Πώς μπορεί να ξεπεραστεί ο εμπορικός πόλεμος ΗΠΑ – Κίνας

Η οικονομική άνοδος της Κίνας θέτει σημαντικές πολιτικές και στρατηγικές προκλήσεις στην υπάρχουσα παγκόσμια τάξη. Η εμφάνιση μιας νέας υπερδύναμης στην Ασία οδήγησε αναπόφευκτα σε γεωπολιτικές εντάσεις που κάποιοι προειδοποίησαν ότι ενδεχομένως να οδηγήσουν σε στρατιωτικές συγκρούσεις.

Η Κίνα έχει γίνει ο κορυφαίος εξαγωγέας στον κόσμο και οι όλο και πιο εξελιγμένες εξαγωγές της στον τομέα της μεταποίησης κυριαρχούν στις παγκόσμιες αγορές. Ενώ ο διεθνής οικονομικός ρόλος της Κίνας είναι απίθανο να απομονωθεί από τις πολιτικές συγκρούσεις. Είναι επίσης αδιανόητο να σταματήσει η Δύση το εμπόριο με την Κίνα. Αλλά τι είδους κανόνες πρέπει να ισχύουν για το εμπόριο μεταξύ χωρών με τόσο διαφορετικά οικονομικά και πολιτικά συστήματα;

Προτείνουμε μια μεσαία οδό μεταξύ σύγκλισης και αποσύνδεσης με την Κίνα. Το κλειδί είναι ότι η Κίνα και οι ΗΠΑ, όπως όλες οι άλλες χώρες, θα πρέπει να μπορούν να διατηρούν το δικό τους οικονομικό μοντέλο. Οι εμπορικές και άλλες πολιτικές που αποσκοπούν στη διασφάλιση (ή στην «προστασία») του οικονομικού συστήματος μιας χώρας πρέπει να θεωρούνται νόμιμες. Αυτό που δεν είναι αποδεκτό είναι πολιτικές που θα επιβάλλουν τους κανόνες μιας χώρας σε μια άλλη (μέσω εμπορικών πολέμων ή άλλης πίεσης) ή που παρέχουν εθνικά οφέλη μόνο με την επιβολή του κόστους στους εμπορικούς εταίρους.

Σύμφωνα με αυτή την προσέγγιση, πολλές πολιτικές για τις οποίες οι ΗΠΑ διαμαρτύρονται συνήθως δεν θα θεωρηθούν απαράδεκτες. Οι βιομηχανικές επιδοτήσεις της Κίνας, για παράδειγμα, θα θεωρηθούν ως εγχώρια υπόθεση της χώρας. Μολονότι μπορεί να βλάψουν συγκεκριμένες αμερικανικές επιχειρήσεις και επενδυτές, αυτές οι πρακτικές είτε ωφελούν τον υπόλοιπο κόσμο συνολικά ή το οικονομικό τους κόστος, όπου υπάρχει, βαρύνει την ίδια τη χώρα που τις επιβάλλει. Κατά τον ίδιο τρόπο, οι ΗΠΑ θα είναι ελεύθερες να υιοθετήσουν εμπορικές και επενδυτικές πολιτικές που θα διασφαλίζουν την ακεραιότητα των τεχνολογικών τους συστημάτων και θα προστατεύουν τους κλάδους που επηρεάζονται αρνητικά από τις εισαγωγές. Θα μπορούσαν επίσης οι ΗΠΑ να απομονωθούν από τυχόν αρνητικές επιπτώσεις από τις κινεζικές πολιτικές επιβάλλοντας περιορισμούς στα σύνορα. Η Κίνα πρέπει να αναγνωρίσει ότι η πολιτική αυτονομία είναι αμφίδρομη: οι άλλες χώρες τη χρειάζονται όσο και η Κίνα.

Ο Ντάνι Ρόντρικ είναι καθηγητής Διεθνούς Πολιτικής Οικονομίας στο John F. Kennedy School of Government του Harvard University