Λευκός καπνός στις Βρυξέλλες

Η Ιστορία θα γράψει πως ο λευκός καπνός βγήκε από το Μέγαρο Μπερλεμόν των Βρυξελλών στις 11:30 π.μ. (τοπική ώρα) της Πέμπτης 17 Οκτωβρίου, μόλις λίγες ώρες προτού συνέλθουν στη βελγική πρωτεύουσα οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων της ΕΕ. «Εχουμε μία σπουδαία νέα συμφωνία», έγραψε στο Τwitter ο βρετανός πρωθυπουργός Μπόρις Τζόνσον. «Οπου υπάρχει θέληση, υπάρχει και συμφωνία – έχουμε μία!», προσυπέγραψε ο απερχόμενος πρόεδρος της Κομισιόν, Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ. Για πρώτη φορά εδώ και χρόνια, η ευρωπαϊκή σύνοδος κορυφής δεν «καταλήφθηκε» από το θέμα του Brexit: οι «27» ενημερώθηκαν από τον Τζόνσον, κατόπιν συνέχισαν τις διαβουλεύσεις τους χωρίς αυτόν και λίγο μετά τις 18:00, σύμφωνα με το πρόγραμμα, Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ και Ντόναλντ Τουσκ παραχώρησαν κοινή συνέντευξη Τύπου κατά την οποία δήλωσαν αμφότεροι χαρούμενοι για τη συμφωνία, αλλά λυπημένοι για το Brexit. Μόνο που το σασπένς δεν τελείωσε εδώ.

Ο Τζόνσον πρέπει τώρα να περάσει το Σάββατο τη συμφωνία του από τη Βουλή των Κοινοτήτων, εκεί όπου σκόνταψε τρεις φορές στη σειρά η συμφωνία την οποία είχε συνάψει με τις Βρυξέλλες η Τερίζα Μέι. Και μετά τη διαγραφή 21 «ανταρτών» του κόμματός του δεν έχει την πλειοψηφία στο σώμα. Επιπλέον, το βορειοϊρλανδικό DUP, στο οποίο στηρίζεται κοινοβουλευτικά η κυβέρνησή του, ξεκαθάρισε ότι είναι ενάντιο και σε αυτή τη συμφωνία. Αντίθετοι, για διαφορετικούς λόγους, δήλωσαν επίσης Εργατικοί, Φιλελεύθεροι Δημοκράτες και Εθνικό Κόμμα Σκωτίας. Και οι «27» δεν έκαναν στον βρετανό πρωθυπουργό τη χάρη να προσυπογράψουν τη δήλωση του Γιούνκερ ότι από τη στιγμή που υπάρχει συμφωνία, δεν υπάρχει επιχείρημα για νέα παράταση του Brexit και άρα οι βρετανοί βουλευτές καλούνται να επιλέξουν ανάμεσα σε αυτό το deal και το no deal. Κανένας άλλος ευρωπαίος ηγέτης δεν εξέφρασε την ίδια άποψη. «Είναι fake news», δήλωσε μάλιστα ανώτερος ευρωπαίος αξιωματούχος στην Guardian, αναφερόμενος στην παρέμβαση του Γιούνκερ. Τελικά, οι «27» άφησαν ανοιχτό το ενδεχόμενο νέας παράτασης του Brexit σε περίπτωση καταψήφισης της συμφωνίας στη Βουλή, καταφέρνοντας ένα καίριο πλήγμα στη στρατηγική του Μπόρις Τζόνσον.

Η συμφωνία που επετεύχθη την 11η ώρα, έπειτα από μήνες αδιαλλαξίας και μόνο μετά τις σημαντικές παραχωρήσεις που έκανε στο θέμα των ιρλανδικών τελωνειακών συνόρων τις τελευταίες ημέρες ο βρετανός πρωθυπουργός, προβλέπει ένα backstop (ένα δίκτυ ασφαλείας για την αποφυγή σκληρών συνόρων) μόνο για τη Βόρεια Ιρλανδία: νομικά, η περιοχή θα βρίσκεται στον τελωνειακό χώρο του Ηνωμένου Βασιλείου παραμένοντας ωστόσο παράλληλα ένα σημείο εισόδου στην ενιαία ευρωπαϊκή αγορά. «Θέλω να επισημάνω πως είναι μία σπουδαία συμφωνία για τη χώρα μας, για το Ηνωμένο Βασίλειο. Πιστεύω επίσης ότι είναι μία πολύ καλή συμφωνία για τους φίλους μας στην ΕΕ», δήλωσε χθες το βράδυ ο Μπόρις Τζόνσον επιμένοντας ότι με τον τρόπο αυτό, «το ΗΒ μπορεί να αποχωρήσει από την ΕΕ ως ένα Ηνωμένο Βασίλειο – Αγγλία, Σκωτία, Ουαλία, Βόρεια Ιρλανδία, μαζί». «Αν το αποφασίσει η Βρετανία, η πόρτα της ΕΕ παραμένει ανοιχτή», έσπευσε από την πλευρά του να επισημάνει ο Τουσκ. Λίγη ώρα αργότερα, ο επικεφαλής διαπραγματευτής της ΕΕ, Μισέλ Μπαρνιέ, ανέβασε στο Τwitter ένα μήνυμα ολίγον τι νοσταλγικό: «Από την πρώτη μέρα, η ΕΕ έχει υπάρξει ενωμένη. Διαπραγματευτήκαμε με το ΗΒ ως μία ένωση, μία οικογένεια. Βάλαμε την ειρήνη και τους πολίτες πάνω από όλα. Τώρα είναι ώρα να γυρίσουμε σελίδα και να κοιτάξουμε προς τη νέα εταιρική μας σχέση με το Ηνωμένο Βασίλειο», έγραψε. Ισως όμως το tweet του να αποδειχθεί πρόωρο.