Χάνει τον οικονομικό έλεγχο ο Ερντογάν

Η, εκτός απροόπτου στην επανακαταμέτρηση, απώλεια των δύο μεγαλύτερων πόλεων της χώρας για το κυβερνών κόμμα της Τουρκίας ενέχει τον κίνδυνο διατάραξης του καλοκουρδισμένου δικτύου πελατειακών σχέσεων που έχει φτιάξει το ΑΚΡ αλλά και της ικανότητας του προέδρου Ερντογάν να βελτιώσει την οικονομία που αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα.

Γι’ αυτό, άλλωστε, το ΑΚΡ προσέφυγε στο εκλογοδικείο σε όλες τις περιφέρειες της Κωνσταντινούπολης, ενώ ζητά επανακαταμέτρηση σε οκτώ από τις 39 – η επίσημη απόφαση θα ανακοινωθεί την επόμενη εβδομάδα. Τα αποτελέσματα των αυτοδιοικητικών εκλογών τάραξαν βαθιά τις ισορροπίες στην τουρκική πολιτική αναδεικνύοντας την ολοένα και αυξανόμενη δυσαρέσκεια των πολιτών με τον Ερντογάν – κάτι που τα φιλοκυβερνητικά ΜΜΕ είχαν αποκρύψει τόσο καιρό. Πηγή της δυσαρέσκειας: η οικονομική ύφεση που βαθαίνει διαρκώς, η πρώτη από το 2009 και η απώλεια της καταναλωτικής ικανότητας των νοικοκυριών.

Σύμφωνα με τους δημοσκόπους, η έντονη προεκλογική δραστηριότητα του προέδρου Ερντογάν τις τελευταίες ημέρες βοήθησε να περιορισθεί η ζημιά για το ΑΚΡ στις κάλπες. Ομως η απόφασή του να αναλάβει αυξημένες προεδρικές εξουσίες βάσει του νέου Συντάγματος πέρυσι δεν του επιτρέπει τώρα να ρίξει σε άλλους το φταίξιμο για το εκλογικό αποτέλεσμα. «Εάν ο πρόεδρος Ερντογάν δεν είχε κάνει προεκλογικές ομιλίες, το ΑΚΡ θα είχε χάσει και τις επαρχίες Μπούρσα και Μπαλικεσίρ», λέει στους «Financial Times» ο Μουράτ Σαρί, επικεφαλής της τουρκικής δημοσκοπικής εταιρείας Konsensus. «Ομως σε αυτές τις εκλογές οι πολίτες δεν ψήφισαν για την ποιότητα των αυτοδιοικητικών υπηρεσιών. Τον σημαντικότερο ρόλο στην απόφασή τους έπαιξε η οικονομία, η ανεργία και το αυξανόμενο κόστος ζωής». Ο Ταγίπ Ερντογάν υποσχέθηκε να ρίξει όλο του το βάρος στην οικονομία για το υπόλοιπο της πενταετούς θητείας του, χωρίς όμως να αναφέρει κάποιο συγκεκριμένο σχέδιο. Ομως ο πρόεδρος της Τουρκίας που δαιμονοποίησε τους αντιπάλους του ΑΚΡ στη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας, αποκαλώντας τους «τρομοκράτες», αντιμετωπίζει τώρα μια εμψυχωμένη – από το αποτέλεσμα – αντιπολίτευση. Εάν το ΑΚΡ ηττηθεί επισήμως σε Κωνσταντινούπολη και Αγκυρα θα χάσει πολλά περισσότερα από τη δημαρχία δύο πόλεων που ελέγχει εδώ και 15 χρόνια. Θα χάσει την επιρροή στην τοπική οικονομία που κέρδισε στη δεκαετία του 1990 όταν ο Ερντογάν είχε διατελέσει δήμαρχος της Κωνσταντινούπολης, σύμφωνα με τον Σινάν Ουλγκέν, διευθυντή του think tank Edam.

Σύμφωνα με το πολιτικό πελατειακό δίκτυο που επεκτείνεται σε όλα – από τις κατασκευές έως την υγειονομική περίθαλψη και τον αθλητισμό – το ΑΚΡ επιβλέπει ένα μεγάλο δίκτυο ανακατανομής που συλλέγει δωρεές από εταιρείες για να σπονσοράρει προγράμματα κοινωνικής πρόνοιας και πολιτιστικούς συλλόγους. Οι εταιρείες είναι πρόθυμες να συμβάλλουν σε αυτές τις «δραστηριότητες» του ΑΚΡ, επειδή είναι καλό για την εικόνα τους. Ετσι τα στελέχη του ΑΚΡ όταν συναντούν κάποιον ευκατάστατο επιχειρηματία του ζητούν δωρεές.

Ομως κάτι τέτοιο μπορεί να είναι πιο δύσκολο σε δήμους που πλέον ελέγχονται από την αντιπολίτευση. Εάν δεν υπάρξει κάποια ανατροπή στα αποτελέσματα των εκλογών της περασμένης Κυριακής, τα κόμματα της αντιπολίτευσης θα ελέγχουν περιοχές που αντιπροσωπεύουν το 70% της συνολικής οικονομικής παραγωγής της Τουρκίας. «Δεν στερούν μόνο από το ΑΚΡ μεγάλη πηγή χρημάτων», λέει ο Ουλγκέν. «Δίνουν και στην αντιπολίτευση αυτού του είδους την οικονομική δύναμη».

Στο μεταξύ, ο Εκρέμ Ιμάμογλου, ο υποψήφιος της αντιπολίτευσης στην Κωνσταντινούπολη που ήρθε πρώτος, ταξίδεψε στην Αγκυρα όπου επέδειξε αυτοπεποίθηση κατά την επίσκεψή του στο μαυσωλείο του Μουσταφά Κεμάλ, ιδρυτή της σύγχρονης Τουρκίας. Υπέγραψε το βιβλίο επισκεπτών ως «δήμαρχος του μητροπολιτικού Δήμου της Κωνσταντινούπολης».

Προειδοποιούν και πάλι οι ΗΠΑ για τους S-400

Νέα προειδοποίηση προς την Αγκυρα να μην προχωρήσει στην αγορά του ρωσικού αντιπυραυλικού συστήματος S-400 απηύθυνε χθες το βράδυ ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Μάικ Πενς. Η Τουρκία, σημείωσε, «πρέπει να επιλέξει αν θέλει να παραμείνει σύμμαχος στο ΝΑΤΟ, την πιο επιτυχημένη στρατιωτική συμμαχία στην Ιστορία, ή να διακινδυνεύσει την ασφάλεια αυτής της εταιρικής σχέσης λαμβάνοντας τέτοιες παράτολμες αποφάσεις».