Γιώργης Μαγγίνης

Αλίμονο, δεν πλαγιάζω πια νωρίς. Ομως σαν παιδί, έπινα νερό από ένα ποτήρι που είχα δίπλα στο κρεβάτι, έσβηνα το φως, τραβούσα τα σκεπάσματα κι έκλεινα τα μάτια με λαχτάρα γιατί με περίμενε ένα όνειρο πέρα από το κατώφλι του ύπνου. Κάποτε μέσα στη νύχτα ξυπνούσα αλλά το όνειρο που είχε διακοπεί έμενε μαζί μου για λίγα δευτερόλεπτα. Μια γουλιά ακόμη, τα μάτια πάλι κλειστά κι ίσως να μην το έχανα, ίσως να συνεχιζόταν. Το πρωί ανέσυρα από το συρτάρι του κομοδίνου ένα τετράδιο – εκεί έγραφα ή σχεδίαζα όσα απομεινάρια δεν είχαν σβήσει το φως της ημέρας ή το άγχος του σχολείου.

Από αυτή την παιδική ηλικία και έως τώρα, τα όνειρά μου είναι όνειρα φυσικών τόπων ή αρχιτεκτονημάτων, κάποτε οικείων, άλλοτε πρωτόφαντων. Βλέποντάς τα για πρώτη φορά, περιδιαβαίνοντάς τα, φθάνοντας στα όριά τους ξεδιπλώνω την αίσθηση, τη γεύση του ονείρου: νοσταλγία, άγχος, απόλαυση, φόβος, προσμονή. Η αλληλουχία των τόπων είναι αυθαίρετη, χαοτική. Το εσωτερικό διαδέχεται την ύπαιθρο, η ζέστη το ρίγος, το φως το αποπροσανατολιστικό σκοτάδι. Απροσδόκητες στροφές κατακερματίζουν τον χρόνο, πόρτες ανοίγουν και πέρα τους απλώνονται γραμμές που συγκλίνουν έξω από το πεδίο της εσωτερικής όρασης. Οι άνθρωποι – κάποτε ταυτισμένοι, άλλοτε άγνωστοι – τοποθετούνται μέσα στους τόπους του ονείρου ως αντιστικτικά τοπόσημα. Ενα αγαπημένο πρόσωπο κατευνάζει την ένταση ενός λαβύρινθου, μια απροσδόκητη παρουσία ναρκοθετεί ένα δωμάτιο στο πατρικό μου σπίτι ή σε ένα ανθισμένο λιβάδι. Ενας κάθετος γκρεμός γλείφει το σώμα καθώς αυτό αναρριχάται, μια πιρανεζική φυλακή αντηχεί από μια επαγγελματική συζήτηση αρθρωμένη με ψυχρή καθαρότητα, νερό κυλάει κάτω από ένα παράθυρο ενώ το δωμάτιο εντός σκοτεινιάζει: ευχαρίστηση, επιφύλαξη, ζεστασιά. Ακόμη και το ξύπνημα φθάνει σαν μετάβαση, σαν ένα παραπάτημα στο κατώφλι της ενσύνειδης σκέψης. Να ‘μαστε λοιπόν πίσω, γυρίσαμε από τον τόπο του ονείρου. Τελείωσε κι αυτό το ταξίδι.

Σπάνια πια θυμάμαι τα όνειρά μου. Η στιγμή που τα ταρίχευε σε εικόνες και ιστορίες ανακλητές, σε σχήματα και λέξεις στο τετράδιο, έχει βραχυνθεί, σχεδόν χαθεί. Αλλωστε η παράδοση στον φτερωτό αδελφό του Θανάτου δεν είναι πια απόλυτη, προηγείται κάθε φορά μια διαπραγμάτευση: έως εδώ, όχι παραπέρα. Αναζητώ λοιπόν στα παιδικά μου κατάστιχα του ονείρου τις παλιότερες αναμνήσεις μου. Η πρώτη εικόνα που ανακαλώ από τον κοινωνικό μου βίο είναι ένα ξυλόγλυπτο δωμάτιο στο μουσείο όπου η ενήλικη ζωή με όρισε να υπηρετώ. Αλλά η αρχική, η θεμέλια στιγμή του εσώτερου βίου, είναι από ένα όνειρο: αποχωρισμός από τη μητέρα στο φως μιας βραχώδους παραλίας – μεσημέρι, ζέστη, ένας ασυγκίνητος μπροστά στο δράμα μου τόπος κατοικημένος από σκιές, φορτία ανθρώπων. Σαράντα τρία χρόνια μετά, ήταν με φως και κύμα σε ένα όνειρο που ο αποχωρισμός έκανε το τρομερό του βήμα στον ξύπνιο. Δεν πιστεύω στα προφητικά όνειρα αλλά ξέρω πια πως μέσα στο ενύπνιο αρμολογούνται τα κελύφη της ζωής. Ο τόπος της ζωής είναι τόπος ονείρου.