Fast track κατάργηση ασύλου;

Η γερμανική πρόταση για την αναμόρφωση του Κανονισμού του Δουβλίνου και την αλλαγή του καθεστώτος χορήγησης ασύλου στη Ευρώπη μπορεί να μην έχει δοθεί πλήρως στη δημοσιότητα, όμως γνωρίζουμε ήδη πλευρές της. Κομβικό σημείο μια διαδικασία προκαταρκτικού ελέγχου στα σημεία εισόδου, με διαδικασίες fast track, για να διαπιστωθεί εάν έχουν βάσιμες ελπίδες να τύχουν ανθρωπιστικής προστασίας, περίπτωση στην οποία θα προωθούνται στις χώρες υποδοχής, διαφορετικά θα υπάρχει ταχεία επιστροφή. Οι διαρροές σαφώς παραπέμπουν σε αυστηρότερα κριτήρια και σε προκαταρκτική εξέταση του εάν έχουν «προσφυγικό προφίλ», για να χρησιμοποιήσω την τρέχουσα στην ελληνική συζήτηση διατύπωση.

Παρότι παρουσιάζεται ως πρόταση εξορθολογισμού της όλης διαδικασίας και μείωση του βάρους στις χώρες εισόδου όπως η Ελλάδα, την ίδια στιγμή αποτελεί ένα ακόμη βήμα στον περιορισμό του δικαιώματος στην ανθρωπιστική προστασία. Οπως εν μέρει γίνεται και τώρα το κλειδί είναι η προσπάθεια να κατοχυρωθεί ότι ολόκληρες εθνικότητες δεν έχουν ανάγκη ανθρωπιστικής προστασίας, με πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα τους Αφγανούς, παρότι προέρχονται από μια χώρα στην οποία υπάρχει ενεργή ένοπλη σύγκρουση και τις δύο πρώτες εβδομάδες του Φεβρουαρίου σκοτώθηκαν 56 μέλη των σωμάτων ασφαλείας και 22 άμαχοι. Επιπλέον, ακυρώνεται η βασική αρχή του δικαίου της ανθρωπιστικής προστασίας που είναι η εξατομικευμένη εξέταση κάθε περίπτωσης στη χώρα προορισμού. Την ίδια ώρα το δικαίωμα στη μετανάστευση ούτως ή άλλως είναι σχεδόν ακυρωμένο στην Ευρώπη (που κατά τα άλλα κατηγορούσε τη Βρετανία για το ζήτημα της ελεύθερης μετακίνησης) πλην των διαφόρων προγραμμάτων «χρυσής βίζας».

Ομως, όλα αυτά δεν πρόκειται να ανακόψουν την ανάγκη των ανθρώπων να αναζητήσουν καλύτερο αύριο. Αυτό έχει δείξει η ιστορία. Το μόνο που κάνουν οι αυστηρότερες νομοθεσίες, οι φράχτες και οι «φραγμοί» είναι να κάνουν τη διαδρομή πιο επικίνδυνη, να έχουμε πνιγμένα παιδιά στη Μεσόγειο και νεκρούς μέσα σε κοντέινερ. Η επιμονή στην πολιτική της «Ευρώπης – Φρούριο» απλώς θα κάνει τα πράγματα χειρότερα.