Ευθύνες

Σοκαριστήκαμε: η σκηνή ήταν πολύ άγρια. Απορήσαμε: μα πού ήταν οι καθηγητές ενώ όλοι αυτοί οι τραμπούκοι έδερναν τον νεαρό; Θυμώσαμε: το παιδί θα μπορούσε να χάσει το μάτι του, ακόμη και να μείνει στον τόπο. Και ζητάμε παραδειγματική τιμωρία των δραστών, οι δύο ημέρες αποβολής δεν φτάνουν.

Σωστά όλα αυτά. Αλλά όπως πάντα γίνονται κατόπιν εορτής. Γι’ αυτό και η υπουργός Παιδείας προχώρησε ένα βήμα παραπάνω, ανακοινώνοντας τη θέσπιση του «Δασκάλου Εμπιστοσύνης», στον οποίο θα μπορούν να καταφεύγουν τα παιδιά και να τον ενημερώνουν για περιστατικά bullying ή άλλων μορφών βίας εναντίον είτε των ίδιων είτε των φίλων τους. Είναι κι αυτό κάτι, χωρίς αμφιβολία, καλύτερο από το τίποτα. Αλλά το πρόβλημα είναι βαθύτερο. Και χρειάζεται μια κανονική επανάσταση για να αντιμετωπιστεί.

Διαβάζουμε στο ρεπορτάζ ότι ο λόγος του ξυλοδαρμού του 17χρονου ήταν ότι προσπάθησε να υπερασπιστεί τη μικρότερη αδελφή του, που άλλοι μαθητές την κορόιδευαν, την έκλεβαν και την εκφόβιζαν. Πώς έφτασαν αλήθεια οι συγκεκριμένοι μαθητές να συμπεριφέρονται με αυτόν τον τρόπο σε ένα μικρό κορίτσι; Κι όταν προσήχθησαν στο τμήμα να αναρτούν σέλφι με χυδαιότητες; Πώς μεγάλωσαν; Τι άκουγαν στο σπίτι τους για τις γυναίκες; ‘Η για τους γκέι; Τι έκαναν οι γονείς τους ή οι δάσκαλοί τους όταν έφτασαν στ’ αυτιά τους κάποιες υποψίες ή κάποιες καταγγελίες;

Δεν προσπαθώ να κάνω μια επιδερμική ανάλυση ενός τόσο σύνθετου φαινομένου όσο το bullying. Τις δικές μας ευθύνες αναλογίζομαι, των ενηλίκων. Αφήστε με να σας πω μια ιστορία. Σε ένα σχολείο κάπου στην Αττική, ένα παιδί με ειδικές ανάγκες έπεσε πριν από χρόνια θύμα βιασμού από έναν νταή συμμαθητή του. Συντάχθηκαν εκθέσεις, επιβλήθηκαν κυρώσεις, ο βιαστής μεταφέρθηκε σε διαφορετικό κτίριο από το θύμα κι επειδή τα δύο παιδιά μένουν σε γειτονικές περιοχές ελήφθη μέριμνα να κάνουν τις καθημερινές διαδρομές προς και από το σχολείο με διαφορετικά ταξί. Ωσπου μια χρονιά η σύμβαση με τα ταξί δεν ανανεώθηκε. Απλώς δεν ασχολήθηκε κανείς. Η μάνα του θύματος διαμαρτυρήθηκε στο σχολείο, το οποίο αδιαφόρησε. Θύτης και θύμα άρχισαν να μετακινούνται με το ίδιο πούλμαν. Η μάνα έγραψε επιστολές, απευθύνθηκε στο υπουργείο Παιδείας, στην Περιφέρεια, στον εισαγγελέα ανηλίκων, στον συνήγορο του παιδιού. Ο ένας την έστελνε στον άλλο. Πέντε μήνες αγωνιζόταν μέχρι να βρει το δίκιο της. Κι αν είχε γίνει πάλι το κακό;

Τέτοιες ιστορίες υπάρχουν πολλές. Οταν έρχονται με τραγικό τρόπο στη δημοσιότητα, η κοινωνία ξεσηκώνεται, ο Τύπος ξεσπαθώνει, λαμβάνονται μέτρα, δίνονται υποσχέσεις. Κι ύστερα σιωπή, μέχρι το επόμενο επεισόδιο. Πολλές φορές είναι θέμα τύχης. Αν πέσεις σε έναν ευαίσθητο δάσκαλο, ή σε έναν πεισματάρη κρατικό αξιωματούχο, μπορεί να σε βοηθήσει. Αλλά η πληγή θα παραμένει ανοιχτή. Και με το παραμικρό θα υποτροπιάζει.