Ενας παρανοϊκός πόλεμος

^«Μιλάει περισσότερο ως κομματικό στέλεχος και λιγότερο ως κεντρικός τραπεζίτης» λέει ο ένας. «Το θέμα είναι να ερωτηθεί η ελληνική κοινωνία εάν ο κεντρικός τραπεζίτης ασκεί σωστά τα καθήκοντά του» λέει ο άλλος. «Διατηρεί και καλλιεργεί πολιτικές φιλοδοξίες» ο τρίτος. «Θα περιμένω τρεις μέρες και μετά θα έρθω να τα πούμε από κοντά» ο πιο απειλητικός. «Υπάρχουν τεράστια ερωτήματα για τον τρόπο που διοικεί την Τράπεζα της Ελλάδας» ξανά ο πρώτος.

Δεν χρειάζονται δα και τα άπαντα. Αρκεί αυτό το μικρό απάνθισμα για να καταλάβει κανείς ότι ο πόλεμος που κήρυξε η συριζαϊκή Αριστερά στον Γιάννη Στουρνάρα από την πρώτη ημέρα που ανέλαβε εκείνος τα καθήκοντά του συνεχίζεται αμείωτος. Αμείωτος και καθολικός. Δεν είναι ένα, είναι πολλά τα μέλη της κυβέρνησης που επιτίθενται στον Στουρνάρα. Δεν είναι ένα ούτε το πεδίο – της οικονομικής πολιτικής ας πούμε. Η κυβέρνηση βιάζεται, σχεδόν επείγεται, θα έλεγε κανείς, να μπλέξει τον κεντρικό τραπεζίτη σε διάφορα σκάνδαλα, ακόμη και σε αυτό που διαφημίστηκε ως «το μεγαλύτερο σκάνδαλο από συστάσεως ελληνικού κράτους» για να εξελιχθεί σε σκάνδαλο διαφημιστικής υπερβολής τουλάχιστον.

Πραγματικότητα

Ωραία, αλλά πώς απαντά ο Στουρνάρας στον πόλεμο; Είναι η ετήσια έκθεση του διοικητή της ΤτΕ για την κατάσταση της οικονομίας μια πράξη αντεκδίκησης, εκείνο το πιάτο που τρώγεται κρύο; Το ερώτημα είναι περιττό για όποιον κινείται εντός μιας κυβέρνησης που μοιάζει ολόκληρη με γενικό επιτελείο σε πολεμικό παροξυσμό. Εχει όμως νόημα εκτός. Εκδικείται πραγματικά ο Στουρνάρας; Μα δεν χρειάζεται, εξακολουθεί να εκδικείται η πραγματικότητα. Η διαπίστωση, για παράδειγμα, ότι η απώλεια της ποσοτικής χαλάρωσης θα ανέβαζε σε επενδυτική βαθμίδα τα ελληνικά ομόλογα και θα διευκόλυνε την πρόσβαση της χώρας στις αγορές δεν έχει ίχνος εκδίκησης, την ίδια διαπίστωση δεν θα έκανε μόνο κάθε κεντρικός τραπεζίτης, αλλά και ο τελευταίος εκκολαπτόμενος οικονομολόγος. Ούτε η προειδοποίηση για την πορεία των μεταρρυθμίσεων συνιστά πράξη εκδίκησης – το περιβάλλον στη χώρα ήταν πάντα αυτό της έλλειψης μεταρρυθμιστικού οίστρου.

Ο Στουρνάρας δεν εκδικείται. Αλλά μια κυβέρνηση που κινείται στην περιοχή του δόγματος «όποιος δεν είναι μαζί μου, είναι εναντίον μου» δεν μπορεί παρά να διψά συνεχώς για εκδίκηση. Το πρόβλημα είναι δομικό. Η συριζαϊκή Αριστερά δεν αντιλαμβάνεται τον θεσμικό ρόλο του διοικητή της κεντρικής τράπεζας. Δεν ακούει τον κώδωνα που εκείνος οφείλει να κρούει εκ της θέσεώς του. Ακούει μόνο τον ήχο του όπλου. Βλέπει μόνο εχθρικά πυρά, τον Στουρνάρα να ναρκοθετεί το αφήγημά της, την ετήσια έκθεση σαν σαμποτάζ, ολόκληρη την κεντρική τράπεζα σαν μια πολεμική μηχανή. Αλλά αυτή δεν είναι η βασική αρχή κάθε ατελείωτου και καθολικού πολέμου; Η παράνοια…

ΕΝΑΣ ΔΙΚΟΣ ΜΑΣ

Αν η πολιτική έχει μια πολιτισμική διάσταση, τότε το πρόβλημα της κυβέρνησης είναι ακριβώς αυτό: πολιτισμικό. Στον πολιτικό πολιτισμό της συριζαϊκής Αριστεράς η ανεξαρτησία του διοικητή της ΤτΕ είναι ξένο σώμα. Είναι αδιανόητη η λογική ότι η δουλειά του κεντρικού τραπεζίτη είναι να προστατεύει βασικές λειτουργίες της οικονομίας από τις ορέξεις της πολιτικής. Είναι εκτός λογικής η απευθείας υπαγωγή του κεντρικού τραπεζίτη στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Ο κεντρικός τραπεζίτης πρέπει να είναι κι αυτός – τι άλλο; – ένας «δικός μας».