Πρέπει να αλλάξει η κλιματική πολιτική

Η τραγωδία στο Μάτι αποτέλεσε μία μεγάλη ήττα της κοινωνίας μας σε όλα τα επίπεδα: από τον (ανύπαρκτο) σχεδιασμό των πόλεών μας, την (ανύπαρκτη) εκπαίδευση της κοινωνίας στην αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών και φυσικά τον (εντελώς) ανεπαρκή κρατικό μηχανισμό. Στον συνδυασμό των παραπάνω συμπληρώστε και ένα ακραίο φαινόμενο το οποίο – δυστυχώς – γνωρίζουμε με βεβαιότητα ότι αποτελεί εικόνα από το μέλλον.

Ας σταθούμε λίγο σε αυτό το τελευταίο.

Ακόμα και αν η ανθρωπότητα καταφέρει να κρατήσει την αύξηση της μέσης πλανητικής θερμοκρασίας στον +1,5°C – από περίπου +1°C που βρίσκεται σήμερα – γνωρίζουμε ότι ο μέσος όρος δασικών πυρκαγιών στη χώρα μας θα αυξηθεί κατά 41% και οι ακραίες βροχοπτώσεις κατά 10%. Σημειώστε ότι αυτό είναι το «καλό» σενάριο, με την έννοια ότι οτιδήποτε λιγότερο από τον 1,5°C είναι απλώς μη ρεαλιστικό. Οι κλιματικές πολιτικές αρκετών κυβερνήσεων – συμπεριλαμβανομένης και της ελληνικής – δεν έχουν ευθυγραμμιστεί με τις δραματικές εκκλήσεις της επιστήμης για γρήγορη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Η κλιματική πολιτική της Ελλάδας για παράδειγμα, συνάδει με υπερθέρμανση άνω των 3°C. Σε ένα τέτοιο εφιαλτικό σενάριο, πιθανότατα μιλάμε πλέον για αυτοτροφοδοτούμενη υπερθέρμανση του πλανήτη κατά την οποία η χώρα μας αρχίζει να ερημοποιείται αμετάκλητα και να σβήνει σιγά σιγά από τον χάρτη.

Συνεπώς, ναι μεν είναι εξαιρετικά σημαντικό να συνειδητοποιήσουμε ότι ακραία καιρικά φαινόμενα τύπου Μάνδρα, Μάτι ή Χαλκιδική θα συμβαίνουν όλο και πιο συχνά. Οτι θα πρέπει να βελτιώσουμε τις δομές πολιτικής προστασίας της χώρας και να οχυρώσουμε καλύτερα τις πόλεις και τα χωριά μας. Οτι θα πρέπει να εκπαιδευτούμε καλύτερα σαν κοινωνία να αντιμετωπίσουμε μία νέα κλιματική πραγματικότητα.

Ωστόσο είναι εξίσου σημαντικό σαν χώρα να ευθυγραμμίσουμε άμεσα την ενεργειακή και κλιματική πολιτική μας με τις υποδείξεις της επιστήμης. Είναι ζήτημα επιβίωσης. Να τηρήσουμε τις δεσμεύσεις από τη Συμφωνία των Παρισίων – που έως τώρα αγνοούμε επιδεικτικά. Σε διπλωματικό επίπεδο να συστρατευθούμε με τις χώρες οι οποίες ήδη κινούνται προς αυτήν την κατεύθυνση.

Ας είμαστε ειλικρινείς, κανένας κρατικός μηχανισμός και κανένα σχέδιο προσαρμογής δεν μπορεί να αντιμετωπίσει ακραίες καταστάσεις σε μία Ελλάδα η οποία γίνεται έρμαιο στις φυσικές καταστροφές και που σταδιακά ερημοποιείται αμετάκλητα τις επόμενες δεκαετίες.

Η πολιτική αδράνεια δεν αποτελεί δικαιολογία. Με περιθώριο μόνο 2-3 ετών μπροστά μας για τη λήψη σημαντικών αποφάσεων προτού ο στόχος του 1,5°C χαθεί οριστικά, η ελληνική κυβέρνηση θα έπρεπε ήδη να έχει ανακοινώσει πλάνο για τον μετασχηματισμό της ελληνικής οικονομίας σε μία οικονομία μηδενικών εκπομπών ως το 2040-2050. Οποιαδήποτε πολιτική καθυστέρηση η οποία βάζει συμφέροντα άλλων πιο πάνω από τα δικά μας απειλεί άμεσα τα βασικότερα και πιο θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματά μας.

Ο Τάκης Γρηγορίου είναι υπεύθυνος για θέματα ενέργειας και κλιματικών αλλαγών Ελληνικό Γραφείο της Greenpeace