Το «δόγμα του σοκ» και η φούσκα

Κάτι περισσότερο από ένας μήνας έχει περάσει, όπου επήλθε η πολιτική αλλαγή που επεδίωκε το μπλοκ του «Μένουμε Ευρώπη» συνασπισμένο γύρω από τις δυνάμεις που αποτελούν τη νέα κυβέρνηση Μητσοτάκη.

Η νέα κυβέρνηση βρίσκεται σε μια πρωτοφανή ευνοϊκή συγκυρία: έχει απόλυτη πλειοψηφία στη Βουλή, ελέγχει τη συντριπτική πλειοψηφία της Aυτοδιοίκησης, τη στηρίζουν οι μεγαλοεπιχειρηματίες και έχει την αμέριστη στήριξη των ΜΜΕ που μοιάζουν να συγκυβερνούν. Δεν πρέπει να παραγνωρίζουμε το γεγονός ότι το περιβάλλον που καλείται να κυβερνήσει είναι το καλύτερο της τελευταίας δεκαετίας, καθώς παρέλαβε μια χώρα εκτός μνημονίων, εντός αγορών, με ρυθμισμένο το χρέος της και με μαξιλάρι 37 δισ. ευρώ.

Η νέα κυβέρνηση γνωρίζει ότι ευνοϊκότερη συγκυρία δεν θα υπάρξει στο μέλλον. Με κινήσεις που προσιδιάζουν στο «δόγμα του σοκ» εφαρμόζει άμεση επιβολή της ατζέντας της. Οι βασικές κατευθυντήριες γραμμές της νέας κυβέρνησης είναι οι εξής τρεις:

Πρώτον, η ΝΔ έχει ανεξόφλητα γραμμάτια προς τα επιχειρηματικά, και όχι μόνο, συμφέροντα που τη στήριξαν με όλα τα μέσα, και κινείται πολύ γρήγορα ώστε να τα ικανοποιήσει. Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι οι delivery-τροπολογίες στον ΣΕΒ για την απορρύθμιση των εργασιακών δικαιωμάτων, η τροπολογία για τον συντελεστή δόμησης στο Ελληνικό, η αναστολή κατεδάφισης αυθαιρέτων, η επαναδιαπραγμάτευση συμβασιοποιημένων έργων. Στην ίδια κατεύθυνση είναι και η δρομολόγηση μεγάλων ιδιωτικοποιήσεων σε αγαθά του Δημοσίου ανοίγοντας νέα πεδία εγγυημένης κερδοφορίας. Προφανώς, δεν είναι διόλου τυχαία η υπουργοποίηση μη αιρετών τεχνοκρατών απευθείας από την αγορά (Lamda, ΣΕΒ, Google κ.λπ.).

Δεύτερη κατευθυντήρια γραμμή των ενεργειών-αστραπή της νέας κυβέρνησης είναι το λεγόμενο  «δόγμα Βορίδη», σαν μια επιβεβαίωση του Αλτουσέρ πως οι θεσμοί παράγουν ιδεολογία. Αυτό περιλαμβάνει θεσμικές αλλαγές στο κράτος ώστε να μην ξανακυβερνήσει η Αριστερά σε οποιαδήποτε μορφή της. Σε έναν μόλις μήνα, το σχέδιο ξεδιπλώνεται, με τα μηνύματα να είναι αρκούντως ανησυχητικά για το επίπεδο της δημοκρατίας στη χώρα μας. Η κατάργηση του ασύλου, η νόθευση της λαϊκής εντολής μέσω των αλλαγών στον Κλεισθένη, οι αντιδημοκρατικές αλλαγές στις ανεξάρτητες αρχές α λα Ορμπαν, αλλά και ο νόμος για το επιτελικό κράτος που στην ουσία ιδρύει το «μητσοτακικό κράτος» είναι μόνο η αρχή. Τα επόμενα βήματα είναι η ολοκλήρωση της συνταγματικής αναθεώρησης κατά το δοκούν, η αλλαγή του εκλογικού νόμου με πάνω από 180 και, ίσως το πιο σοβαρό, η ψήφος των Ελλήνων του εξωτερικού που, παρά τα λεγόμενα, στοχεύει να «ενέσει» στο εκλογικό σώμα νέα προνομιακά ακροατήρια.

Τρίτη, κατευθυντήρια γραμμή-ομπρέλα είναι η συνέχιση της επιτυχημένης συνταγής «η επικοινωνία είναι ανώτερη της ουσίας». Με την επικοινωνιακή της υπεροπλία στα ΜΜΕ, η κυβέρνηση κάνει κωλοτούμπες χωρίς να ακουστεί τίποτε (Μακεδονικό, Τσουβάλας, Μαυρωτάς, μετακλητοί), δίνει τον ρυθμό ώστε να ξεδιπλώνει την ατζέντα της όπως και όποτε θέλει. Με fake news εκλέχθηκαν με fake news κυβερνάνε.

Η παραπάνω συγκυρία δεν θα κρατήσει για πολύ. Οταν η νέα κυβέρνηση τολμήσει να πειράξει κοινωνικά κεκτημένα, η επικοινωνιακή φούσκα θα σπάσει. Τα δημοκρατικά αντανακλαστικά της ελληνικής κοινωνίας δεν θα επιτρέψουν μια εκλογική νίκη να μετατραπεί σε λευκή επιταγή. Χαρακτηριστικό είναι πόσο γρήγορα δημιουργήθηκε στη Βουλή ένα δημοκρατικό μέτωπο απέναντι στις κυβερνητικές ακρότητες. Καθήκον του ΣΥΡΙΖΑ είναι, ως εκ των πραγμάτων ηγεμονικής δύναμης, να συσπειρώσει γύρω του δυνάμεις από το προοδευτικό Κέντρο έως την κινηματική Αριστερά που με υψηλά δημοκρατικά αντανακλαστικά θα προστατέψει την κοινωνία και δεν θα επιτρέψει την επιτυχία του παραπάνω «δόγματος του σοκ».