Αλληλεγγύη ανάμεσα σε όλα {LF}τα κράτη μέλη της ευρωζώνης

^«Χρειαζόμαστε ξεκάθαρη αλληλεγγύη στην ευρωζώνη και χρήση όλων των εργαλείων για να διασφαλισθεί ότι όλα τα κράτη μέλη θα παραμείνουν σε καθεστώς φερεγγυότητας, καθώς σε αυτή την κατάσταση κρίσης κρατικές χρεοκοπίες θα καταστήσουν την κατάσταση χειρότερη» διαμηνύει ο Κλέμενς Φούεστ, διευθυντής του οικονομικού ινστιτούτου του Μονάχου ifo.

Ο γνωστός οικονομολόγος και διάδοχος στο ifo του Χανς-Βέρνερ Ζιν, του γνωστότερου γερμανού οικονομολόγου που υποστήριζε την έξοδο της Ελλάδας από την ευρωζώνη στη διάρκεια της κρίσης χρέους, ήταν από τους πρώτους που δήλωσαν ότι η νέα κατάσταση που δημιουργείται εξαιτίας της πανδημίας του κορωνοϊού θέτει σε κίνδυνο τα δημόσια οικονομικά στην ευρωζώνη, τονίζοντας, μάλιστα, ότι «στην περίπτωση υπερχρεωμένων χωρών, αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε κατάρρευση της εμπιστοσύνης». Ο Φούεστ τάχθηκε, μάλιστα, έγκαιρα υπέρ της χρήσης γραμμών πίστωσης από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM) στα κράτη μέλη της ευρωζώνης εάν είναι απαραίτητο, υποστηρίζοντας – μαζί με άλλους οικονομολόγους – ότι τα ποσά θα πρέπει να κατανέμονται μεταξύ των κρατών μελών ανάλογα με τη σοβαρότητα των προβλημάτων στο σύστημα υγείας και στην οικονομία, αλλά και ότι η πιστωτική γραμμή Covid θα σταθεροποιήσει επίσης τον χρηματοπιστωτικό τομέα και θα διευρύνει το περιθώριο ελιγμών της ΕΚΤ. Οπερ και είχε καλέσει έγκαιρα τα κράτη μέλη της ευρωζώνης και την ΕΚΤ να στείλουν «σαφές μήνυμα ότι θα υπάρξει συστηματική υποστήριξη για όλες τις χώρες και ότι δεν υπάρχει πιθανότητα κρατικής χρεοκοπίας».

Ερωτηθείς για το πρόγραμμα των 750 δισ. ευρώ, που ανακοίνωσε η ΕΚΤ για την αγορά εταιρικών και κρατικών ομολόγων, ο Φούεστ δηλώνει ότι «είναι ένα σημαντικό βήμα για τη σταθεροποίηση των χρηματοπιστωτικών αγορών της ευρωζώνης και για την πρόληψη εξελίξεων που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε κατάρρευση της εμπιστοσύνης στη φερεγγυότητα των οικονομικά ασθενέστερων κρατών μελών». Τονίζει, όμως, παράλληλα, ότι «οι κυβερνήσεις πρέπει να είναι διατεθειμένες να αναλάβουν περισσότερες ενέργειες». Αλλωστε, παρότι τάσσεται υπέρ της πάγιας γερμανικής γραμμής και δηλώνει ότι «τα υγιή δημόσια οικονομικά είναι σημαντικά και ελπίζουμε ότι θα αποτελέσουν τον ακρογωνιαίο λίθο της ευρωζώνης στο μέλλον» τονίζει ότι «σε μια κρίση όπως αυτή η αύξηση του δημόσιου χρέους είναι αναπόφευκτη και απαραίτητη για τη σταθεροποίηση», απαντώντας σε ερώτηση σχετική με το αν η χαλάρωση των δημοσιονομικών κανόνων και κατά συνέπεια των δημοσιονομικών στόχων και από την Ελλάδα ενδέχεται να παραταθεί και μετά την κρίση.

Η ανησυχία του γύρω από τις οικονομικές επιπτώσεις αποτυπώνεται και στις προβλέψεις του για την ευρωπαϊκή οικονομία, αλλά και για την ατμομηχανή της, τη γερμανική οικονομία, οι οποίες είναι ζοφερές. «Μόλις αρχίζουμε να βλέπουμε το αντίκτυπο της επιδημίας και των μέτρων για την καταπολέμησή της στα οικονομικά δεδομένα. Βρισκόμαστε μπροστά σε απότομη ύφεση, αλλά είναι αδύνατο να προβλέψουμε πόσο βαθιά θα είναι» δηλώνει ο Φούεστ. Και ειδικότερα για τη Γερμανία εκτιμά ότι «το κόστος θα ξεπεράσει πιθανώς όποιο κόστος έχουμε δει λόγω οικονομικών κρίσεων ή φυσικών καταστροφών τις τελευταίες δεκαετίες».

Κατά τους υπολογισμούς του ifo «ανάλογα με το σενάριο, η γερμανική οικονομία θα συρρικνωθεί κατά 7,2% έως 20,6%, το οποίο αντιστοιχεί σε κόστος ύψους 255 έως 729 δισ. ευρώ». Οπως επεξηγεί ο επικεφαλής του γερμανικού οικονομικού ινστιτούτου «ο κορωνοϊός θα κοστίσει στην οικονομία της Γερμανίας εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ σε απώλειες παραγωγής, θα οδηγήσει σε καθεστώς βραχυπρόθεσμης εργασίας, η ανεργία θα εκτοξευθεί στα ύψη και ο κρατικός προϋπολογισμός θα επιβαρυνθεί σημαντικά».

Οσον αφορά την Ελλάδα και στην ερώτηση πότε προβλέπει να επανέρχεται η χώρα σε θετική πορεία ώστε να καταφέρει να προσελκύσει απαραίτητες για την ανάκαμψη επενδύσεις ο Φούεστ δηλώνει ότι «όλες οι χώρες της Ευρώπης, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, θα πληγούν από την κρίση του κορωνοϊού. Πρέπει τώρα να επικεντρωθούμε στον περιορισμό των ζημιών. Αυτό είναι το κλειδί για τις προοπτικές μιας μεταγενέστερης ανάκαμψης».

Στην ερώτηση ποιες διαφορές βλέπει μεταξύ της κρίσης του κορωνοϊού και της χρηματοπιστωτικής κρίσης του 2008, ο Φούεστ απαντά: «Αυτή τη φορά η αιτία της κρίσης δεν είναι η υπερβολική ανάληψη κινδύνων από τις τράπεζες ή το υπερβολικό δημόσιο χρέος. Η επιδημία μας αναγκάζει να σταματήσουμε για κάποιο χρονικό διάστημα τη λειτουργία ενός μέρους της οικονομίας. Κανένα πρόγραμμα τόνωσης δεν μπορεί να αποτρέψει αυτό. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η σημερινή κρίση είναι πιο σοβαρή» καταλήγει.