Μια ευκαιρία μεταρρύθμισης {LF}για το ΔΝΤ

Ο μήνας αυτός σηματοδοτεί για το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο την έναρξη της διαδικασίας επιλογής νέου διευθύνοντος συμβούλου για τη διαδοχή της Κριστίν Λαγκάρντ, η οποία παραιτήθηκε για να θέσει υποψηφιότητα ως πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Δεν υπάρχει καλύτερη στιγμή να επανεξετάσουμε τον παγκόσμιο ρόλο του ΔΝΤ.

Ο πιο θετικός ρόλος που διαδραμάτισε το ΔΝΤ καθ’ όλη τη διάρκεια της ιστορίας του ήταν η παροχή κρίσιμης οικονομικής στήριξης στις χώρες κατά τη διάρκεια διαφόρων κρίσεων. Ωστόσο, οι προϋποθέσεις που συνδέονταν με αυτή την υποστήριξη συχνά ήταν αμφιλεγόμενες. Συγκεκριμένα, οι πολιτικές που ζήτησε το ΔΝΤ από τις χώρες της Λατινικής Αμερικής στη δεκαετία του ’80 και στην Ανατολική Ευρώπη και στην Ανατολική Ασία κατά τη δεκαετία του 1990 επιβάρυναν τα προγράμματα του Ταμείου με τρόπο που προκαλεί ανεπιθύμητες αντιδράσεις μέχρι σήμερα.

Ομως, όλο και περισσότερο, το ΔΝΤ υποβιβάζεται σε δευτερεύοντα ρόλο στη μακροοικονομική συνεργασία, η οποία τείνει να καθοδηγείται πλέον από φορείς όπως τα G10, G7 και G20. Το ΔΝΤ θα πρέπει να χρησιμεύσει ως ηγετικό φόρουμ για τον διεθνή συντονισμό των μακροοικονομικών πολιτικών. Ταυτόχρονα, το ΔΝΤ θα πρέπει να προωθήσει τη δημιουργία νέων μηχανισμών για τη νομισματική συνεργασία, συμπεριλαμβανομένων αποθεματικών Ταμείων. Στην πραγματικότητα, το ΔΝΤ του μέλλοντος πρέπει να είναι το κέντρο ενός δικτύου τέτοιων Ταμείων. Ενα τέτοιο δίκτυο θα μπορούσε να στηρίξει το «παγκόσμιο δίκτυο χρηματοοικονομικής ασφάλειας», το οποίο αναφέρεται ολοένα και περισσότερο στις συζητήσεις για τα διεθνή νομισματικά θέματα.

Το ΔΝΤ έχει συμβάλει σημαντικά στην αντιμετώπιση κρίσεων κρατικών χρεών. Ομως το ΔΝΤ χρειάζεται φιλόδοξες μεταρρυθμίσεις στον τομέα της διακυβέρνησης. Πιο σημαντικό, με βάση τις μεταρρυθμίσεις που εγκρίθηκαν το 2010, αλλά τέθηκαν σε ισχύ μόλις το 2016, το Ταμείο θα πρέπει να διασφαλίσει ότι οι ποσοστώσεις και η ισχύς των ψήφων των μελών του αντανακλούν καλύτερα την αυξανόμενη επιρροή των αναδυόμενων και αναπτυσσόμενων οικονομιών. Για τον σκοπό αυτόν, το ΔΝΤ πρέπει να τερματίσει την πρακτική του να διορίζει μόνο ευρωπαίους διευθύνοντες συμβούλους. Οπως και η Παγκόσμια Τράπεζα πρέπει να αρχίσει να εξετάζει ως επικεφαλής μη αμερικανούς πολίτες. Η αναχώρηση της Λαγκάρντ αποτελεί μια χρυσή ευκαιρία να μεταρρυθμιστεί το ΔΝΤ.

Ο Χοσέ Αντόνιο Οκάμπο είναι μέλος του συμβουλίου της Banco de la Repu΄blica, της κεντρικής τράπεζας της Κολομβίας, καθηγητής στο Columbia University και επικεφαλής της Επιτροπής για την Ανάπτυξη του ΟΗΕ.