Οι δύο επιλογές

Η νέα δεκαετία έχει ξεκινήσει με καλούς οιωνούς για τις ελληνορωσικές σχέσεις. O πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν έχει αποστείλει επιστολή στον Πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, αποβλέποντας σε ενίσχυση της διμερούς συνεργασίας, ενώ τον έχει ήδη προσκαλέσει να επισκεφθεί τη Μόσχα τον Μάιο. Επίσης, σε τηλεγράφημά του συνεχάρη με θερμό τρόπο την εκλεγείσα Πρόεδρο της Δημοκρατίας Αικατερίνη Σακελλαροπούλου, ενώ εμφανίστηκε ξανά πολύ φιλικός έναντι της Ελλάδας δεχόμενος στο Κρεμλίνο τα διαπιστευτήρια της νέας πρεσβευτού Kατερίνας Νασίκα.

Σημαντική, ακόμα, ήταν η επίσκεψη του γενικού γραμματέα του ΥΠΕΞ Θεμιστοκλή Δεμίρη στη ρωσική πρωτεύουσα στις αρχές Φεβρουαρίου και η συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών Νίκου Δένδια και Σεργκέι Λαβρόφ πριν από λίγες ημέρες στο Μόναχο.

Βλέποντας προς το μέλλον, υπάρχουν δύο επιλογές για την Ελλάδα. Η πρώτη είναι να συνεχίσουν να λειτουργούν οι δυσκολίες των τελευταίων δύο ετών – αν όχι της περασμένης δεκαετίας – ως τροχοπέδη και να συνδέεται μοιραία η βελτίωση των ελληνοαμερικανικών σχέσεων με την επιδείνωση των ελληνορωσικών. Η δεύτερη επιλογή είναι να βρεθεί αποτελεσματικός τρόπος συμβίωσης Αθήνας – Μόσχας με στόχο τη διαχείριση των υπαρκτών προβλημάτων και την αναζήτηση καινούργιων οδών συνεργασίας.

H πρώτη επιλογή συνιστά εύκολη λύση. Η δεύτερη δύσκολη που απαιτεί διπλωματική μαεστρία και πραγματική επιθυμία χάραξης πολυμερούς εξωτερικής πολιτικής, όχι στα λόγια αλλά στην πράξη.

Κάποιοι ίσως σκεφτούν ότι η Ελλάδα δεν είναι Τουρκία για να μπορεί να αναλαμβάνει τέτοιου είδους ρίσκα. Πρόκειται για λανθασμένο συνειρμό. Πρότυπο της Αθήνας δεν είναι η διπλωματία της Αγκυρας που θέτει σε κίνδυνο τον φιλοδυτικό της προσανατολισμό, αλλά των εταίρων της σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Η Γερμανία διατηρεί άριστες σχέσεις με τη Ρωσία. Η προσέγγιση της Γαλλίας έχει εξίσου ορθολογικό χαρακτήρα. Ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν μίλησε ανοιχτά από το Μόναχο για ανάγκη βελτίωσης των ευρωρωσικών σχέσεων μακροπρόθεσμα.

Ερχόμενη πιο κοντά με τη Ρωσία, η Ελλάδα θα κερδίσει. Και το εθνικό της συμφέρον θα εξυπηρετήσει, και με τις επιλογές των μεγάλων ευρωπαϊκών χωρών θα ταυτιστεί, έστω και σε πολύ χαμηλότερη κλίμακα.

Ο δρ Γιώργος Ν. Τζογόπουλος είναι ερευνητής στο Begin Sadat Centre for Strategic Studies και το ΕΛΙΑΜΕΠ και διδάσκει Διεθνείς Σχέσεις στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης