Εκθρονίσεις

Κάποτε οι ήρωές μας ήταν οι στρατιώτες. Τον προηγούμενο αιώνα οι χώρες έδιναν τα ονόματά τους στους δρόμους τους και δαπανούσαν τεράστια ποσά για τις δυνάμεις στις οποίες υπηρετούσαν. Τις τελευταίες δεκαετίες όμως τα πρότυπα άρχισαν να αλλάζουν. Η τελευταία έρευνα της Ipsos MORI δείχνει ότι οι πιο δημοφιλείς επαγγελματίες είναι οι επιστήμονες και οι γιατροί. Οσο για τους πολιτικούς, καταλαμβάνουν την τελευταία θέση.
Η πανδημία που ζούμε επιβεβαιώνει και ενισχύει αυτή την τάση. Στην επόμενη έρευνα για τη δημοτικότητα των πρωταγωνιστών της καθημερινότητάς μας είναι βέβαιο ότι ο Σωτήρης Τσιόδρας θα κατέχει μία από τις πρώτες θέσεις. Και παρά τις ενστάσεις και τις γκρίνιες, τα ραντεβού στα μπαλκόνια για ένα χειροκρότημα στους νοσηλευτές ακολουθούνται από σημαντικό αριθμό πολιτών – πολύ περισσότερους χωρίς αμφιβολία από αυτούς που ανταποκρίθηκαν το μεσημέρι της περασμένης Τετάρτης σε ένα διαδικτυακό κάλεσμα να τραγουδήσουν τον εθνικό ύμνο.
Η κρίση θα κρατήσει πιθανότατα δύο χρόνια, αλλά η λατρεία του νοσηλευτικού προσωπικού πολύ περισσότερο, προβλέπει ο Σάιμον Κούπερ στους «Financial Times». Οι δαπάνες για την υγεία θα συνεχίσουν να αυξάνονται και σε όποιον εκφράζει αντιρρήσεις θα λένε «θυμήσου τον κορωνοϊό». Οι γιατροί μπορεί να είναι η επόμενη προνομιούχα κάστα-επιτέλους! Και μερικοί από αυτούς δεν θα αντισταθούν στον πειρασμό να δοκιμάσουν την τύχη τους στην πολιτική. Αλλωστε και η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν πρώην γιατρός είναι, με μεταπτυχιακό στη δημόσια υγεία.
Παραλλήλως, θα συμβαίνει και το αντίθετο: πολλοί θα λυπούνται που δεν έγιναν γιατροί. Αυτό ακριβώς λέει σε μια συνέντευξή του στο γαλλικό περιοδικό «L’ Obs» ο δημοφιλής ιταλός συγγραφέας Ερι ντε Λούκα, πρώην ηγέτης του κινήματος της Ακρας Αριστεράς Lotta Continua: «Βλέπω μια μεταστροφή, τόσο με την υλική όσο και με την πνευματική έννοια του όρου. Η αυτής μεγαλειότητα η Οικονομία έχει εκθρονιστεί, δεν αποτελεί πλέον την κυρίαρχη εμμονή. Στην πρώτη θέση βρίσκεται πλέον η υπεράσπιση της ανθρώπινης ζωής, καθώς αντιμετωπίζουμε όλοι τον ίδιο κίνδυνο. Η δημόσια υγεία, η ασφάλεια των πολιτών, ίσα δικαιώματα για όλους, αυτό είναι το μοναδικό και επιτακτικό σύνθημα. Οι κυβερνήσεις δεν τσακώνονται πλέον για τους προϋπολογισμούς, αλλά ασχολούνται με τα νοσοκομεία. Οι πόροι που έχουν αφαιρεθεί από τη δημόσια υγεία επανέρχονται. Η ανώτατη Αρχή δεν είναι πια ο τραπεζίτης, αλλά ο γιατρός».

O Ερι ντε Λούκα συμφωνεί με τα μέτρα περιορισμού που έχουν λάβει οι περισσότερες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις. Και δεν τρέφει ψευδαισθήσεις: όταν περάσει η κρίση, η ειδωλολατρία της οικονομίας θα επιστρέψει, η συσσώρευση του πλούτου θα ξαναγίνει ο απώτερος ορίζοντας της ανθρώπινης ζωής. Θα έχουμε ζήσει όμως μια περίοδο ανακωχής, ένα είδος εκπαιδευτικής άδειας, με έναν ουρανό πιο ανοιχτό, νερά πιο καθαρά και μια σιωπή που προκαλεί ίλιγγο.