Ο χορός των… ρίχτερ και οι διαβολικές συμπτώσεις

Το μεγάλο εστιακό βάθος του ισχυρού σεισμού που σημειώθηκε λίγο πριν από τις οκτώ χθες το πρωί στην Κρήτη ήταν ο λόγος που δεν προκλήθηκαν ζημιές στο νησί.

Ο σεισμός μεγέθους 5,2 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ έγινε αισθητός σε όλη την Κρήτη αλλά και σε πολλές περιοχές του Νότιου Αιγαίου. Στη συνέχεια, λίγο μετά τις πέντε το απόγευμα, σημειώθηκε ο δεύτερος μεγαλύτερος σεισμός της ημέρας μεγέθους 4,5 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ, 36 χιλιόμετρα δυτικά της Καστοριάς, κοντά στα ελληνοαλβανικά σύνορα.

Οι δύο σεισμοί, όπως είναι φυσικό, προκάλεσαν ανησυχία στους κατοίκους των προαναφερόμενων περιοχών. Και αυτό διότι οι μνήμες από τον ισχυρό σεισμό της 19ης Ιουλίου, όμοιου μεγέθους, στην Αθήνα είναι ακόμη νωπές, ενώ η Αττική συνεχίζει να χορεύει στον χορό των ρίχτερ – με τον τελευταίο μεγάλο μετασεισμό μεγέθους 4,2 βαθμών να σημειώνεται την περασμένη Κυριακή.

Κατά… διαβολική σύμπτωση, μετά την Κυριακή, αρκετά μέρη της Ελλάδας άρχισαν να μπαίνουν στον χορό των ρίχτερ: το βράδυ της Δευτέρας σημειώθηκε σεισμός 3,7 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ 17 χιλιόμετρα από τις Σέρρες, την Τρίτη 30 Ιουλίου σημειώθηκε και ένας άλλος σεισμός στη Ζάκυνθο μεγέθους 4,2 βαθμών, ενώ χθες είχαμε τους δύο μεγάλους σεισμούς σε Κρήτη και Καστοριά. Είναι λοιπόν εύλογη η απορία: τι συμβαίνει; Και επιπλέον έχουν καμία σχέση οι δύο τελευταίοι σεισμοί με αυτούς που σημειώνονται σε όλη την Ελλάδα;

ΟΙ ΕΙΔΙΚΟΙ ΑΠΑΝΤΟΥΝ. Ας επιχειρήσουμε λοιπόν, με τη βοήθεια ειδικών, να δώσουμε απαντήσεις στα προαναφερόμενα ερωτήματα. «Η Ελλάδα έχει το 60% της σεισμικότητας της Ευρώπης» λέει μιλώντας στα «ΝΕΑ» ο καθηγητής Γεωφυσικής στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Κώστας Παπαζάχος. «Δεν υπάρχει κανένας λόγος ανησυχίας και πραγματικά εκπλήσσομαι κάθε φορά που μου κάνουν αυτή την ερώτηση. Γιατί; Επειδή στην Ελλάδα κάθε χρόνο σημειώνονται 15 σεισμοί πάνω από 5 βαθμούς της κλίμακας Ρίχτερ, ενώ στατιστικά έχουμε έναν σεισμό μεγέθους 6,3 ή μεγαλύτερο κάθε χρόνο. Εναν σεισμό 5 βαθμών μπορεί να έχουμε από μία έως και τέσσερις φορές μαζί τον μήνα (!)».

Στο ίδιο μήκος κύματος κινείται και ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ, καθηγητής Γεωλογίας και Διαχείρισης Φυσικών Καταστροφών στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, Ευθύμιος Λέκκας. «Μόνο χρονικά συμπίπτουν οι σεισμοί. Ο καθένας εκδηλώνεται σε διαφορετικό γεωδυναμικό πλαίσιο και πρόκειται για καθαρά τυχαίο γεγονός» λέει.

Ο ίδιος, αναφερόμενος στον σεισμό της Κρήτης, τον περιγράφει ως έναν σεισμό βάθους και επισημαίνει πως οι δύο σεισμοί (μαζί με αυτόν της Καστοριάς) δεν σχετίζονται με τους υπόλοιπους σεισμούς που σημειώνονται στον ελλαδικό χώρο.

Καθησυχαστικός σε ό,τι αφορά τη σύνδεση των σεισμών εμφανίζεται και ο γεωλόγος – σεισμολόγος, διευθυντής Ερευνών στο Γεωδυναμικό Ινστιτούτο Αθηνών, Θανάσης Γκανάς. «Πρόκειται για ανεξάρτητα γεγονότα» λέει χαρακτηριστικά. «Η σεισμική δόνηση της Κρήτης αλλά και αυτή της Καστοριάς δεν έχουν καμία σχέση με τους ισχυρούς σεισμούς 5,2 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ που προκλήθηκαν τον περασμένο Φεβρουάριο στην Πρέβεζα και 5,3 βαθμών τον περασμένο Μάρτιο στο Γαλαξίδι». Και συμπληρώνει: «Πάντα στην Ελλάδα υπάρχει μια περίοδος έξαρσης και μια περίοδος ύφεσης της σεισμικής δραστηριότητας».

Σε ό,τι αφορά τον σεισμό της Ζακύνθου μεγέθους 4,2 βαθμών που σημειώθηκε στον θαλάσσιο χώρο δυτικά της Ζακύνθου, κατά τον διευθυντή Ερευνών στο Γεωδυναμικό Ινστιτούτο Αθηνών Βασίλη Καραστάθη, πρόκειται «για μετασεισμό του ισχυρού σεισμού μεγέθους 6,7 που σημειώθηκε στο νησί στις 26 Οκτωβρίου του 2018».

Η ΠΛΑΚΑ ΤΗΣ ΑΦΡΙΚΗΣ. Το επίκεντρο του χθεσινού σεισμού στην Κρήτη εντοπίζεται στα 23 χιλιόμετρα δυτικά του Ηρακλείου και το εστιακό του βάθος υπολογίζεται στα περίπου 70 χιλιόμετρα.

«Ο σεισμός δεν εμπνέει καμία ανησυχία» υποστηρίζει ο διευθυντής Ερευνών στο Γεωδυναμικό Ινστιτούτο Αθηνών Βασίλης Καραστάθης. Οπως λέει, είναι ένας τυπικός σεισμός ενδιάμεσου βάθους που συσχετίζεται με τη σύγκλιση των λιθοσφαιρικών πλακών (δηλαδή της αφρικανικής και της ευρασιατικής πλάκας).

Οπως εξηγεί ο Θανάσης Γκανάς, η σεισμική δόνηση στην Κρήτη έγινε πάνω στην κατερχόμενη πλάκα της Αφρικής σε βάθος γύρω στα 70 χιλιόμετρα και οφείλεται στις δυνάμεις συμπίεσης που υπάρχουν σε εκείνο το βάθος με διεύθυνση από ανατολικά προς δυτικά.

Στο μεταξύ, τόσο από τον ΟΑΣΠ όσο και από τη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας επισημαίνουν πως μέχρι στιγμής δεν έχουν αναφερθεί ζημιές ή τραυματισμοί.