Μαριάννα Στραπάτσακη

Τα όνειρα…. για ποια όνειρα να μιλήσω, για αυτά που βλέπω στον ύπνο μου ή για αυτά που βλέπω με τα μάτια ανοιχτά αλλά το μυαλό να κοιμάται; Είναι όμως και εκείνα που διαμορφώνονται από ένα ερέθισμα της πραγματικότητας, που βλέπεις κάτι, αλλά ταυτόχρονα το μετατρέπεις σε μια ονειρική κατάσταση και τότε θέλεις να το σχεδιάσεις, να το κάνεις κινούμενες εικόνες να τρέχουν σαν τρελές, με χρώματα, με σχήματα, με δομές, με ανακλάσεις, με διαστρεβλώσεις.

Ναι, βλέπω όνειρα στον ύπνο μου, πολλά όνειρα, συνήθως όχι εφιαλτικά, αλλά σαν ταινίες μικρού μήκους, με θέμα, με πλοκή, συχνά σουρεαλιστική, που δεν βγάζεις νόημα, αλλά που ίσως είναι πολύ χρήσιμα για έναν ψυχαναλυτή.

Ενα από τα πιο συχνά και ευχάριστα όνειρά μου είναι ότι ανεβαίνω ή κατεβαίνω σκάλες, αλλά όχι πατώντας στα σκαλοπάτια, αλλά σαν να πετάω, χωρίς να ακουμπάνε τα πόδια μου στα σκαλοπάτια, και ταυτόχρονα να σκέφτομαι «μα είναι δυνατόν;». Τα αγαπημένα μου όμως είναι όταν κολυμπάω σε απέραντες θάλασσες, ήρεμες, διάφανες, πράσινες. Είναι όμως και φορές που η θάλασσα είναι σαν βούρκος, πηχτή, σκουρόχρωμη και μου δυσκολεύει το κολύμπι, εκεί ξυπνάω με άγχος, με ένα συναίσθημα να μου πνίγει τον λαιμό. Ισως να είναι αυτά μετά από δύσκολες ημέρες. Οταν πάλι βλέπω αίμα, ξυπνάω απότομα και σκέφτομαι αμέσως «Ωχ! Κάτι κακό θα ακούσω και σύντομα», και δυστυχώς πράγματι συμβαίνει κάτι.  Ενα τέτοιο όνειροό μου προμήνυσε την αρρώστια και τον θάνατο ενός καλού φίλου, είχα δει έναν σκύλο χτυπημένο από αυτοκίνητο γεμάτο αίματα και εγώ να λέω «πρέπει να τον βοηθήσουμε», ξύπνησα έντρομη και την επόμενη μέρα έμαθα τα μαντάτα του φίλου μας.

Ο χειρότερος όμως εφιάλτης μου, που τον έχω δει πολλά χρόνια πριν αλλά πάντα τον σκέφτομαι με ανατριχίλα, ήταν ένα τεράστιο πλοίο που το έβλεπα όχι ολόκληρο από το πλάι, αλλά μια τεράστια πλώρη, το οποίο βυθιζόταν βγάζοντας νερά βρώμικα από παντού, από τα καταστρώματα, τα σπασμένα παράθυρα, την καμινάδα, και οι μόνοι που είχαν σωθεί  ήμουν εγώ και η κόρη μου, που το παρακολουθούσαμε να βυθίζεται ανεβασμένες στα πάνω πάνω σκαλοπάτια μιας προβλήτας απέναντί του.

Τα πιο ωραία όνειρα όμως είναι αυτά που συνεχίζω να βλέπω πάντα, και πολλές φορές ηθελημένα, είναι αυτά που βλέπω ξύπνια με τα μάτια ερμητικά κλειστά, ακούγοντας μουσική. Κάθε είδους μουσική, κλασική, ηλεκτρονική, τζαζ, ελληνική από όλα τα είδη, ξένη, ανατολίτικη, Λατινικής Αμερικής, Απω Ανατολής. Και πάντα μετατρέπεται σε εικόνες, κινούμενες εικόνες, ιστορίες, αλλά και το αντίθετο, όταν σχεδιάζω, ζωγραφίζω ή φιλμάρω. Είναι αδύνατο να ακούσω μουσική, ήχους, ρυθμούς και να μη δω εικόνες, χρώματα, σχήματα, συνθέσεις, όπως είναι αδύνατο να σχεδιάσω ή να δω ένα εικαστικό έργο και να μην ακούσω μέσα μου ήχους, και το ένα να μπερδεύεται με το άλλο.

Και όλη αυτή η νευρολογική ιδιαιτερότητα της συναισθησίας ανακατώνεται με τα όνειρα, ωραία όνειρα, που την άλλη ημέρα, όταν ξημερώσει, προσπαθώ να κάνω πραγματικότητα, όχι πάντα με επιτυχία…

Η Μαριάννα Στραπάτσακη είναι εικαστικός – βιντεοκαλλιτέχνις, από τους πρώτους που ασχολήθηκαν με τη βίντεο τέχνη και τις βίντεο εγκαταστάσεις στην Ελλάδα, (1983). Το διάστημα 2004-2014 διετέλεσε ιδρυτικό μέλος, καθηγήτρια και πρόεδρος του Τμήματος Τεχνών Ηχου και Εικόνας του Ιονίου Πανεπιστημίου. Αυτό το διάστημα ετοιμάζει ένα σύνθετο έργο από βίντεο εγκαταστάσεις για το Μουσείο της Πόλεως των Αθηνών – Ιδρυμα Βούρου-Ευταξία, στη «Βίλα Ευταξία» στην Ελευσίνα, επ’ ευκαιρία του αφιερώματος για την επέτειο των 2.500 χρόνων της Ναυμαχίας της Σαλαμίνας.