Χρειάζεται σχέδιο {LF}για τη βία {LF}στα πανεπιστήμια

Τι άλλο να προσθέσει κανείς στον δημόσιο διάλογο για το λεγόμενο πανεπιστημιακό άσυλο, όταν όλα έχουν ειπωθεί από καιρό; Είτε για τη αντιστροφή των εννοιών, καθώς στο όνομα της συνταγματικά κατοχυρωμένης αρχής της ακαδημαϊκής ελευθερίας, οι χώροι των πανεπιστημίων από «άσυλο ιδεών» μετατράπηκαν σε  «άσυλο βίας και ανομίας», είτε για την ιδιότυπη «ιδεολογική ηγεμονία» που επικράτησε στο εσωτερικό των πανεπιστημίων και καλλιεργούσε κλίμα ανοχής σε τέτοια περιστατικά, είτε για τις αδυναμίες της λεγόμενης δημοκρατικής διακυβέρνησης των πανεπιστημίων και της «επιτροπής ακαδημαϊκού ασύλου», είτε για τις αδυναμίες της αστυνομίας και της δικαιοσύνης που, με τη στάση τους, συνέβαλαν στη μετατροπή των πανεπιστημίων σε ζώνες εκτός της έννομης και συνταγματικής τάξης, είτε για τον φόβο όσων ζουν και εργάζονται στα πανεπιστήμια, που είναι αναπόφευκτο αποτέλεσμα του ελλείμματος ασφάλειας και ελευθερίας, είτε για το κόστος των καταστροφών και των βανδαλισμών, είτε για τις διοικητικές, συνδικαλιστικές και πολιτικές καριέρες, που «χτίστηκαν» στο όνομα της υπεράσπισης του «ασύλου βίας και ανομίας» που είχαν ονομάσει «ακαδημαϊκό άσυλο».

Δεν έχουν όμως μόνο όλα ειπωθεί και αναλυθεί για το άσυλο, αλλά  το πολιτικό μας σύστημα, αν και με μεγάλη καθυστέρηση, κατάφερε να ανταποκριθεί, όπως όφειλε. Το 2011, η Βουλή με πολύ μεγάλη πλειοψηφία,  ψήφισε τον «νόμο Διαμαντοπούλου» και κατάργησε το σχετικό νομικό πλαίσιο που ίσχυε από το 1982. Τα περιστατικά βίας και ανομίας, βέβαια, δεν εξαφανίστηκαν μεμιάς στα πανεπιστήμια. Φαινόταν όμως ότι το κλίμα ανοχής στα φαινόμενα αυτά είχε πλέον αρχίσει να υποχωρεί στο εσωτερικό των πανεπιστημίων. Γινόταν, ταυτόχρονα, φανερό ότι η απλή αλλαγή νομοθεσίας δεν ήταν επαρκής.

Και εκεί που όλα έδειχναν ότι η διαδικασία αντιμετώπισης ενός από τα πολλά προβλήματα της ανώτατης εκπαίδευσης της χώρας είχε ξεκινήσει, ένα ευρύτερο κύμα αγανάκτησης που σχετίζονταν με την οικονομική κρίση και εκμεταλλεύτηκαν δημαγωγοί πολιτικοί έφερε τους ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ στην εξουσία. Η επαναφορά του νομικού πλαισίου του 1982 για το πανεπιστημιακό άσυλο, δεν ήταν ο μόνος αναχρονισμός και οπισθοδρόμηση που σημειώθηκε στον χώρο της εκπαίδευσης. Ούτε και το δυσκολότερο να αποκατασταθεί, από την επόμενη κυβέρνηση. Γνωρίζουμε, όμως τώρα καλύτερα, ότι η απλή κατάργηση των σχετικών διατάξεων δεν αρκεί για την εξάλειψη της βίας και της ανομίας στα πανεπιστήμια. Χρειάζεται, επιπλέον, ένα επιχειρησιακό σχέδιο για τον συντονισμό των δράσεων και ενεργειών των πανεπιστημιακών αρχών, των κρατικών υπηρεσιών και της πολιτικής ηγεσίας για την αποτελεσματική αντιμετώπιση των φαινομένων βίας και ανομίας στα πανεπιστήμια.

Ο Αποστόλης Δημητρόπουλος είναι διδάκτωρ Εκπαιδευτικής Πολιτικής της London School of Economics