χρόνια να κοιτάμε πίσω και να λέμε: Μάλλον υπερεκτιμήσαμε τους κινδύνους», λέει στο πρακτορείο Bloomberg ο Τζον Ουέστφαλ, διευθυντής του Κέντρου Οικογενειακής Ιατρικής Ρόμπερτ Γκράχαμ, που πήρε μέρος στη μελέτη.

Επιστήμονες σε όλο τον κόσμο προειδοποιούν ότι η οικονομική αβεβαιότητα και η κοινωνική απομόνωση λόγω της πανδημίας, ιδιαίτερα με τον φόβο ενός νέου κύματος από το φθινόπωρο, θα χειροτερέψουν την κατάσταση σε μια περίοδο κατά την οποία τα συστήματα υγείας σε όλες τις χώρες δέχονται μεγάλη πίεση.

Συγκεκριμένα, στις ΗΠΑ, ο ρυθμός των αυτοκτονιών αυξάνει εδώ και δύο δεκαετίες, και μάλιστα το 2018 έφθασε στο υψηλότερο επίπεδο από το 1941. Σύμφωνα με τους συγγραφείς της μελέτης «Αυτοκτονίες και Κορωνοϊός 2019 – Η τέλεια καταιγίδα;», τα μέτρα κοινωνικής απόστασης μπορούν να δημιουργήσουν επιπρόσθετες δυσκολίες στην προσπάθεια αποτροπής αυτοκτονιών, κάτι που θα πρέπει σε πολλές χώρες να θεωρηθεί πλέον «προτεραιότητα για τη δημόσια υγεία».

«Υπάρχει κάτι παράδοξο», εξηγεί ο ψυχολόγος Τζέφρι Ρέινολντς. «Η κοινωνική απόσταση μας προστατεύει από έναν ιό που απειλεί τη ζωή μας και μεταδίδεται εύκολα, όμως ταυτόχρονα θέτει τους ανθρώπους σε κινδύνους που είναι ιδιαίτερα απειλητικοί τα τελευταία χρόνια. Θέτει σε κίνδυνο την ψυχική τους υγεία και σταθερότητα, παράγοντες που οδηγούν αρκετές φορές σε αυτοκτονίες, χρήση ουσιών και ασθένειες που έχουν σχέση με την κατάχρηση του αλκοόλ».

Από τον Μάρτιο μέχρι σήμερα εκατομμύρια άνθρωποι έχουν χάσει τη δουλειά τους – μόνο στις ΗΠΑ ο αριθμός αυτός φθάνει τα 33 εκατομμύρια. Την ίδια στιγμή, δημοσκοπήσεις σε όλο τον κόσμο αναδεικνύουν τη μεγάλη αύξηση στα ποσοστά των πολιτών που δηλώνουν ότι δεν είναι ικανοποιημένοι με τη ζωή τους, γεγονός που εκφράζεται και με ψυχοσωματικά προβλήματα. Η αισιοδοξία για το μέλλον έχει μειωθεί στο χαμηλότερο ποσοστό εδώ και χρόνια – χαμηλότερο ακόμα και από εκείνο που παρουσιαζόταν τον Νοέμβριο του 2008 όταν είχε ξεσπάσει η διεθνής οικονομική κρίση.