Δεν αλλάζουμε με τίποτε

Μια πανέξυπνη και ικανότατη δημοσιογράφος (και εκδότρια ταυτόχρονα), η Ελένη Βλάχου, που η δεξιά της τοποθέτηση δεν ζημίωνε τις περισσότερες φορές την κρίση της και την οξύνοιά της, είχε γράψει κάποτε σε ένα χρονογράφημά της ότι «ο μεγαλύτερος εχθρός της ισότητας, σε σχέση με τους ανθρώπους, είναι η ίδια η φύση». Θα είχε τους λόγους της για να το γράφει και ενδεχομένως να διέθετε και παραδείγματα για να το τεκμηριώσει. Δεν μπορεί να ξέρει κανείς αν θα άλλαζε γνώμη σε περίπτωση που ζούσε και θα «συνετιζόταν» όπως ο κορωνοϊός απέδειξε περίτρανα πως δεν υπάρχει μεγαλύτερος σύμμαχος όσον αφορά την ισότητα των ανθρώπων, από την ίδια τη φύση. Μια και ο κορωνοϊός έδειξε να αφορά εξίσου τον πρωθυπουργό της Αγγλίας και τον Ρομά στη Νέα Σμύρνη της Λάρισας, χωρίς να είναι αυτό το πιο χτυπητό παράδειγμα που θα μπορούσε να αναφέρει κανείς.

Οσο όμως και αν ο κορωνοϊός θα ήταν δυνατόν να χαρακτηριστεί κυρίως ως ένα καμπανάκι για την καλλιέργεια από πλευράς μας των ανισοτήτων ανάμεσα σε κοινωνικές ομάδες, λαούς, κράτη, έθνη, φαίνεται ο ήχος του τελικά να μην εγείρει καμιά ανησυχία με όσα θέλαμε και σχεδιάζαμε σε όλη την περίοδο του εγκλεισμού μας, ότι εννοούμε ως κανονικότητα την επιστροφή στο ίδιο και απαράλλαχτο καθεστώς που πρυτάνευε παγκοσμίως πριν ξεσπάσει η πανδημία. Οτι το νόμιμο και το σωστό είναι άλλοι να ταξιδεύουν, να τρώνε και να πίνουν, να οργανώνουν με όσο γίνεται απολαυστικότερο τρόπο τις διακοπές τους, και άλλοι – με το «άλλοι» να μεταφράζεται σε ένα υψηλότατο ποσοστό του πληθυσμού του πλανήτη – να έχουν έρθει στον κόσμο αυτό για να παρακολουθούν μέσα σε αδιανόητα απάνθρωπες συνθήκες εκείνους που απολαμβάνουν. Μπορεί να είδαμε το διάστημα αυτό ως αντικείμενο διαμαρτυρίας ακόμη και τη διεκδίκηση μιας γελοίας απαίτησης – αν συγκριθεί με το τι έχει στοιχίσει και τι θα στοιχίσει σε ανθρώπινες ζωές η πανδημία – όπως το άνοιγμα των κομμωτηρίων ως προτεραιότητα, αλλά δεν διαβάσαμε πουθενά διατυπωμένο ως αίτημα την κατάργηση των ανισοτήτων που στην ύπαρξή τους ενδεχομένως και η εμφάνιση και η επέλαση του κορωνοϊού.

Αντί να χρησιμοποιηθεί δηλαδή ο κορωνοϊός ως ξυπνητήρι για να αντιληφθούμε πόσο είμαστε όλοι μας το ίδιο πράγμα, μοιάζει σαν να ενέσκηψε για να μας κάνει ακόμη εντονότερη την απόλαυση των ανισοτήτων. Το να μην αλλάζει κανείς – κι αυτό είναι κάτι που αφορά σύνολη την ανθρωπότητα – τακτικές, όταν αυτές που έχει χρησιμοποιήσει τον έχουν φέρει στα πρόθυρα ενός αφανισμού που τίποτε δεν αποκλείει την ολοκλήρωσή του, σημαίνει πως έχουμε μπει για τα καλά σε μια περίοδο, όπως εύστοχα, τη χαρακτήρισε ο Τόμας Ελιοτ, «μηχανοκίνητης αυτοκαταστροφής».