Σάλος για τα στρατόπεδα «εκπαίδευσης» των Ουιγούρων

Η εσωτερική λειτουργία μιας τεράστιας αλυσίδας κινεζικών στρατόπεδων που χρησιμοποιούνται για την κράτηση τουλάχιστον ενός εκατομμυρίου ανθρώπων από τις μουσουλμανικές μειονότητες της χώρας, αποκαλύπτονται σε έγγραφα του Κομμουνιστικού Κόμματος που διέρρευσαν. Τα λεγόμενα «China Cables», απόρρητα κυβερνητικά έγγραφα, φαίνεται να παρέχουν την πρώτη επίσημη ματιά στη δομή, την καθημερινότητα και το ιδεολογικό πλαίσιο των εκατοντάδων κέντρων κράτησης που βρίσκονται στη βορειοδυτική περιοχή του Σινγιάνγκ και η ύπαρξή τους έχει προκαλέσει τη διεθνή καταδίκη.

Τα έγγραφα που αποκτήθηκαν από τη Διεθνή Κοινοπραξία Ερευνητικών Δημοσιογράφων (ICIJ) και μοιράστηκε στον Guardian, το BBC και ΜΜΕ αξιολογήθηκαν ανεξάρτητα από εμπειρογνώμονες που κατέληξαν πως είναι αυθεντικά. Η κινεζική κυβέρνηση υποστηρίζει πως είναι «κατασκευασμένα».

Ωστόσο, τα έγγραφα συνάδουν με τα όλο και αυξανόμενα στοιχεία ότι η Κίνα διαθέτει μυστικά στρατόπεδα κράτησης που χρησιμοποιούνται για ιδεολογική «εκπαιδευτική αναμόρφωση». Οταν ήρθαν στο φως οι αναφορές για μαζικές κρατήσεις χωρίς δίκη, οι αρχές του Πεκίνου αρχικά αρνήθηκαν την ύπαρξη των κέντρων κράτησης, των οποίων οι κρατούμενοι είναι κυρίως στη μειονότητα των Ουιγούρων και άλλων μουσουλμανικών εθνοτικών ομάδων. Αφότου φωτογραφίες από δοφυρόφους και πολλές μαρτυρίες από πρώην κρατούμενους και συγγενείς έγινε αδύνατο να αγνοηθούν, το κομμουνιστικό κόμμα της Κίνας επέμεινε ότι πρόκειται για εθελοντική «επαγγελματική κατάρτιση».

Τα έγγραφα προσφέρουν ουσιαστικά σαφή επιβεβαίωση από την κινεζική γραφειοκρατία ότι τα στρατόπεδα κράτησης είχαν προβλεφθεί από την αρχή ως κέντρα κράτησης για πλύση εγκεφάλου, που θα κατασκευάζονταν σε τεράστια κλίμακα, με τους κρατούμενους να περιορίζονται από πολλαπλά στρώματα ασφάλειας.

Υπάρχουν πλέον πολλές μαρτυρίες από ανθρώπους που πέρασαν από στρατόπεδα όπου υπέστησαν βασανιστήρια, βιασμούς και κακοποίηση. Μάλιστα στα έγγραφα δίνεται οδηγία στο προσωπικό να «μην επιτρέψει μη φυσικούς θανάτους». Πολλές από τις λεπτομέρειες που ήρθαν τώρα στο φως συνάδουν με μαρτυρίες πρώην κρατουμένων. Εκτός από το ότι η ελάχιστη περίοδος παραμονής ανέρχεται στους 12 μήνες, γίνεται γνωστό πως υπάρχουν δύο είδη στρατοπέδων. Το πρώτο αφορά την ιδεολογία και τη χρήση της μανδαρίνικης γλώσσας. Οσοι ολοκληρώνουν την «εκπαίδευση» εκεί, μετά πάνε στο άλλο είδος όπου εκπαιδεύονται σε «εργασιακές δεξιότητες». Προβλέπεται επίσης όσοι αφήνονται ελεύθεροι να παρακολουθούνται, ενώ ενημερώνονται τοπικές και δικαστικές αρχές «να μην αφήνουν από τα μάτια τους φοιτητές μετά την απελευθέρωσή τους για τουλάχιστον ένα έτος».

Το 2009, σχεδόν 200 άτομα, οι περισσότεροι Κινέζοι Χαν, σκοτώθηκαν στη διάρκεια εξέγερσης στην περιφερειακή πρωτεύουσα Ουρουμκί. Δεκάδες άλλοι σκοτώθηκαν και εκατοντάδες τραυματίστηκαν σε μια σειρά τρομοκρατικών επιθέσεων σε όλη την επαρχία Σινγιάνγκ. Ουιγούροι πήραν επίσης μέρος σε εξτρεμιστικές ομάδες στο εξωτερικό, ενώ κάποιοι εξ αυτών εντάχθηκαν στις γραμμές των τζιχαντιστών του Ισλαμικού Κράτους στο Ιράκ.

Στα έγγραφα γίνεται λόγος για «απόλυτη μυστικότητα» καθώς και απαγόρευση στην κυκλοφορία οποιουδήποτε βίντεο, στην ύπαρξη καμερών ενώ δίνεται οδηγία στο προσωπικό να μη συλλέγει σημαντικά στοιχεία σε υπολογιστές, ώστε εάν κάποιος παρεισφρήσει στο σύστημα να μην μπορεί να κατανοήσει το πλήρες εύρος της επιχείρησης.