Η σταθερότητα βασικός στόχος {LF}των τραπεζών

Οι περισσότερες σύγχρονες κεντρικές τράπεζες θεωρούν ως κύριο στόχο τους τη μακροοικονομική σταθερότητα – δηλαδή τη σταθερότητα των τιμών ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, τη σταθερότητα των τιμών παράλληλα με την πλήρη απασχόληση. Ομως, η Τράπεζα της Ιαπωνίας και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα φαίνεται να ξεμένουν από εργαλεία για να επιτύχουν αποτελεσματικά αυτόν τον στόχο. Και η Τράπεζα της Αγγλίας και η Ομοσπονδιακή Τράπεζα των ΗΠΑ θα μπορούσαν σύντομα να βρεθούν σε παρόμοια θέση. Οποτε και να έλθει η επόμενη κυκλική κάμψη, το πραγματικό κατώτατο όριο για το επιτόκιο χάραξης νομισματικής πολιτικής θα γίνει και πάλι ένας δεσμευτικός περιορισμός όσον αφορά τη χάραξη της νομισματικής αυτής πολιτικής – μια κατάσταση γνωστή ως «παγίδα ρευστότητας».

Αυτά είναι τα κακά νέα. Τα καλά νέα είναι ότι οι μεγάλες κεντρικές τράπεζες εξακολουθούν να είναι κατάλληλα εξοπλισμένες για να επιτύχουν τον πιο σημαντικό στόχο τους: τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα. Οταν η επερχόμενη χρηματοπιστωτική κρίση ξαναχτυπήσει, οι κεντρικές τράπεζες θα πρέπει να είναι σε θέση να παρέχουν επαρκή ρευστότητα χρηματοδότησης έκτακτης ανάγκης, όπως οι δανειστές έσχατης ανάγκης (LLR) και η ρευστότητα στην αγορά έκτακτης ανάγκης ως διαμορφωτές της αγοράς ή αγοραστές τελευταίας λύσης (MMLR). Γιατί η χρηματοπιστωτική σταθερότητα είναι – ή πρέπει να είναι – ο πρωταρχικός στόχος της κεντρικής τράπεζας. Κατ’ αρχάς, η οικονομική ζημία που προκαλείται από μια χρηματοπιστωτική κρίση μπορεί εύκολα να αποδειχτεί πολύ μεγάλη. Δεύτερον, η χρηματοπιστωτική σταθερότητα είναι από μόνη της απαραίτητη προϋπόθεση για τη γενικότερη μακροοικονομική σταθερότητα. Προφανώς, τα χρηματοπιστωτικά δεν είναι ιδιαίτερα ευνοϊκές συνθήκες για την επιδίωξη σταθερών τιμών και πλήρους απασχόλησης.

Επί της αρχής, οι κεντρικές τράπεζες εξακολουθούν να διαθέτουν όλα τα απαραίτητα εργαλεία για να εμποδίσουν να εκδηλωθεί μια νέα κρίση – δηλαδή μια κρίση εμπιστοσύνης – σε μεγάλη χρηματοπιστωτική κρίση. Οι νόμοι, οι κανόνες και οι κανονισμοί δεν πρέπει να παρακωλύουν την ικανότητα των κεντρικών τραπεζών να εκτελούν τα καθήκοντά τους ως δανειστές έσχατης ανάγκης και ως αγοραστές έσχατης ανάγκης.

Ο Βίλεμ Μπούιτερ είναι πρώην επικεφαλής οικονομολόγος στη Citigroup και καθηγητής στο Columbia University