«Μια στιβαρή κατασκευή {LF}που μελετήθηκε για να αντέξει»

Ζητούμενο για την επιλογή του τύπου του φράκτη αποτέλεσε η απαίτηση για τη χωροθέτηση της εξωτερικής παρειάς αυτού κατά μήκος της νοητής τεθλασμένης γραμμής που οριοθετεί τα ελληντουρκικά σύνορα. Ετσι, πρακτικά, όποιος βρίσκεται εκτός φράκτη «πατάει» σε τουρκικό έδαφος.

Ο φράκτης του Εβρου δεν αποτελεί μια συνηθισμένη περίφραξη. Αντιθέτως, αποτελεί μια στιβαρή κατασκευή με ειδική θεμελίωση που μελετήθηκε για να αντέξει κυρίως οριζόντιες φορτίσεις. Η βασική δε κατεύθυνση των οριζόντιων φορτίσεων έναντι των οποίων διαστασιολογήθηκε ήταν προς τη μεριά της Τουρκίας. Αντίστοιχη, δηλαδή, με αυτή που είδαμε προ ολίγων ημερών να επιχειρείται από τουρκικό τεθωρακισμένο όχημα που κινήθηκε όπισθεν έχοντας προσδέσει σε στύλο του φράκτη έναν ιμάντα.

Το ύψος του φράκτη φτάνει τα τρίαμέτρα. Ενδιάμεσα των δύο σειρών ισχυρών συρματοπλεγμάτων που έχουν τοποθετηθεί, ένα στο όριο των συνόρων και το δεύτερο λίγο πίσω από αυτό, προβλέφθηκαν αγκαθωτά συρματοπλέγματα σε κουλούρες.

Τα φέροντα κατακόρυφα στοιχεία του φράκτη (στύλοι) συνίστανται από επάλληλες ομάδες τεσσάρων αλληλοσυνδεόμενων μεταλλικών διατομών (κοιλοδοκοί). Η κάθε ομάδα στύλων συνδέεται επίσης με αντηρίδες που καταλήγουν σε ειδική θεμελίωση (πάσσαλος οπλισμένου σκυροδέματος). Αντίστοιχη ειδική θεμελίωση, επί πασσάλων, προβλέφθηκε και για τους τέσσερις στύλους της κάθε ομάδας στήριξης του φράκτη.

Η επιλογή του βάθους των πασσάλων θεμελίωσης, οι οποίοι μελετήθηκαν έναντι οριζοντίων φορτίσεων και εφελκυσμού, βασίστηκε στα δεδομένα του εδάφους τα οποία συλλέχθηκαν κατόπιν της εκπόνησης γεωτεχνικής έρευνας με φρέατα. Ετσι υπολογίστηκε ότι απαιτείτο διαφορετικό βάθος πασσάλων για την περιοχή όπου το έδαφος συνίστατο από τις αλλουβιακές αποθέσεις του ποταμού Αρδα (στα περίπου 4 χιλιόμετρα του φράκτη προς Βορρά), για τα κροκαλοπαγή κεντρικού τμήματος του φράκτη μήκους περίπου 1,4 χιλιομέτρων και για τις αλλουβιακές αποθέσεις του ποταμού Εβρου στο νοτιότερο τμήμα του φράκτη.

Η επιλογή της λύσης που τελικώς εφαρμόστηκε βασίστηκε στις απαιτήσεις που τέθηκαν από το υπουργείο. Τέλος, θα πρέπει να αναφερθεί ότι έντονα φυσικά φαινόμενα (ακραίες πλημμύρες), με μεγάλη όμως περίοδο επαναφοράς, που θα μπορούσαν να προκαλέσουν, πλησίον στους ποταμούς Αρδα ή Εβρου, φθορές στον φράκτη (λόγω π.χ. «υποσκαφών», δηλαδή παράσυρσης του εδάφους θεμελίωσης λόγω αυξημένων ροών υδάτων) θεωρήθηκαν αποδεκτές, καθώς εφόσον και όταν θα συμβαίνουν είναι δυνατόν να αποκαθίστανται έγκαιρα.

Ο Γιάννης Φίκιρης είναι πολιτικός μηχανικός ΑΠΘ, MSc, DIC, διευθυντής Μελετών ΕΔΑΦΟΣ Σύμβουλοι Μηχανικοί Α.Ε.