Περιμένοντας τον Αραβα Γκοντό

Δεν υπάρχει, λένε, σωστή ερώτηση. Υπάρχει μόνο σωστή απάντηση. Αλλά στην ερώτηση «Πού μπορεί να επενδύσει κανείς στην Ελλάδα;» ποια θα μπορούσε να είναι η απάντηση; Τι άλλο θα μπορούσε να ανοίξει την επενδυτική όρεξη πέρα από το Ελληνικό; Αυτή δεν είναι μόνο η σωστή ερώτηση ακόμη και για εκείνους που διαθέτουν έναν πακτωλό ανεπένδυτων χρημάτων, όπως είναι οι Σαουδάραβες. Μπορεί να αποδειχθεί κυριολεκτικά και η ερώτηση του ενός εκατομμύριου ή των πολλών εκατομμυρίων. Αρκεί όμως να δοθεί η σωστή απάντηση. Αρκεί να υποδειχθούν, όπως ζήτησε ο σαουδάραβας υπουργός Εμπορίου και Επενδύσεων, οι «πιθανές επενδυτικές ευκαιρίες».

Κανονικά, δεν θα έπρεπε κανείς να αφήσει τη σαουδαραβική προθυμία να πάει χαμένη. Ο έλληνας ομόλογός του, ας πούμε, θα έπρεπε να ακούει τον σαουδάραβα υπουργό να λέει πως, εφόσον του υποδειχθούν οι ευκαιρίες, «θα δημιουργήσει μια επιχειρηματική επιστολή προκειμένου να επισκεφθεί την Ελλάδα και να τις διερευνήσει» και τα μάτια του να λάμψουν στο χρώμα και το σχήμα του δολαρίου – ή έστω του πετροδόλαρου. Είναι αμφίβολο όμως ότι υπάρχουν αυτές οι ευκαιρίες και πως μπορεί να τις υποδείξει ο Αδωνις Γεωργιάδης, ο αρμόδιος υπουργός που περιμένει εδώ και μήνες τις μπουλντόζες στο Ελληνικό, όπως περίμεναν ο Βλαντιμίρ κι ο Εστραγκόν τον Γκοντό.

Η σαουδαραβική προθυμία δεν είναι άσχετη με την ελληνική διάθεση. Ο πρώτος σαουδάραβας κυβερνητικός που είδε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στον βασιλικό ξενώνα του Ριάντ ήταν ακριβώς αυτός – ο υπουργός Εμπορίου και Επενδύσεων Μαζίντ μπιν Αμπντάλα αλ Χασαμπί. Θα άξιζε να συγκρατήσει κανείς το όνομά του; Υπάρχει περίπτωση να το ακούσει ξανά όχι από το μακρινό Ριάντ αλλά στην Αθήνα; Είναι πάντως αυτός που δήλωσε πρόθυμος να «εξηγήσει στο οικοσύστημα της επιχειρηματικής κοινότητας πόσο φιλικό έχει γίνει το επενδυτικό περιβάλλον» στην Ελλάδα. Είναι επίσης αυτός που διαπίστωσε πως το «σύννεφο της αβεβαιότητας που προκάλεσε η οικονομική κρίση και μια σειρά άλλων παραγόντων» έχει πια διαλυθεί.

Τι μένει; Να αντιληφθεί κανείς πως μπορεί ακόμη και ο δρόμος προς την κόλαση να είναι στρωμένος με καλές προθέσεις, αλλά πως κανένας δρόμος που οδηγεί στις επενδύσεις δεν είναι στρωμένος μόνο με καλές διαθέσεις. Είναι κάτι που μπορεί να βεβαιώσει ο Νίκος Παπανδρέου που ως πρωθυπουργικός αδελφός είχε αναλάβει ατύπως τον ρόλο του επενδυτικού κράχτη κυρίως στον αραβικό κόλπο. Στα ρεπορτάζ της εποχής διαβάζει κανείς πως ο αδελφός Παπανδρέου δήλωνε διατεθειμένος να κάνει «ακόμη και τούμπες» προκειμένου να βοηθήσει τη χώρα του. «Θέτω το επώνυμό μου στην υπηρεσία της χώρας. Λέω απλώς στους Αραβες να έρθουν να επενδύσουν» εξηγούσε.

Ακόμη και το όνομα Παπανδρέου δεν ήταν αρκετό για να συγκινήσει την αραβική ψυχή. Σε αυτά τα δέκα χρόνια η μοναδική επένδυση θα ήταν κάποιου σαουδάραβα πρίγκιπα για τον οποίο κάποιος Βλάσης Τσάκας ορκιζόταν πως ήθελε να αγοράσει τον Παναθηναϊκό. Οι πράσινοι Εστραγκόν περίμεναν τον Αραβα Γκοντό που ποτέ δεν ήρθε. Οπως δεν ήρθε και κανένας άλλος να επενδύσει σε μια χώρα της οποίας οι εγχώριοι μύθοι ήθελαν να οδηγείται στη δίνη της κρίσης τεχνηέντως για να μπορέσουν οι ξένοι επενδυτές να την αγοράσουν κοψοχρονιά.

Κανείς δεν αγόρασε στην υποτιθέμενη τιμή ευκαιρίας. Μένει να φανεί εάν θα αγοράσει τώρα που μαζί με τα σύννεφα διαλύθηκαν και οι μύθοι.