Απ’ την καταξίωση, {LF}στην απαξίωση{CR}

Δύο συμμετοχές σε Μουντιάλ, μία συμμετοχή σε EURO. Μέσα σε δέκα χρόνια, μόνο άσχημο δεν ακούγεται. Αντίθετα, μοιάζει με μια πολύ πετυχημένη πορεία μιας ομάδας που από το 2004 έως και το 2014 μας… κακόμαθε. Μοιάζει; Ναι, διότι η τελευταία πενταετία της Εθνικής, μετά το Μουντιάλ της Βραζιλίας και την αποχώρηση του Φερνάντο Σάντος ήταν προβληματική. Τόσο που έκανε πολλούς να ξεχάσουν πως η συγκεκριμένη ομάδα πήρε επάξια τον τίτλο της «επίσημης αγαπημένης» για όσα κατάφερε από εκείνο το μαγικό καλοκαίρι της Πορτογαλίας και έπειτα.

Η δεκαετία που φεύγει θα μπορούσε να χωριστεί σε δύο μέρη. Εθνική ομάδα 2010-2014 το πρώτο. Εθνική ομάδα 2014-2019 το δεύτερο. Από την καταξίωση, στην πτώση. Από τα όνειρα, σε εφιάλτες. Από εκεί που έφτασε ένα πέναλτι μακριά απ’ την πρόκριση στις 8 καλύτερες ομάδες του κόσμου, στο αρνητικό ρεκόρ του FIFA Ranking που τον περασμένο Σεπτέμβριο βρέθηκε στη θέση 60. Χαμηλότερη από ποτέ.

Παγκόσμιο Κύπελλο 2010

Δύο χρόνια μετά τη συμμετοχή της στο EURO 2008, που πήγε ως πρωταθλήτρια Ευρώπης, αλλά απογόητευσε, η Εθνική ομάδα μπήκε στη δεκαετία που φεύγει με μια ακόμα σπουδαία επιτυχία. Την πρόκριση στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 2010 που διεξήχθη στη Νότιο Αφρική. Ηρθε δεύτερη στον όμιλο των προκριματικών πίσω από την Ελβετία, σε έναν όμιλο που είχε επίσης το Ισραήλ, τη Λετονία, το Λουξεμβούργο και τη Μολδαβία.

Το 0-0 του πρώτου αγώνα στην Αθήνα απέναντι στην Ουκρανία έστειλε την Εθνική ως αουτσάιντερ στο Ντόνετσκ, αλλά το γκολ του Δημήτρη Σαλπιγγίδη στο 31′ σφράγισε το όνειρο. 16 χρόνια μετά τις Ηνωμένες Πολιτείες, η Εθνική ομάδα έπαιρνε την πρόκριση για το Παγκόσμιο Κύπελλο. Εκεί ήρθε και η πρώτη της νίκη σε Μουντιάλ, το 2-1 απέναντι στη Νιγηρία με τα γκολ του Σαλπιγγίδη και του Τοροσίδη, όμως οι ήττες απο Νότια Κορέα και Αργεντινή έφεραν τον αποκλεισμό. Ομως η Ελλάδα είχε στείλει και πάλι το μήνυμα: ήταν ανάμεσα στις κορυφαίες του κόσμου. Και θα έμενε εκεί για τουλάχιστον τέσσερα χρόνια ακόμα.

Εποχή Σάντος

Η αποχώρηση του βασιλιά Οτο Ρεχάγκελ, του Γερμανού που έκανε πραγματικότητα ένα όνειρο που ούτε μπορούσαμε να φανταστούμε, έφερε μια γλυκιά μελαγχολία, αλλά και έναν αντικαταστάτη που μπορούσε να σηκώσει την κληρονομιά που άφηνε πίσω του. Ο Φερνάντο Σάντος θα οδηγούσε την εθνική ομάδα σε νέες στιγμές δόξας και θα την έφερνε μια ανάσα από τις 8 καλύτερες ομάδες του κόσμου.

Ο Σάντος ανέλαβε την εθνική ομάδα αμέσως μετά το Μουντιάλ του 2010 και απολογισμός του στα τέσσερα χρόνια παρουσίας του στον πάγκο ήταν 26 νίκες, 17 ισοπαλίες και μόλις 6 ήττες σε 49 παιχνίδια.

Και EURO και Μουντιάλ

Ο Σάντος οδήγησε την Εθνική σε δύο συνεχόμενες μεγάλες διοργανώσεις. Προκρίθηκε απευθείας στο EURO 2012, αφού βγήκε πρώτη στον όμιλο των προκριματικών εναντίον των Γεωργίας, Κροατίας, Λετονίας, Ισραήλ και Μάλτας.

Στα γήπεδα της Ουκρανίας και της Πολωνίας η Εθνική πέτυχε τον πρώτο της στόχο. Να προκριθεί από τον όμιλο, που βρήκε απέναντί της τη διοργανώτρια Πολωνία, την Τσεχία και τη Ρωσία. Η ισοπαλία στο πρώτο ματς με τους Πολωνούς και η ήττα από την Τσεχία, έφερνε την εθνική ομάδα μπροστά σε έναν τελικό κόντρα στους Ρώσους την τρίτη αγωνιστική. Η νίκη ήρθε χάρη σε γκολ του Γιώργου Καραγκούνη και η Εθνική επέστρεφε στις 8 καλύτερες ομάδες της Ευρώπης, όμως απέναντι στους Γερμανούς λύγισε με το τελικό 4-2 να είναι το τελευταίο της παιχνίδι στη διοργάνωση.

Δύο χρόνια αργότερα, η Ελλάδα του Φερνάντο Σάντος, μια ομάδα που σπάνια έχανε, θα έγραφε μια ακόμα χρυσή σελίδα στην ιστορία της. Την τελευταία έως και σήμερα. Η πρόκριση στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 2014 ήρθε στα μπαράζ απέναντι στη Ρουμανία (3-1 στο Καραϊσκάκη, 1-1 στο Βουκουρέστι) και στα γήπεδα της Βραζιλίας, παρά τη βαριά ήττα από την Κολομβία με 0-3 στην πρεμιέρα, κατάφερε για πρώτη φορά στην ιστορία της να βρεθεί στις 16 καλύτερες ομάδες του πλανήτη.

Ισοπαλία 0-0 με την Ιαπωνία, νίκη πρόκριση απέναντι στην Ακτή Ελεφαντοστού με το πέναλτι του Σαμαρά στο 93′ να είναι μία από τις πιο δυνατές στιγμές της δεκαετίας. Η Εθνική ήταν στους «16», η Κόστα Ρίκα άφηνε φιλοδοξίες για πρόκριση στα προημιτελικά, το γκολ του Παπασταθόπουλου στο 91′ που έστειλε το ματς στην παράταση διατήρησε το όνειρο ζωντανό. Χάθηκε στα πέναλτι, με τον Κέιλορ Νάβας να πιάνει την εκτέλεση του Φάνη Γκέκα, αλλά τα δάκρυα των Ελλήνων ήταν το επιστέγασμα πως αυτή η ομάδα ήταν μια πραγματικά μεγάλη ομάδα. Μια ομάδα που χάθηκε με την αποχώρηση του Φερνάντο Σάντος.

Η κατρακύλα

Η εθνική ομάδα ξεκίνησε τη δεκαετία και βρέθηκε στη 10η θέση του FIFA Ranking. Ηταν τον Μάιο του 2010. Αμέσως μετά το Μουντιάλ του 2014, ήταν 13η δύναμη στον κόσμο. Η κατρακύλα της τα επόμενα χρόνια ήρθε με τα φρένα σπασμένα. Μέσα σε ένα χρόνο έχασε 31 ολόκληρες θέσης. Από τη 13η τον Ιούλιο του 2014, στην 44η τον Ιούλιο του 2015.

Στην εποχή της νυν διοίκησης της ΕΠΟ, η Εθνική απαξιώθηκε εντελώς. Επειτα από τέσσερις συνεχόμενες προκρίσεις σε EURO αποκλείστηκε απ’ αυτό του 2016, ακολούθησε ο αποκλεισμός από το Μουντιάλ του 2018 και αυτός από το EURO του 2020. Τρεις σερί αποτυχίες, που συνδυάστηκαν με πολλά εξωαγωνιστικά… εγκλήματα. Η Ελλάδα έμεινε χωρίς έδρα, αφού η ΕΠΟ την πήρε από το Καραϊσκάκη για να τη στείλει στο Ολυμπιακό Στάδιο, που έμοιαζε ξένο και παγωμένο.

Η Εθνική που από το 2001 έως το 2014 είχε μόλις δύο προπονητές (Ρεχάγκελ, Σάντος), άλλαξε έξι σε διάστημα πέντε χρόνων: Ρανιέρι, Τσάνας, Μαρκαριάν, Σκίμπε, Αναστασιάδης, Φαν ‘τ Σιπ. Γνώρισε ήττες από τα Νησιά Φερόε εντός και εκτός έδρας, την Αρμενία, ήρθε ισοπαλία με το Λιχτενστάιν στην έδρα της και… ξέπεσε στην 60η θέση του FIFA Ranking. Η εποχή Φαν ‘τ Σιπ και η ανανέωση που επιχειρεί τους τελευταίους μήνες, δείχνει πως τη βάζει και πάλι σε μια τροχιά ελπίδας και αισιοδοξίας. Ευχή όλων, η νέα δεκαετία να φέρει επιτυχίες ανάλογες με το ξεκίνημα αυτής που φεύγει.