Πλεονάσματα σε κίνδυνο λόγω πακέτου Τσίπρα

Τα προεκλογικά μέτρα του πακέτου Τσίπρα έχουν κόστος πάνω από 1% του ΑΕΠ, θέτουν σε κίνδυνο την επίτευξη του συμφωνηθέντος στόχου για το πρωτογενές πλεόνασμα και ενδεχομένως θέτουν επίσης σε κίνδυνο την τροχιά μείωσης του δημοσίου χρέους. Οι διαπιστώσεις έρχονται από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στο πλαίσιο της διαδικασίας του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου και συνιστούν βασικές προκλήσεις για τη νέα ελληνική κυβέρνηση.

Οι θεσμοί έχουν δώσει ραντεβού τον Σεπτέμβρη με το νέο οικονομικό επιτελείο καθώς προβλέψεις και μέτρα θα επαναξιολογηθούν υπό το πρίσμα του προσχεδίου προϋπολογισμού του 2020. Ο επικεφαλής του ESM Κλάους Ρέγκλινγκ έχει προειδοποιήσει επανειλημμένα για τον κίνδυνο ουσιαστικών αποκλίσεων έναντι των δεσμεύσεων για το πρωτογενές πλεόνασμα, αν και στις τελευταίες του δηλώσεις μετά τη συνεδρίαση του Eurogroup άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο – παρά τη δυσαρέσκεια των θεσμών για τη μονομερή ακύρωση της προνομοθετημένης μείωσής του – οι θεσμοί να μην επιμείνουν στο «μαχαίρι» του αφορολογήτου. Οπως δήλωσε χαρακτηριστικά, τα μέτρα τα οποία θα αποφασίσει η ελληνική κυβέρνηση για την επίτευξη των δεσμεύσεων δεν είναι απαραίτητο να είναι «τα παλιά μέτρα» συνδέοντας μάλιστα τις παρεμβάσεις με τις επιπτώσεις τους στην ανάπτυξη.

Οι εκπρόσωποι των θεσμών αναμένονται στην Αθήνα στο πλαίσιο της τέταρτης μεταμνημονιακής αξιολόγησης αμέσως μετά τη Διεθνή Εκθεση Θεσσαλονίκης, στις 13 Σεπτεμβρίου στο άτυπο Eurogroup του Ελσίνκι οι εξελίξεις στην ελληνική οικονομία υπό το φως των νεότερων προβλέψεων θα τεθούν επί τάπητος, ενώ στις 15 Σεπτεμβρίου ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας θα πρέπει να αποστείλει στην Κομισιόν το προσχέδιο του προϋπολογισμού 2020.

Μια πρώτη «ζύμωση» της νέας κυβέρνησης με τους εκπροσώπους των θεσμών αναμένεται την ερχόμενη εβδομάδα καθώς στο πλαίσιο του συνεδρίου του «Economist» θα βρεθούν στην Αθήνα όλοι οι πρωταγωνιστές της μεταμνημονιακής επιτήρησης. Κλάους Ρέγκλινγκ και Νίκολας Τζιαμαριόλι (ESM), Ντέκλαν Κοστέλο (Κομισιόν), Πίτερ Νόλμαν (ΔΝΤ), Χανς Φάιλμπριφ (EwG) συγκαταλέγονται μεταξύ των βασικών ομιλητών του συνεδρίου στο πλαίσιο του οποίου θα μιλήσουν τόσο ο Χρήστος Σταϊκούρας όσο και ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης.

Προς το παρόν, μέσω των συστάσεων που απηύθυνε το Συμβούλιο ζητείται από την Ελλάδα να λάβει μέτρα το 2019 και το 2020 προκειμένου:

1.      Να επιτύχει βιώσιμη οικονομική ανάκαμψη και να αντιμετωπίσει τις υπερβολικές μακροοικονομικές ανισορροπίες, συνεχίζοντας και ολοκληρώνοντας τις μεταρρυθμίσεις σύμφωνα με τις μεταπρογραμματικές δεσμεύσεις που αναλήφθηκαν στο πλαίσιο του Eurogroup της 22ας Ιουνίου 2018.

2.      Να επικεντρώσει την επενδυτική οικονομική πολιτική στους τομείς των βιώσιμων μεταφορών και της εφοδιαστικής αλυσίδας, της περιβαλλοντικής προστασίας, της ενεργειακής απόδοσης, των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και των έργων διασύνδεσης, των ψηφιακών τεχνολογιών, της έρευνας και της ανάπτυξης, της εκπαίδευσης, των δεξιοτήτων, της απασχολησιμότητας, της υγείας και της ανάπλασης των αστικών περιοχών, λαμβάνοντας υπόψη τις περιφερειακές ανισότητες και την ανάγκη διασφάλισης της κοινωνικής ένταξης.

Πέρα από τους δημοσιονομικούς προβληματισμούς για την επίτευξη των δεσμεύσεων αναφορικά με τα πρωτογενή πλεονάσματα, η Κομισιόν έχει διαπιστώσει ότι η Ελλάδα εμφανίζει υπερβολικές μακροοικονομικές ανισορροπίες, οι οποίες σχετίζονται κυρίως με το υψηλό δημόσιο χρέος, την αρνητική καθαρή διεθνή επενδυτική θέση, το μεγάλο απόθεμα μη εξυπηρετούμενων δανείων στους ισολογισμούς των τραπεζών και το ακόμη υψηλό ποσοστό ανεργίας. Επιπλέον, τονίζεται, «οι μεγάλες θεσμικές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που ξεκίνησαν τα τελευταία χρόνια για τον εκσυγχρονισμό της οικονομίας και του κράτους θα απαιτήσουν πολυετή συνεχή εφαρμογή για να καταστούν πλήρως αισθητά τα οφέλη τους».